سوال ۱۵۱ · ریاضی
کنکور تجربی ۱۴۰۰ · سوال ۱۵۱ · کلید رسمی سازمان سنجش
ریاضی · ریاضی ۲ · فصل ۱: هندسۀ تحلیلی و جبر
شیب نیمخطی با نقطهٔ شروع برابر است. مستطیل را چنان میسازیم، که نقطهٔ روی نیمخط فوق و رأس سوم آن باشد. محیط مستطیل، کدام است؟
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۳ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
در نامگذاری مستطیل ، رأسهای و مقابل یکدیگرند؛ پس برای یافتن محیط باید طول ضلعهای مجاور و را به دست آوریم.
گام اول: معادلهٔ خط حامل ضلع
با استفاده از نقطهٔ و شیب ، معادلهٔ خط را مینویسیم؛ این روش بر مبنای معادلهٔ خط و مفهوم شیب است (ریاضی ۲، صفحههای ۲ و ۳):
.
گام دوم: معادلهٔ خط حامل ضلع
در مستطیل، است. حاصلضرب شیبهای دو خط عمود برابر است (ریاضی ۲، صفحهٔ ۳)، بنابراین:
.
این خط از میگذرد، پس:
.
گام سوم: یافتن رأس
رأس محل تقاطع دو خط است:
.
با جایگذاری در معادلهٔ خط اول، به دست میآید؛ در نتیجه:
.
گام چهارم: محاسبهٔ طول ضلعها و محیط
با فرمول فاصلهٔ دو نقطه، که در محاسبهٔ طول پارهخط در ریاضی ۲، صفحهٔ ۸، به کار رفته است، داریم:
،
.
پس محیط مستطیل برابر است با:
.
پاسخ: گزینهٔ ۳
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۱: اگر طول هر ضلع را بهاشتباه مجموع قدرمطلق تغییرات مختصات بگیرید، به و و سپس محیط میرسید. فاصلهٔ دو نقطه باید با ریشهٔ مجموع مربع اختلاف مختصات محاسبه شود، نه مجموع قدرمطلق آنها.
- گزینهٔ ۲: ممکن است با اشتباه گرفتن جابهجایی عمودی ضلع ، یعنی ، با طول آن و استفاده از شیب بهجای طول ضلع دیگر، به برسید. شیب و تغییر عرض هیچکدام لزوماً برابر طول ضلع نیستند.
- گزینهٔ ۴: این مقدار، حاصل جمع طول دو ضلع مجاور است: . برای محاسبهٔ محیط مستطیل باید این مجموع را دو برابر کنید.
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- در مستطیل، ضلعهای مجاور بر هم عمودند؛ رابطهٔ شیب دو خط عمود را از ریاضی ۲، صفحهٔ ۳، به یاد بیاورید.
- ابتدا معادلهٔ خط گذرنده از با شیب دادهشده را بنویسید. سپس خط گذرنده از و عمود بر آن را پیدا کنید؛ محل تقاطع این دو خط، رأس است.
- از حل دستگاه دو خط باید به برسید. اکنون طول دو ضلع مجاور را با فرمول فاصلهٔ دو نقطه حساب کنید و توجه داشته باشید که محیط، دو برابر مجموع آنهاست.