دانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه بگیر، و اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسد ۲ میلیون تومان دیگرجدول دانشگاه‌هادانشجو؟ ۵۰۰ هزار تومان هدیه همین حالادانشجو؟ با کارت دانشجویی یا ایمیل دانشگاهی ۵۰۰٬۰۰۰ تومان هدیه همین حالا، و ۲ میلیون تومان دیگر اگر دانشگاهت تا ۱۶ آذر به ۵۰ دانشجوی فعال برسدجدول دانشگاه‌ها
1xAi
کنکور ریاضی ۱۴۰۲ نوبت دوم · فیزیک

سوال ۷۲ فیزیک کنکور ریاضی ۱۴۰۲ نوبت دوم با پاسخ تشریحی

سوال ۷۲ دفترچهٔ اختصاصی کنکور ریاضی ۱۴۰۲ نوبت دوم، با کلید رسمی سازمان سنجش. پاسخ تشریحی، دلیل نادرستی گزینه‌های دیگر و راهنمایی‌ها را هوش مصنوعی 1xAi بر پایهٔ همین کلید و متن کتاب درسی نوشته است.

سوال ۷۲ · فیزیک

کنکور ریاضی ۱۴۰۲ نوبت دوم · سوال ۷۲ · کلید رسمی سازمان سنجش

فیزیک · فیزیک ۱ (ریاضی) · فصل ۲: ویژگی‌های فیزیکی مواد

در یک دیگ زودپز، مساحت روزنه خروج بخارآب ۵ میلی‌متر مربع است. جرم وزنه روی روزنه چند گرم باشد، تا فشار پیمانه‌ای بخار داخل دیگ در 10510^5 پاسکال نگه داشته شود؟ (g=10 ms2g = 10\,\frac{\mathrm{m}}{\mathrm{s^2}})

  1. گزینهٔ ۱: ۲۰
  2. گزینهٔ ۲: ۲۵
  3. گزینهٔ ۳: ۴۰
  4. گزینهٔ ۴: ۵۰
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴ (کلید رسمی سازمان سنجش)

پاسخ تشریحی

۱. تشخیص فشار مؤثر: طبق تعریف کتاب، فشار پیمانه‌ای برابر اختلاف فشار داخل و فشار جو است: Pg=P−P∘P_g=P-P_\circ (فیزیک ۱ ریاضی، صفحه‌های ۳۸–۳۹). بنابراین فشار داده‌شده دقیقاً همان اختلاف فشاری است که وزنه را به بالا می‌راند و نباید فشار جو را دوباره به آن اضافه کنیم.

۲. نوشتن شرط تعادل: در آستانهٔ بلند شدن وزنه و خروج بخار، نیروی فشار داخل رو به بالا، با مجموع وزن و نیروی فشار بیرون رو به پایین برابر است:
PA=P∘A+mgPA=P_\circ A+mg.
پس داریم:
(P−P∘)A=mg⇒PgA=mg⇒m=PgAg(P-P_\circ)A=mg\Rightarrow P_gA=mg\Rightarrow m=\frac{P_gA}{g}.
تمرین زودپز کتاب نیز بر همین تعادل نیروها استوار است (فیزیک ۱ ریاضی، صفحه‌های ۴۹–۵۰).

۳. تبدیل یکای مساحت: چون 1 mm=10−3 m1\,\mathrm{mm}=10^{-3}\,\mathrm{m}، برای مساحت باید ضریب تبدیل را به توان دو برسانیم:
A=5 mm2=5×10−6 m2A=5\,\mathrm{mm^2}=5\times10^{-6}\,\mathrm{m^2}.

۴. جایگذاری و محاسبه:
m=(105 Pa)(5×10−6 m2)10 m/s2=0.05 kg=50 gm=\frac{(10^5\,\mathrm{Pa})(5\times10^{-6}\,\mathrm{m^2})}{10\,\mathrm{m/s^2}}=0.05\,\mathrm{kg}=50\,\mathrm{g}.

بنابراین این وزنه در فشار پیمانه‌ای خواسته‌شده در آستانهٔ بلند شدن قرار می‌گیرد و امکان خروج بخار اضافی را فراهم می‌کند.

پاسخ: گزینهٔ ۴

چرا گزینه‌های دیگر نادرست‌اند

  • گزینهٔ ۱: این گزینه ممکن است از جابه‌جا کردن مساحت و شتاب گرانش در جایگذاری حاصل شود؛ اما از تعادل نیروها رابطهٔ m=PgA/gm=P_gA/g به دست می‌آید و مساحت باید در صورت کسر باشد.
  • گزینهٔ ۲: ممکن است دانش‌آموز به‌اشتباه نیروی ناشی از اختلاف فشار را بین دو سطح وزنه تقسیم کند و جرم را نصف مقدار لازم بگیرد. اثر فشار داخل و بیرون از قبل در فشار پیمانه‌ای منظور شده است و نباید ضریب اضافی 22 وارد کرد.
  • گزینهٔ ۳: این گزینه می‌تواند حاصل استفاده از مساحت 4 mm24\,\mathrm{mm^2}، مانند تمرین مشابه کتاب، به‌جای دادهٔ این سؤال باشد. مساحت روزنه در این سؤال 5 mm25\,\mathrm{mm^2} است و باید همان را در محاسبه به کار برد.

راهنمایی قدم‌به‌قدم (پیش از دیدن پاسخ)

  1. تعریف فشار پیمانه‌ای را مرور کنید: این فشار، اختلاف فشار داخل دیگ با فشار هوای بیرون است (فیزیک ۱ ریاضی، صفحه‌های ۳۸–۳۹).
  2. در آستانهٔ بلند شدن وزنه، نیروی خالص ناشی از فشار با وزن آن برابر است؛ پس بنویسید PgA=mgP_gA=mg. نیازی به افزودن فشار جو به فشار داده‌شده نیست.
  3. ابتدا مساحت را به صورت A=5×10−6 m2A=5\times10^{-6}\,\mathrm{m^2} بنویسید؛ سپس از m=PgA/gm=P_gA/g جرم را بر حسب کیلوگرم بیابید و به گرم تبدیل کنید.

فیزیک ۱ (ریاضی) · فصل ۲: ویژگی‌های فیزیکی مواد

سوال‌های رسمی دیگر کنکور تجربی از همین فصل:

فصل «ویژگی‌های فیزیکی مواد» را در پنل یادگیری تمرین کن

در پنل یادگیری 1xAi سوال‌هایی مثل همین را جواب می‌دهی و جوابت ثبت می‌شود؛ پیش از دیدن پاسخ، سه راهنمایی پله‌پله داری و معلم هوشمند بی‌آن‌که جواب را لو بدهد کمکت می‌کند. تمرین و آزمون رایگان است؛ معلم هوشمند هم سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

فیزیک · ریاضی ۱۴۰۲ نوبت دوم