دانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه بگیر، و اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسد ۲ میلیون تومان دیگرجدول دانشگاه‌هادانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه همین حالا، و ۲ میلیون تومان دیگر اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسدجدول دانشگاه‌ها
1xAi
کنکور ریاضی ۱۴۰۵ · ریاضی

سوال ۴ ریاضی کنکور ریاضی ۱۴۰۵ با پاسخ تشریحی

سوال ۴ دفترچهٔ اختصاصی کنکور ریاضی ۱۴۰۵، با کلید رسمی سازمان سنجش. پاسخ تشریحی، دلیل نادرستی گزینه‌های دیگر و راهنمایی‌ها را هوش مصنوعی 1xAi بر پایهٔ همین کلید و متن کتاب درسی نوشته است.

سوال ۴ · ریاضی

کنکور ریاضی ۱۴۰۵ · سوال ۴ · کلید رسمی سازمان سنجش

ریاضی · ریاضی ۱ · فصل ۶: شمارش، بدون شمردن

به چند طریق می‌توان از بین ۳ ریاضی‌دان، ۳ فیزیک‌دان و ۳ شیمی‌دان، یک کمیتهٔ علمی دو نفره انتخاب کرد به‌طوری‌که دو نفر انتخابی هم‌رشته نباشند؟

  1. گزینهٔ ۱: ۲۷
  2. گزینهٔ ۲: ۳۳
  3. گزینهٔ ۳: ۵۴
  4. گزینهٔ ۴: ۶۶
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱ (کلید رسمی سازمان سنجش)

پاسخ تشریحی

گام اول: تشخیص نوع شمارش
در کمیتهٔ دونفره، جابه‌جا کردن ترتیب انتخاب دو عضو، کمیتهٔ تازه‌ای نمی‌سازد؛ پس با «ترکیب» سروکار داریم، نه جایگشت (ریاضی ۱، صفحه‌های ۱۳۳ تا ۱۳۵).

گام دوم: انتخاب رشته‌ها
برای اینکه دو عضو هم‌رشته نباشند، باید از دو رشتهٔ متفاوت انتخاب شوند. زوج‌رشته‌های ممکن عبارت‌اند از: ریاضی و فیزیک، ریاضی و شیمی، فیزیک و شیمی. بنابراین تعداد راه‌های انتخاب رشته‌ها برابر است با:
(32)=3\binom{3}{2}=3
این همان روش انتخاب رشته‌ها در فعالیت کتاب است (ریاضی ۱، صفحهٔ ۱۳۷).

گام سوم: انتخاب افراد
برای هر زوج‌رشته، از رشتهٔ اول یک نفر به 33 روش و از رشتهٔ دوم یک نفر به 33 روش انتخاب می‌کنیم. طبق اصل ضرب، تعداد کمیته‌ها برای هر زوج‌رشته برابر است با:
(31)(31)=3×3=9\binom{3}{1}\binom{3}{1}=3\times3=9

گام چهارم: محاسبهٔ کل
پس تعداد کل کمیته‌های مجاز برابر است با:
(32)(31)(31)=3×3×3=27\binom{3}{2}\binom{3}{1}\binom{3}{1}=3\times3\times3=27
در این روش هر کمیته دقیقاً یک بار شمرده می‌شود؛ چون زوج‌رشتهٔ اعضای آن مشخص است و برای اعضا ترتیب در نظر نگرفته‌ایم.

پاسخ: گزینهٔ ۱

چرا گزینه‌های دیگر نادرست‌اند

  • گزینهٔ ۲: ممکن است از کل انتخاب‌های دونفره، فقط انتخاب‌های هم‌رشتهٔ یک رشته را کم کنید و به (92)−(32)=33\binom{9}{2}-\binom{3}{2}=33 برسید؛ اما باید انتخاب‌های هم‌رشتهٔ هر سه رشته حذف شوند.
  • گزینهٔ ۳: با انتخاب نفر اول به 99 روش و نفر دوم از رشته‌های دیگر به 66 روش، حاصل 9×6=549\times6=54 به دست می‌آید؛ اما هر کمیته دو بار شمرده شده است، زیرا ترتیب انتخاب اعضا اهمیتی ندارد.
  • گزینهٔ ۴: ممکن است انتخاب‌های مرتبِ دو فرد متمایز را بشمارید و سپس فقط حالت‌های مرتبِ هم‌رشتهٔ یک رشته را حذف کنید: 9×8−3×2=669\times8-3\times2=66. این روش هم ترتیب را بی‌دلیل دخالت می‌دهد و هم حالت‌های هم‌رشتهٔ دو رشتهٔ دیگر را حذف نمی‌کند.

راهنمایی قدم‌به‌قدم (پیش از دیدن پاسخ)

  1. تعریف ترکیب را به یاد بیاورید: در انتخاب اعضای کمیته، ترتیب انتخاب مهم نیست. فعالیت ریاضی ۱، صفحهٔ ۱۳۶ و بررسی آن در صفحهٔ ۱۳۷ نیز دقیقاً بر همین نکته تکیه دارد.
  2. چون اعضا نباید هم‌رشته باشند، ابتدا دو رشتهٔ متفاوت را انتخاب کنید و سپس از هر رشته یک نفر بردارید.
  3. تعداد انتخاب دو رشته برابر (32)\binom{3}{2} است و از هر رشتهٔ انتخاب‌شده 33 انتخاب دارید؛ کافی است طبق اصل ضرب، این تعدادها را در هم ضرب کنید.

ریاضی ۱ · فصل ۶: شمارش، بدون شمردن

سوال‌های رسمی دیگر کنکور تجربی از همین فصل:

فصل «شمارش، بدون شمردن» را در پنل یادگیری تمرین کن

در پنل یادگیری 1xAi سوال‌هایی مثل همین را جواب می‌دهی و جوابت ثبت می‌شود؛ پیش از دیدن پاسخ، سه راهنمایی پله‌پله داری و معلم هوشمند بی‌آن‌که جواب را لو بدهد کمکت می‌کند. تمرین و آزمون رایگان است؛ معلم هوشمند هم سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

ریاضی · ریاضی ۱۴۰۵