سوال ۸۸ · شیمی
کنکور ریاضی ۱۴۰۲ نوبت اول · سوال ۸۸ · کلید رسمی سازمان سنجش
شیمی · شیمی ۲ · فصل ۲: در پی غذای سالم
اگر با صرف ۱۸/۲ کیلوژول گرما، دمای یک کیلوگرم آلومینیم از به افزایش یابد، گرمای ویژهٔ این فلز برابر چند است؟
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۳ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
برای محاسبهٔ گرمای ویژه، از رابطهٔ استفاده میکنیم؛ در این رابطه، گرمای جذبشده، جرم، گرمای ویژه و تغییر دماست (شیمی ۲، صفحههای ۵۹–۶۰).
گام اول ـ محاسبهٔ تغییر دما: تغییر دما از تفاضل دمای نهایی و اولیه به دست میآید (شیمی ۲، صفحهٔ ۵۸):
گام دوم ـ هماهنگکردن یکاها: چون گرمای ویژه بر حسب خواسته شده است، گرما را به ژول و جرم را به گرم تبدیل میکنیم:
گام سوم ـ محاسبهٔ گرمای ویژه: رابطه را برای بازنویسی و دادهها را جایگذاری میکنیم:
بنابراین، برای افزایش دمای هر گرم از این فلز به اندازهٔ ، طبق دادههای سؤال، گرما لازم است.
پاسخ: گزینهٔ ۳
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۱: این گزینه ممکن است بر اثر خطای عددی در تقسیم انتخاب شود؛ با تبدیل درست یکاها، حاصل تقسیم بر برابر نیست.
- گزینهٔ ۲: ممکن است با تکیه بر مقدار تقریبی گرمای ویژهٔ آلومینیم در جدول کتاب، عددی نزدیک به آن انتخاب شود؛ اما در این پرسش باید از دادههای آزمایش استفاده کرد و حاصل محاسبه نیست.
- گزینهٔ ۴: این گزینه میتواند ناشی از جابهجایی رقمها یا خطای محاسباتی باشد؛ اگر باشد، گرمای لازم برای افزایش دمای دادهشده فقط میشود که با گرمای صورت سؤال سازگار نیست.
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- رابطهٔ میان گرمای مبادلهشده، جرم، گرمای ویژه و تغییر دما را از شیمی ۲، صفحههای ۵۹–۶۰ به یاد بیاورید.
- در رابطهٔ ، تغییر دما اختلاف دمای نهایی و اولیه است، نه خود دمای نهایی. برای رسیدن به یکای خواستهشده، گرما را بر حسب ژول و جرم را بر حسب گرم بنویسید.
- پس از تبدیل یکاها، ، و است؛ اکنون گرما را بر حاصلضرب جرم در تغییر دما تقسیم کنید.