سوال ۷۵ · فیزیک
کنکور تجربی ۱۴۰۴ نوبت دوم · سوال ۷۵ · کلید رسمی سازمان سنجش
فیزیک · فیزیک ۱ · فصل ۴: دما و گرما
آب را درون یک کتری برقی با توان الکتریکی میریزیم و آن را روشن میکنیم. از شروع جوشیدن تا تبخیر همهٔ آب درون کتری، این فرایند چند دقیقه طول میکشد؟ (فرض کنید تمام انرژی الکتریکی تبدیلشده به انرژی گرمایی، به آب میرسد. )
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۱ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
۱. تعیین گرمای مورد نیاز
بازهٔ زمانی سؤال از شروع جوشیدن تا تبخیر کامل آب است؛ بنابراین نیازی به محاسبهٔ گرمای گرمشدن آب تا نقطهٔ جوش نداریم. در این مرحله، انرژی دریافتی صرف تغییر حالت میشود و رابطهٔ گرمای نهان تبخیر را به کار میبریم (فیزیک ۱، صفحهٔ ۱۰۹–۱۱۰):
با جایگذاری دادهها:
۲. محاسبهٔ زمان با استفاده از توان
طبق فرض سؤال، تمام انرژی مصرفی کتری به آب میرسد؛ پس مانند مثال کتری برقی کتاب، داریم (فیزیک ۱، صفحهٔ ۱۰۹–۱۱۰):
از آنجا که ، زمان برابر است با:
۳. تبدیل ثانیه به دقیقه
در نگارش گزینهها، ممیز با علامت «/» آمده است؛ بنابراین این مقدار با گزینهٔ اول تطابق دارد.
پاسخ: گزینهٔ ۱
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۲: اگر جرم آب را نصف مقدار دادهشده بگیرید یا توان کتری را دو برابر کنید، زمان به دست میآید. اما باید جرم و توان را در رابطهٔ زمان قرار دهید.
- گزینهٔ ۳: این گزینه میتواند از تقسیم زمان بر بهجای هنگام تبدیل ثانیه به دقیقه به دست آید. هر دقیقه برابر است؛ بنابراین این تبدیل، زمان را بهاشتباه یکدهم میکند.
- گزینهٔ ۴: این گزینه میتواند حاصل خطای محاسباتی یا تبدیل واحد باشد. در مدت ، کتری فقط انرژی میدهد که برای تبخیر آب کافی است، نه تمام آب مسئله.
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- به بخش تغییر حالتهای ماده رجوع کنید: گرمای لازم برای تبخیر آب در نقطهٔ جوش با گرمای لازم برای رساندن آن به نقطهٔ جوش تفاوت دارد.
- زمان مورد سؤال از شروع جوشیدن است؛ پس فقط گرمای نهان تبخیر را با رابطهٔ حساب کنید و سپس از کمک بگیرید.
- گرمای لازم برابر است. توان کتری را برحسب کیلوژول بر ثانیه بنویسید، گرما را بر توان تقسیم کنید و زمان حاصل را به دقیقه تبدیل کنید.