سوال ۱۳۵ · ریاضی
کنکور تجربی ۱۴۰۰ · سوال ۱۳۵ · کلید رسمی سازمان سنجش
ریاضی · ریاضی ۲ · فصل ۵: توابع نمایی و لگاریتمی
اگر باشد، مقدار کدام است؟
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۲ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
ابتدا با استفاده از قانون جمع توانها در ضرب، از صورت و مخرج عامل مشترک میگیریم (ریاضی ۲، صفحهٔ ۹۸):
پس معادلهٔ سؤال به شکل زیر درمیآید:
بنابراین:
اکنون توجه میکنیم که ؛ در نتیجه، با استفاده از قانون توانِ خارجقسمت (ریاضی ۲، صفحهٔ ۹۸)، داریم:
تابع نمایی با پایهٔ مثبت و مخالف یک، یکبهیک است؛ بنابراین از برابر بودن توانهای همپایه، برابری نماها نتیجه میشود (ریاضی ۲، صفحههای ۱۰۳–۱۰۴):
پاسخ: گزینهٔ ۲
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۱: ممکن است با اشتباه در جمع ضرایب پس از عاملگیری، این گزینه انتخاب شود؛ اما با قرار دادن ، مقدار کسر برابر میشود، نه .
- گزینهٔ ۳: نادیده گرفتن جابهجایی توان در عامل میتواند به انتخاب نادرست این گزینه بینجامد. با جایگذاری ، مقدار کسر است و تساوی سؤال برقرار نمیشود.
- گزینهٔ ۴: ممکن است دانشآموز پس از رسیدن به ، مخرج را بهجای توان مشترک صورت و مخرج، پاسخ بگیرد؛ درحالیکه است، نه .
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- قانون را از بخش توانهای حقیقی به یاد بیاورید؛ با عاملگیری، جمع توانها به حاصلضرب تبدیل میشود.
- در صورت از و در مخرج از عامل بگیرید. مجموع ضرایب باقیمانده در صورت و در مخرج است.
- پس از سادهسازی به میرسید. طرف راست را بهصورت توانی از پایهٔ طرف چپ بنویسید و از یکبهیک بودن تابع نمایی استفاده کنید.