دانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه بگیر، و اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسد ۲ میلیون تومان دیگرجدول دانشگاه‌هادانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه همین حالا، و ۲ میلیون تومان دیگر اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسدجدول دانشگاه‌ها
1xAi
کنکور تجربی ۱۴۰۰ · ریاضی

سوال ۱۳۰ ریاضی کنکور تجربی ۱۴۰۰ با پاسخ تشریحی

سوال ۱۳۰ دفترچهٔ اختصاصی کنکور تجربی ۱۴۰۰، با کلید رسمی سازمان سنجش. پاسخ تشریحی، دلیل نادرستی گزینه‌های دیگر و راهنمایی‌ها را هوش مصنوعی 1xAi بر پایهٔ همین کلید و متن کتاب درسی نوشته است.

سوال ۱۳۰ · ریاضی

کنکور تجربی ۱۴۰۰ · سوال ۱۳۰ · کلید رسمی سازمان سنجش

ریاضی · ریاضی ۳ · فصل ۲: مثلثات

اگر زاویهٔ α\alpha در ناحیهٔ سوم مثلثاتی و tan⁡(α)=34\tan(\alpha)=\frac{3}{4} باشد، مقدار cos⁡(2α−π2)+cos⁡(α+π)cot⁡(2α)\frac{\cos(2\alpha-\frac{\pi}{2})+\cos(\alpha+\pi)}{\cot(2\alpha)}، کدام است؟

  1. گزینهٔ ۱: −96175-\frac{96}{175}
  2. گزینهٔ ۲: 1056175\frac{1056}{175}
  3. گزینهٔ ۳: 96175\frac{96}{175}
  4. گزینهٔ ۴: −1056175-\frac{1056}{175}
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲ (کلید رسمی سازمان سنجش)

پاسخ تشریحی

گام اول: تعیین سینوس و کسینوس زاویه

چون α\alpha در ناحیهٔ سوم است، سینوس و کسینوس آن هر دو منفی‌اند. با توجه به tan⁡α=34\tan\alpha=\frac{3}{4} و اتحاد sin⁡2α+cos⁡2α=1\sin^2\alpha+\cos^2\alpha=1، داریم:
sin⁡α=−35,cos⁡α=−45\sin\alpha=-\frac{3}{5},\qquad \cos\alpha=-\frac{4}{5}.

گام دوم: محاسبهٔ نسبت‌های زاویهٔ دوبرابر

طبق اتحادهای زاویهٔ دوبرابر، sin⁡2α=2sin⁡αcos⁡α\sin 2\alpha=2\sin\alpha\cos\alpha و cos⁡2α=cos⁡2α−sin⁡2α\cos 2\alpha=\cos^2\alpha-\sin^2\alpha (ریاضی ۳، صفحات ۴۲–۴۳). بنابراین:
sin⁡2α=2×(−35)×(−45)=2425\sin 2\alpha=2\times\left(-\frac{3}{5}\right)\times\left(-\frac{4}{5}\right)=\frac{24}{25}،
cos⁡2α=1625−925=725\cos 2\alpha=\frac{16}{25}-\frac{9}{25}=\frac{7}{25}.

پس مخرج عبارت برابر است با:
cot⁡2α=cos⁡2αsin⁡2α=7/2524/25=724\cot 2\alpha=\frac{\cos 2\alpha}{\sin 2\alpha}=\frac{7/25}{24/25}=\frac{7}{24}.

گام سوم: ساده‌کردن صورت کسر

از روابط تبدیل زاویه داریم:
cos⁡(2α−π2)=sin⁡2α=2425\cos(2\alpha-\frac{\pi}{2})=\sin 2\alpha=\frac{24}{25}،
cos⁡(α+π)=−cos⁡α=45\cos(\alpha+\pi)=-\cos\alpha=\frac{4}{5}.

در نتیجه، صورت کسر برابر است با:
2425+45=4425\frac{24}{25}+\frac{4}{5}=\frac{44}{25}.

گام چهارم: محاسبهٔ مقدار عبارت

تقسیم بر یک کسر، معادل ضرب در معکوس آن است؛ بنابراین:
cos⁡(2α−π2)+cos⁡(α+π)cot⁡2α=4425÷724=4425×247=1056175\frac{\cos(2\alpha-\frac{\pi}{2})+\cos(\alpha+\pi)}{\cot 2\alpha}=\frac{44}{25}\div\frac{7}{24}=\frac{44}{25}\times\frac{24}{7}=\frac{1056}{175}.

پاسخ: گزینهٔ ۲

چرا گزینه‌های دیگر نادرست‌اند

  • گزینهٔ ۱: اگر به‌اشتباه بنویسید cos⁡(2α−π2)=−sin⁡2α\cos(2\alpha-\frac{\pi}{2})=-\sin 2\alpha، صورت کسر برابر −425-\frac{4}{25} می‌شود و به این گزینه می‌رسید؛ درحالی‌که رابطهٔ درست cos⁡(2α−π2)=sin⁡2α\cos(2\alpha-\frac{\pi}{2})=\sin 2\alpha است.
  • گزینهٔ ۳: اگر به‌اشتباه cos⁡(α+π)=cos⁡α\cos(\alpha+\pi)=\cos\alpha در نظر بگیرید، صورت کسر برابر 425\frac{4}{25} می‌شود و این گزینه به دست می‌آید؛ اما افزودن π\pi به زاویه، علامت کسینوس را عوض می‌کند.
  • گزینهٔ ۴: این گزینه می‌تواند حاصل اشتباه در علامت مخرج و استفاده از cot⁡2α=−724\cot 2\alpha=-\frac{7}{24} باشد. در این مسئله هم sin⁡2α\sin 2\alpha و هم cos⁡2α\cos 2\alpha مثبت‌اند؛ بنابراین کتانژانت زاویهٔ دوبرابر نیز مثبت است.

راهنمایی قدم‌به‌قدم (پیش از دیدن پاسخ)

  1. ابتدا علامت سینوس و کسینوس را در ناحیهٔ سوم به یاد آورید؛ سپس سراغ اتحادهای زاویهٔ دوبرابر در ریاضی ۳، صفحات ۴۲–۴۳ بروید.
  2. از tan⁡α=sin⁡αcos⁡α=34\tan\alpha=\frac{\sin\alpha}{\cos\alpha}=\frac{3}{4} و اتحاد sin⁡2α+cos⁡2α=1\sin^2\alpha+\cos^2\alpha=1، سینوس و کسینوس را با علامت مناسب پیدا کنید. همچنین cos⁡(α+π)=−cos⁡α\cos(\alpha+\pi)=-\cos\alpha است.
  3. عبارت را به صورت sin⁡2α−cos⁡αcot⁡2α\frac{\sin 2\alpha-\cos\alpha}{\cot 2\alpha} بنویسید. برای محاسبهٔ مخرج از cot⁡2α=cos⁡2α−sin⁡2α2sin⁡αcos⁡α\cot 2\alpha=\frac{\cos^2\alpha-\sin^2\alpha}{2\sin\alpha\cos\alpha} استفاده کنید؛ در پایان باید بر این کسر تقسیم کنید.

ریاضی ۳ · فصل ۲: مثلثات

سوال‌های رسمی دیگر کنکور تجربی از همین فصل:

فصل «مثلثات» را در پنل یادگیری تمرین کن

در پنل یادگیری 1xAi سوال‌هایی مثل همین را جواب می‌دهی و جوابت ثبت می‌شود؛ پیش از دیدن پاسخ، سه راهنمایی پله‌پله داری و معلم هوشمند بی‌آن‌که جواب را لو بدهد کمکت می‌کند. تمرین و آزمون رایگان است؛ معلم هوشمند هم سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

ریاضی · تجربی ۱۴۰۰