سوال ۶۲ · فیزیک
کنکور تجربی ۱۴۰۳ نوبت دوم · سوال ۶۲ · کلید رسمی سازمان سنجش
فیزیک · فیزیک ۲ · فصل ۲: جریان الکتریکی و مدارهای جریان مستقیم
مساحت مقطع یک ریل فلزی است. مقاومت از این ریل چند اُهم است؟ (مقاومت ویژهٔ فلز ریل است.)
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۱ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
گام اول ـ انتخاب رابطه: برای رسانایی با سطح مقطع یکنواخت، مقاومت از رابطهٔ به دست میآید؛ یعنی با طول نسبت مستقیم و با مساحت مقطع نسبت وارون دارد (فیزیک ۲، صفحهٔ ۴۵).
گام دوم ـ هماهنگکردن واحدها: مقاومت ویژه برابر و مساحت مقطع برابر است. بنابراین میتوان بدون تبدیل این دو کمیت به SI، طول را نیز برحسب سانتیمتر نوشت:
.
در این صورت واحد حاصل برابر اهم خواهد بود، زیرا .
گام سوم ـ جایگذاری و محاسبه:
.
پس مقاومت بخش دادهشده از ریل برابر است.
پاسخ: گزینهٔ ۱
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۲: ممکن است طول را به متر تبدیل کنید، اما مقاومت ویژه و مساحت را با واحدهای سانتیمتری نگه دارید و به برسید. این جایگذاری نادرست است؛ وقتی مقاومت ویژه برحسب و مساحت برحسب است، طول هم باید برحسب باشد.
- گزینهٔ ۳: اگر در تبدیل مقاومت ویژه از به ، مقدار عددی آن را تغییر ندهید و بقیهٔ دادهها را به SI ببرید، به میرسید. درحالیکه باید از تبدیل درست استفاده کنید.
- گزینهٔ ۴: اشتباه یک مرتبهای در توان ده، مثلاً تبدیل طول به ، میتواند نتیجهٔ را ایجاد کند. تبدیل درست هر کیلومتر به سانتیمتر با ضریب انجام میشود، نه .
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- رابطهٔ مقاومت رسانای دارای سطح مقطع یکنواخت را از بخش «عوامل مؤثر بر مقاومت الکتریکی» به یاد بیاورید؛ مقاومت به جنس، طول و مساحت مقطع رسانا بستگی دارد.
- از رابطهٔ استفاده کنید. چون مقاومت ویژه برحسب و مساحت برحسب داده شده، کافی است طول را به سانتیمتر تبدیل کنید.
- با توجه به ، طول ریل برابر است. اکنون عبارت را با سادهکردن توانهای ده و ضرایب محاسبه کنید.