سوال ۱۱۸ · ریاضی
کنکور تجربی ۱۴۰۵ · سوال ۱۱۸ · کلید رسمی سازمان سنجش
ریاضی · ریاضی ۳ · فصل ۲: مثلثات
تعداد جوابهای معادله در بازه کدام است؟
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۲ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
گام اول: سادهسازی زاویهها
با استفاده از روابط زاویههای وابسته داریم:
بنابراین معادلهٔ دادهشده به شکل زیر درمیآید:
پس شرط لازم و کافی برای برقراری معادله، است.
گام دوم: نوشتن جواب کلی
طبق جواب کلی این معادله در کتاب درسی داریم (ریاضی ۳، صفحهٔ ۴۳–۴۴):
گام سوم: محدودکردن جوابها به بازهٔ خواستهشده
باید داشته باشیم:
با کمکردن و تقسیم بر به دست میآید:
تنها اعداد صحیح این محدوده و هستند؛ بنابراین جوابهای داخل بازه عبارتاند از:
پس معادله در بازهٔ دادهشده دو جواب متمایز دارد.
پاسخ: گزینهٔ ۲
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۱: ممکن است فقط جواب مثبتِ را بشمارید. اما بازه شامل زاویههای منفی هم هست و جوابِ حاصل از کمکردن یک دوره نیز باید بررسی شود.
- گزینهٔ ۳: ممکن است ریشهٔ تکراریِ معادلهٔ درجهٔ دوم را دوبار بشمارید و به تعداد نادرستی برسید. تکراریبودن ریشهٔ جبری، جواب تازهای برای زاویه ایجاد نمیکند؛ باید فقط مقادیر متمایزِ را شمرد.
- گزینهٔ ۴: ممکن است برای معادلهٔ سینوسی در هر دوره دو جواب متمایز در نظر بگیرید. اما وقتی سینوس برابر بیشینهٔ خود است، دو شاخهٔ معمولِ جوابها بر هم منطبقاند و نباید دوباره شمرده شوند.
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- روابط زاویههای وابسته را به یاد بیاورید و همهٔ نسبتهای مثلثاتی معادله را برحسب بنویسید؛ سپس از روش حل معادلات مثلثاتیِ درس دوم استفاده کنید.
- از روابط ، و استفاده کنید. عبارت حاصل را به یک طرف ببرید و بهصورت مربع کامل بنویسید.
- پس از تعیین مقدار سینوس، جواب کلی زاویه را بنویسید و شرط را روی آن اعمال کنید. فقط زاویههای متمایزِ داخل بازه را بشمارید.