۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi
فارسی ۳ · پایهٔ دوازدهم

نمونه سوال فارسی دوازدهم با جواب

۹۱ نمونه سوال چهارگزینه‌ای فارسی ۳ (فارسی پایهٔ دوازدهم) در ۸ فصل، با جواب تشریحی.

نمونه سوال‌ها را هوش مصنوعی از روی متن همین کتاب (چاپ ۱۴۰۵-۱۴۰۶) نوشته و هر کدام برچسب «تولید هوش مصنوعی» دارد؛ فقط سوالی منتشر شده که دو حل‌کنندهٔ مستقل به همان جواب رسیده‌اند.

فصل‌های کتاب

  1. فصل ۱: ادبیات تعلیمی۱۱ نمونه
  2. فصل ۲: ادبیات پایداری۱۲ نمونه
  3. فصل ۳: ادبیات غنایی۱۲ نمونه
  4. فصل ۴: ادبیات سفر و زندگی۱۰ نمونه
  5. فصل ۵: ادبیات انقلاب اسلامی۱۲ نمونه
  6. فصل ۶: ادبیات حماسی۱۰ نمونه
  7. فصل ۷: ادبیات داستانی۱۲ نمونه
  8. فصل ۸: ادبیات جهان۱۲ نمونه

فصل ۱: ادبیات تعلیمی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۱: ادبیات تعلیمی

از کنار هم نهادن توصیف سعدی از تداوم روزیِ بندگان خطاکار و دعوت او به فرمان‌برداری انسان، کدام برداشت به دست می‌آید؟

  1. گزینهٔ ۱: چون بخشش خداوند وابسته به رفتار بندگان نیست، فرمان‌برداری آنان نیز در نگاه نویسنده ارزشی ندارد.
  2. گزینهٔ ۲: نعمت تنها به بندگانی می‌رسد که پیش‌تر با عبادت خود شایستگی دریافت آن را به دست آورده باشند.
  3. گزینهٔ ۳: چون ادای سپاسِ شایستۀ خداوند از توان بشر بیرون است، کوشش برای شکرگزاری ضرورتی ندارد.
  4. گزینهٔ ۴: فراگیری بخشش الهی با مسئولیت انسان ناسازگار نیست و برخورداری از نعمت، او را به سپاس و فرمان‌برداری فرامی‌خواند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

سعدی از یک‌سو رحمت و روزی خداوند را فراگیر معرفی می‌کند و خطای بندگان را موجب قطع روزی آنان نمی‌داند؛ از سوی دیگر، هماهنگی پدیده‌های جهان برای فراهم‌شدن معاش انسان را یادآور می‌شود تا او را از غفلت و نافرمانی بازدارد. پس متن میان بخشندگی خداوند و مسئولیت اخلاقی انسان جمع می‌کند. همچنین، ناتوانی از سپاسگزاری کامل به معنای برداشته‌شدن وظیفۀ سپاس نیست، بلکه زمینه‌ساز اعتراف به کوتاهی است. (صفحهٔ ۱۲–۱۳) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۱: ادبیات تعلیمی

با توجه به سیر رویدادهای حکایت «گمان»، کدام گزینه رابطۀ میان تجربۀ نخست مرغابی و محرومیت بعدی او را درست‌تر توضیح می‌دهد؟

  1. گزینهٔ ۱: ناتوانی مرغابی در گرفتن شکار سبب می‌شود که او آگاهانه گرسنگی را بر کوشش بی‌نتیجه ترجیح دهد.
  2. گزینهٔ ۲: مرغابی حکمِ حاصل از برخورد با یک پدیدۀ فریبنده را به موارد واقعی نیز تعمیم می‌دهد و فرصت را از دست می‌دهد.
  3. گزینهٔ ۳: پافشاری مرغابی بر شکار تصویر ستاره سرانجام موفق می‌شود، اما او دیگر میلی به خوردن ماهی ندارد.
  4. گزینهٔ ۴: مرغابی با شناخت تفاوت تصویر و واقعیت، از تکرار خطای پیشین خودداری می‌کند، ولی با کمبود شکار روبه‌رو می‌شود.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در آغاز حکایت، مرغابی بازتاب ستاره را ماهی می‌پندارد و کوشش‌هایش بی‌نتیجه می‌ماند. روز بعد، خطای او صورتی تازه پیدا می‌کند: این بار ماهی واقعی را همان پدیدۀ فریبندۀ پیشین تصور می‌کند و برای گرفتنش اقدامی نمی‌کند. بنابراین، علت محروم‌ماندن او تعمیم نابجای تجربۀ گذشته به موقعیتی متفاوت است، نه نبودن شکار یا ناتوانی در گرفتن آن. (صفحهٔ ۱۶–۱۸) پاسخ: گزینهٔ ۲

فصل ۲: ادبیات پایداری

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۲: ادبیات پایداری

در حکایت «خاکریز»، کدام برداشت، علت قانع‌نشدن شهید ساجدی به نتیجۀ مرحلۀ نخست کار را دقیق‌تر توضیح می‌دهد؟

  1. گزینهٔ ۱: تکمیل موفق یک سازه، لزوماً به معنای رفع همۀ تهدیدهای ناشی از موقعیت دشمن نبود.
  2. گزینهٔ ۲: محدودیت تجهیزات سبب شده بود خاکریز نخست تا روشن‌شدن هوا ناتمام بماند.
  3. گزینهٔ ۳: پیوستن دو بخش خاکریز به یکدیگر، مسیر جابه‌جایی رزمندگان را مسدود کرده بود.
  4. گزینهٔ ۴: پس از پایان مرحلۀ نخست، کاهش روحیۀ رزمندگان ضرورت اقدامی تازه را ایجاد کرده بود.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در روایت، ساخت خاکریز نخست در آغاز صبح به پایان می‌رسد و همین موفقیت نیز موجب تقویت روحیۀ نیروها می‌شود. بااین‌حال، ساجدی به سبب اشراف دشمن از بلندی‌های دو سوی موقعیت رزمندگان، خطر آتش‌گرفتن نیروها را همچنان جدی می‌داند و ساخت خاکریز دیگری را آغاز می‌کند. بنابراین، او میان «اتمام کار نخست» و «تأمین حفاظت لازم» تفاوت می‌گذارد؛ علت ادامۀ عملیات نه ناتمام‌ماندن سازه، نه انسداد مسیر و نه افت روحیه، بلکه باقی‌ماندن تهدید دشمن است. (صفحهٔ ۳۰ و ۳۱) پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۲: ادبیات پایداری

کدام گزارش دربارۀ مسیر جابه‌جایی واژه‌ها با توضیحات بخش «جهان واژه‌های فارسی» سازگار است؟

  1. گزینهٔ ۱: صورت «چمدان» پس از گذر از زبان فرانسوی، دوباره وارد فارسی شده است.
  2. گزینهٔ ۲: در مسیر دگرگونی «پایجامه»، زبان فرانسوی پیش از انگلیسی قرار داشته است.
  3. گزینهٔ ۳: صورت فارسیِ نخستینِ «کیوسک»، پیش از رسیدن به فرانسوی، به زبان ترکی راه یافته است.
  4. گزینهٔ ۴: متن، بازگشت صورت انگلیسیِ هم‌ریشه با «دارو» به فارسی را نیز گزارش کرده است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

واژۀ فارسیِ مربوط به بنای باشکوه میان باغ، ابتدا به ترکی راه یافته و سپس با صورتی دگرگون‌شده وارد فرانسوی و انگلیسی شده است؛ بنابراین گزارش گزینۀ سوم درست است. در مقابل، «چمدان» از روسی به فارسی بازگشته است و «پایجامه» پس از ورود به زبان‌های هندی، به‌ترتیب به انگلیسی و فرانسوی رسیده است. همچنین در توضیح واژۀ هم‌ریشه با «دارو»، انتقال به لاتین و سپس فرانسوی و انگلیسی مطرح شده، نه بازگشت صورت انگلیسی به فارسی. (صفحهٔ ۳۴ و ۳۵) پاسخ: گزینهٔ ۳

فصل ۳: ادبیات غنایی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۳: ادبیات غنایی

پژوهشگری می‌خواهد تنها بر پایۀ روابط میان مراتبِ مطرح‌شده در «در حقیقتِ عشق» داوری کند. کدام استنتاج او معتبر است؟

  1. گزینهٔ ۱: اگر کسی نسبت به چیزی شناخت داشته باشد، می‌توان وجود محبّت به آن را نیز در او قطعی دانست.
  2. گزینهٔ ۲: چون میل به زیبایی در همگان هست، هر کس را باید برخوردار از مرتبۀ عشق دانست.
  3. گزینهٔ ۳: برتری عشق بر معرفت و محبّت نشان می‌دهد که عاشق می‌تواند از این دو مرحله بی‌نیاز باشد.
  4. گزینهٔ ۴: با احراز عشق، وجود معرفت و محبّت نیز احراز می‌شود؛ امّا احراز معرفت به‌تنهایی برای اثبات عشق کافی نیست.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

سهروردی میان سه مرتبه رابطۀ یک‌سویه برقرار می‌کند: عشق بدون محبّت و محبّت بدون معرفت تحقق نمی‌یابد؛ اما داشتن معرفت الزاماً به معنای داشتن محبّت نیست و داشتن محبّت نیز عشق را قطعی نمی‌کند. بنابراین، از وجود عشق می‌توان وجود دو مرتبۀ مقدماتی را نتیجه گرفت، ولی از معرفت به‌تنهایی نمی‌توان به عشق حکم کرد. همچنین میل عمومی به حُسن، به معنای دست‌یابی همگانی به عشق نیست و برتری یک مرتبه، پیش‌نیازهای آن را حذف نمی‌کند (صفحهٔ ۵۴). پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۳: ادبیات غنایی

در کدام گزینه، بخش مشخص‌شده ویژگیِ «مفعول» را بیان می‌کند و می‌تواند در بازنویسی جمله، مسندِ همان مفعول قرار گیرد؟

  1. گزینهٔ ۱: یاران، او را نمی‌شناسند و از راز او بی‌خبرند. ← «راز او»
  2. گزینهٔ ۲: شوق دیدار، دل را بی‌قرار می‌سازد. ← «بی‌قرار»
  3. گزینهٔ ۳: شنوندگان، سخن عاشق را با دقّت می‌شنوند. ← «سخن عاشق»
  4. گزینهٔ ۴: عاشقان در تنهایی آرامش می‌جویند. ← «آرامش»
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

بر اساس توضیح کتاب، در بعضی جمله‌های دارای مفعول، مسند ویژگی یا حالتی را به همان مفعول نسبت می‌دهد؛ برای تشخیص آن می‌توان مفعول و مسند را به صورت جمله‌ای اسنادی بازسازی کرد (صفحهٔ ۵۶ و صفحهٔ ۵۷). در جملۀ «شوق دیدار، دل را بی‌قرار می‌سازد»، «دل» مفعول و «بی‌قرار» مسند است؛ زیرا حاصل این نسبت، «دل، بی‌قرار است» خواهد بود. در سایر گزینه‌ها، گروه‌های مشخص‌شده چنین نقشی ندارند: «راز او» متمم، «سخن عاشق» مفعول و «آرامش» نیز مفعول است. پاسخ: گزینهٔ ۲

فصل ۴: ادبیات سفر و زندگی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۴: ادبیات سفر و زندگی

بر پایهٔ قواعد وابسته‌های وابسته، نقش واژه‌های «سپاه» و «این» در دو گروه اسمیِ ساخته‌شدهٔ «نگرانیِ فرماندهِ سپاه» و «بازدیدِ این میدان»، به‌ترتیب کدام است؟

  1. گزینهٔ ۱: صفتِ مضافٌ‌الیه ــ صفتِ مضافٌ‌الیه
  2. گزینهٔ ۲: مضافٌ‌الیهِ مضافٌ‌الیه ــ صفتِ مضافٌ‌الیه
  3. گزینهٔ ۳: مضافٌ‌الیهِ مضافٌ‌الیه ــ مضافٌ‌الیهِ مضافٌ‌الیه
  4. گزینهٔ ۴: مضافٌ‌الیهِ هسته ــ صفتِ هسته
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در گروه «نگرانیِ فرماندهِ سپاه»، «نگرانی» هسته و «فرمانده» مضافٌ‌الیهِ آن است. «سپاه» نیز مضافٌ‌الیهِ «فرمانده» است؛ بنابراین نسبت به هسته، «مضافٌ‌الیهِ مضافٌ‌الیه» به شمار می‌آید. در گروه «بازدیدِ این میدان»، «بازدید» هسته و «میدان» مضافٌ‌الیهِ آن است؛ «این» صفتِ پیشینِ «میدان» است و در نتیجه، نقش «صفتِ مضافٌ‌الیه» دارد. معیار تشخیص، وابستگی هر واژه به جزء پیش از خود یا اسم همراه آن است، نه صرفاً جایگاه واژه در گروه. (صفحه‌های ۶۸ تا ۷۰) پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۴: ادبیات سفر و زندگی

کدام مقایسه میان نگرش راویِ «کویر» به بازگشت تابستانی به مزینان و وضعیت راویِ دانش‌آموخته در روایت زندگی ایلی، دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: هر دو راوی، تحصیل را سرچشمهٔ تباهی می‌دانند و کنار گذاشتن دانش را شرط رسیدن به آرامش معرفی می‌کنند.
  2. گزینهٔ ۲: در هر دو روایت، ناکامی مالی در شهر سبب می‌شود راوی بازگشت به زادگاه را تنها راه تأمین معاش بداند.
  3. گزینهٔ ۳: هر دو راوی، آرامش زادگاه را در بریدن از خانواده و بی‌اعتنایی به روابط اجتماعی جست‌وجو می‌کنند.
  4. گزینهٔ ۴: در هر دو روایت، زادگاه کانون تعلق و رهایی است؛ با این تفاوت که در روایت زندگی ایلی، انتظار اجتماعیِ برخاسته از مدرک، ماندن در آن را دشوار می‌کند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در «کویر»، راوی حرکت تابستانی به سوی مزینان را صرفاً رفتن به جایی دیگر نمی‌بیند، بلکه آن را بازگشت به جایگاه اصلی خود می‌داند؛ تقابل شهر محدودکننده و کویر آزاد نیز همین تعلق را تقویت می‌کند. (صفحهٔ ۷۳) در روایت زندگی ایلی، راوی از طبیعت و زندگی در کنار ایل خشنود است، اما دیگران مدرک تحصیلی او را دلیلی برای ترک ایل و اشتغال در شهر می‌شمارند. پس دشواری او از بی‌ارزشی زادگاه یا نفی دانش ناشی نمی‌شود، بلکه میان دلبستگی شخصی و انتظار اجتماعی تعارض پدید آمده است. (صفحه‌های ۸۱ و ۸۲) پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۵: ادبیات انقلاب اسلامی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۵: ادبیات انقلاب اسلامی

با در نظر گرفتن مجموع توصیه‌ها و سخن پایانی نویسنده در «تیرانا!»، کدام برداشت از معیار ارزشمندیِ رفتار انسان دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: آزادگی هنگامی کامل می‌شود که انسان برای حفظ استقلال خود، از ارتباط و دادوستد با دیگران بپرهیزد.
  2. گزینهٔ ۲: ارزش بخشندگی به آن است که نه وسیلۀ طلب تحسین شود و نه دستاویزی برای بزرگ‌کردن خویشتن.
  3. گزینهٔ ۳: بخشندگیِ راستین موهبتی موروثی است و آموزش و الگوپذیری در پدیدآمدن آن نقشی ندارد.
  4. گزینهٔ ۴: نیکی زمانی نشانۀ کرامت است که در پاسخ به مهربانی دیگران باشد و بدرفتاران از آن بهره نبرند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

نویسنده، درخت بارور را الگویی برای بخشیدن بدون انتظار ستایش معرفی می‌کند و حتی نیکی در برابر آزار را نیز می‌ستاید. در پایان نیز از اینکه خویشتن را وسیلۀ فریب آزادگان قرار ندهد، ابراز خرسندی می‌کند. بنابراین، بخشندگی مطلوب او با سودجویی از تحسین دیگران و خودبزرگ‌بینی ناسازگار است. کناره‌گیری از مردم، موروثی‌دانستنِ انحصاریِ کرامت و محدودکردن نیکی به نیکوکاران، هیچ‌یک با مجموع متن سازگار نیستند. (صفحهٔ ۸۹) پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۵: ادبیات انقلاب اسلامی

با مقایسۀ آغاز و پایان «آن شب عزیز»، کدام توضیح دربارۀ شیوۀ روایت و نقش پایان‌بندی درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: راوی از ابتدا تا انتها در کنار فرمانده زنده حضور دارد و رویدادها را هم‌زمان با وقوع برای او شرح می‌دهد.
  2. گزینهٔ ۲: ناتوانی راوی از رفتن در آغاز و پایان، مربوط به دو فرمان مستقل است و تکرار آن صرفاً بر نافرمانی او تأکید می‌کند.
  3. گزینهٔ ۳: روایت با نخستین رویداد زمانی آغاز می‌شود و سپس دیدار دوبارهٔ شاگرد و معلم را در امتداد همان رویداد شرح می‌دهد.
  4. گزینهٔ ۴: آغاز روایت بخشی از موقعیتی نزدیک به پایان ماجرا را پیش می‌کشد و پایان، هم آن موقعیت و هم جایگاه کنونیِ راوی را روشن می‌کند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در آغاز، راوی از فرمان رفتن و ناتوانی خود در ترک مخاطب سخن می‌گوید، بی‌آنکه هنوز موقعیت کامل آن را توضیح دهد. سپس به گذشته بازمی‌گردد و چگونگی دیدار دوبارۀ معلم را روایت می‌کند. در پایان، روشن می‌شود که فرمان رفتن هنگام جراحت شدید فرمانده صادر شده و وابستگی عاطفی شاگرد مانع ترک او بوده است. همچنین، اشاره به حضور روزانۀ راوی بر مزار نشان می‌دهد که خطاب‌های متن در چارچوب مرور خاطراتِ مخاطبی شهیدشده قرار دارند. پس ترتیب روایت با ترتیب زمانی رخدادها یکسان نیست و پایان، ابهام آغاز را برطرف می‌کند. (صفحه‌های ۹۰ و ۹۵) پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۶: ادبیات حماسی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۶: ادبیات حماسی

کدام گزینه با توضیح وزیر دربارهٔ شیوهٔ حفظ همراهی مردم در «به جوانمردی کوش» سازگار است؟

  1. گزینهٔ ۱: بخشندگی زمینهٔ پیوستن مردم به پادشاه و مهربانی زمینهٔ احساس امنیت آنان را فراهم می‌کند.
  2. گزینهٔ ۲: کاهش درآمد حکومت، پادشاه را به ستمگری واداشت و ستمگری او سپس موجب قدرت‌گرفتن دشمنان شد.
  3. گزینهٔ ۳: فریدون نخست با تکیه بر دارایی و سپاه خود به قدرت رسید و پس از آن پشتیبانی مردم را به دست آورد.
  4. گزینهٔ ۴: وزیر بخشندگی و مهربانی را فقط برای افزایش شمار سپاهیان لازم می‌داند، نه برای آسودگی مردم.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

وزیر دو نیاز حکومت را از یکدیگر بازمی‌شناساند: پادشاه با بخشندگی مردم را به خود متمایل می‌کند و با مهربانی به آنان امکان می‌دهد که در قلمرو او آسوده زندگی کنند. همچنین، در ترتیب رویدادهای حکایت، ستم موجب پراکندگی مردم می‌شود و سپس درآمد حکومت کاهش می‌یابد و دشمنان قدرت می‌گیرند. نمونهٔ فریدون نیز برای نشان‌دادن نقش پشتیبانی مردم در کسب فرمانروایی مطرح شده است، نه تقدم ثروت و سپاه بر همراهی آنان. (صفحهٔ ۱۱۰) پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۶: ادبیات حماسی

با درنظرگرفتن اندیشه‌ها و رفتار کاووس در سراسر ماجرای آزمون آتش، کدام تحلیل دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: کاووس پیش از آزمون به گناهکاری پسر یقین داشت و پس از نجات او نیز داوری پیشین خود را حفظ کرد.
  2. گزینهٔ ۲: کاووس چون افشای خطای نزدیکان را برای اعتبار خود زیان‌بار می‌دید، پیشنهاد آزمون را کنار گذاشت.
  3. گزینهٔ ۳: کاووس در کنار تردید دربارهٔ دو طرف، نگران اعتبار شاهی خود بود و پس از نجات پسر از رفتار خویش پوزش خواست.
  4. گزینهٔ ۴: کاووس آزمون را برای اثبات بی‌گناهی هر دو طرف برگزار کرد و پس از پایان آن، از هر دو دلجویی کرد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

کاووس در آغاز از سخنان هیچ‌یک از دو طرف به آرامش و اطمینان نمی‌رسد. سپس می‌اندیشد که آشکارشدن بدکرداری یکی از نزدیکانش چه اثری بر اعتبار پادشاهی او خواهد گذاشت؛ بنابراین، دغدغهٔ او فقط روشن‌شدن حقیقت نیست و حیثیت فرمانروایی‌اش نیز در تصمیم او دخالت دارد. بااین‌حال، آزمون برگزار می‌شود. پس از بیرون‌آمدن بی‌آسیب سیاوش، شاه او را در آغوش می‌گیرد و بابت رفتار خود عذرخواهی می‌کند. خشم سودابه نیز با ادعای دلجویی از هر دو طرف سازگار نیست. (صفحه‌های ۱۰۲ تا ۱۰۶) پاسخ: گزینهٔ ۳

فصل ۷: ادبیات داستانی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۷: ادبیات داستانی

اگر پاسخ هدهد به بلبل و طاووس را دو شیوه برای نقد دل‌بستگی‌های بازدارنده بدانیم، کدام تحلیل با متن سازگارتر است؟

  1. گزینهٔ ۱: هدهد عشق بلبل را از اساس ناپاک می‌داند، ولی خواستهٔ طاووس را می‌پذیرد؛ زیرا زیبایی بهشت برخلاف گل از سیمرغ مستقل است.
  2. گزینهٔ ۲: هدهد هر دو محبوب را فاقد هرگونه ارزش می‌شمارد و نتیجه می‌گیرد که دل‌بستگی به آنها نشانهٔ آمادگی مرغان برای آغاز سفر است.
  3. گزینهٔ ۳: هدهد اصل زیبایی محبوب‌های آنان را انکار نمی‌کند؛ برای بلبل از ناپایداری زیبایی گل و برای طاووس از برتری سرچشمهٔ زیبایی بر جلوهٔ آن سخن می‌گوید.
  4. گزینهٔ ۴: هدهد تفاوت گل و بهشت را تنها در ماندگاری آنها می‌بیند و سیمرغ را برخوردار از زیبایی‌ای می‌داند که از بهشت به او رسیده است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

پاسخ هدهد به بلبل، نفی اصل مهرورزی نیست؛ او زیبایی گل را می‌پذیرد، اما کوتاه‌بودن عمر آن را یادآور می‌شود. در پاسخ به طاووس نیز خرّمی و زیبایی بهشت را رد نمی‌کند؛ بلکه آن را جلوه‌ای محدود از جمال سیمرغ می‌داند و با مقایسهٔ ذرّه و خورشید، برتری مقصد اصلی را نشان می‌دهد. پس منطق مشترک این دو پاسخ، عبور از دل‌بستگی محدود است، نه انکار همهٔ ارزش‌های آن محبوب‌ها؛ با این تفاوت که در یکی ناپایداری و در دیگری نسبت جلوه با سرچشمه برجسته می‌شود (صفحهٔ ۱۲۳). پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۷: ادبیات داستانی

کدام گزینه، چگونگی رسیدن هدهد به جایگاه راهبری و شیوهٔ رفتار او با هم‌سفران را درست گزارش می‌کند؟

  1. گزینهٔ ۱: هدهد نخست مرغان را با سیمرغ آشنا کرد و سپس با قرعه راهبر سفر شد؛ در طول راه نیز دلگرمی‌دادن را با بیان دشواری‌ها همراه ساخت.
  2. گزینهٔ ۲: هدهد نخست مرغان را با سیمرغ آشنا کرد و سپس به اتّکای جهان‌دیدگی، خود را راهبر خواند؛ در طول راه نیز دشواری‌ها را بیان کرد.
  3. گزینهٔ ۳: هدهد نخست به‌عنوان شهریار مطلوب مرغان شناخته شد و سپس با قرعه راهبر سفر شد؛ در طول راه نیز آنان را به شناخت توانایی‌های خویش فراخواند.
  4. گزینهٔ ۴: هدهد نخست مرغان را با سیمرغ آشنا کرد و سپس با قرعه راهبر سفر شد؛ در طول راه نیز برای حفظ اشتیاق آنان، خطرهای پیش رو را پوشیده نگه داشت.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در آغاز، هدهد با تکیه بر آگاهی خود از جهان، سیمرغ را به مرغان معرفی می‌کند؛ بنابراین، معرفی‌کنندهٔ شهریار است، نه خودِ شهریار مطلوب آنان (صفحهٔ ۱۲۲). پس از پاسخ‌گویی به عذرها و آماده‌شدن مرغان، راهبری سفر از طریق قرعه به او سپرده می‌شود. همچنین، رفتار او ترکیبی از جرئت‌بخشیدن و پنهان‌نکردن دشواری‌هاست؛ پس نه خود را یک‌جانبه به راهبری منصوب کرده است و نه برای تشویق مرغان واقعیت مسیر را می‌پوشاند (صفحه‌های ۱۲۳ تا ۱۲۵). پاسخ: گزینهٔ ۱

فصل ۸: ادبیات جهان

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۸: ادبیات جهان

با توجه به بخش ارائه‌شده از «آخرین درس»، کدام برداشت از کنار هم قرار گرفتن سکوت مدرسه، پوشش آموزگار و حضور مردان روستا دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: آموزگار با برقراری سکوت و احضار بزرگان روستا می‌خواهد شاگردان درس‌نخوانده را در حضور دیگران تنبیه کند.
  2. گزینهٔ ۲: مجموعهٔ رفتارها و حالت حاضران از موقعیتی غیرمعمول و اندوه‌بار خبر می‌دهد، هرچند علت دقیق آن هنوز برای راوی روشن نشده است.
  3. گزینهٔ ۳: آموزگار برای استقبال از بازرس، شاگردان را ساکت کرده و بزرگان روستا را به تماشای اجرای درس فراخوانده است.
  4. گزینهٔ ۴: حضور پیرمردِ دارای کتاب الفبا نشان می‌دهد که آموزش بزرگسالان جای برنامهٔ روزانهٔ دانش‌آموزان را گرفته است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

راوی انتظار دارد از شلوغی همیشگی کلاس برای پنهان کردن تأخیر خود استفاده کند؛ اما با سکوتی نامعمول روبه‌رو می‌شود. برخورد نرم آموزگار نیز با ترس او از بازخواست تفاوت دارد. لباس رسمی آموزگار و حضور اندوهگین مردان روستا، غیرعادی بودن موقعیت را تقویت می‌کند. بااین‌حال، در بخش ارائه‌شده هنوز علت دقیق این وضعیت بیان نشده است؛ بنابراین نمی‌توان تنبیه شاگردان، حضور بازرس یا تغییر برنامه به آموزش بزرگسالان را قطعی دانست. گزینهٔ دوم تنها برداشتی است که همهٔ نشانه‌ها را در نظر می‌گیرد و از اطلاعات متن فراتر نمی‌رود. (صفحهٔ ۱۵۹ و ۱۶۰)
پاسخ: گزینهٔ 2

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

فارسی · فارسی ۳ · فصل ۸: ادبیات جهان

کدام مقایسه دربارهٔ نسبت «شرایط بیرونی» و «تجربهٔ عاشقانه» در دو سرودهٔ «خندهٔ تو» و «عشق جاودانی» درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: در سرودهٔ نرودا، خندهٔ محبوب به عاشقِ گرفتار دشواری نیرو می‌بخشد و در سرودهٔ شکسپیر، گذر زمان تازگی تجربهٔ عشق را از میان نمی‌برد.
  2. گزینهٔ ۲: در سرودهٔ نرودا، نیروی عشق با آمدن بهار پدید می‌آید و در سرودهٔ شکسپیر، این نیرو تنها با حفظ جوانی معشوق باقی می‌ماند.
  3. گزینهٔ ۳: در سرودهٔ نرودا، خنده علت برطرف شدن همهٔ رنج‌های بیرونی است و در سرودهٔ شکسپیر، عشق مانع فرسودگی جسمانی معشوق می‌شود.
  4. گزینهٔ ۴: در سرودهٔ نرودا، دگرگون نشدن جهان باعث بی‌اثر شدن خنده می‌شود و در سرودهٔ شکسپیر، تکرار سخن عاشقانه نشان می‌دهد که احساس نخستین پایان یافته است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در «خندهٔ تو»، عاشق با خستگی و سختی روبه‌روست، اما خندهٔ محبوب امکان ادامه دادن و نیروی مقابله را برای او فراهم می‌کند؛ بنابراین اثر عاطفی خنده به آسودگی شرایط بیرونی وابسته نیست. در «عشق جاودانی» نیز نشانه‌های سالخوردگی انکار نمی‌شوند، بلکه عشق با وجود آن‌ها احساس آغازین را تازه نگه می‌دارد. پس وجه مشترک دو سروده، پایداری و اثرگذاری تجربهٔ عاشقانه در برابر دشواری‌ها یا تغییرات بیرونی است، نه از میان رفتن واقعی رنج و پیری. (صفحهٔ ۱۵۲ تا ۱۵۴ و ۱۵۷ و ۱۵۸)
پاسخ: گزینهٔ 1

فارسی ۳ را فصل به فصل در پنل یادگیری پیش ببر

در پنل یادگیری 1xAi این کتاب نقشهٔ راه دارد: هر فصل را تمرین می‌کنی، تسلطت را در هر فصل می‌بینی و سوالی که غلط زدی برای مرور برمی‌گردد. از خود کتاب هم می‌توانی بپرسی و جواب را با شمارهٔ صفحه بگیری. تمرین رایگان است و «از کتاب بپرس» سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

فارسی دوازدهم · رایگان