سوال ۲۶۴ شیمی کنکور تجربی ۱۳۹۸ با پاسخ تشریحی

برای بررسی عبارت‌ها، ابتدا تغییر عدد اکسایش روی و نقره را تعیین می‌کنیم.

گام اول: تعیین عددهای اکسایش
عدد اکسایش هر عنصر در حالت آزاد برابر $0$ است. همچنین عدد اکسایش اکسیژن در $\mathrm{ZnO}$ و $\mathrm{Ag_2O}$ برابر $-2$ است؛ بنابراین:

در $\mathrm{ZnO}$، عدد اکسایش روی برابر $+2$ است و تغییر آن چنین است:
$\mathrm{Zn}:\quad 0\longrightarrow +2$

در $\mathrm{Ag_2O}$، مجموع عددهای اکسایش دو اتم نقره باید برابر $+2$ باشد؛ پس عدد اکسایش هر اتم نقره برابر $+1$ است:
$\mathrm{Ag}:\quad +1\longrightarrow 0$

گام دوم: بررسی عبارت‌های «آ» و «ب»
روی با افزایش عدد اکسایش، الکترون از دست می‌دهد و اکسایش می‌یابد؛ در مقابل، نقره با کاهش عدد اکسایش، الکترون می‌گیرد و کاهش می‌یابد. طبق تعریف کتاب، دهندهٔ الکترون کاهنده و گیرندهٔ الکترون اکسنده است (شیمی ۳، صفحهٔ ۴۰).

پس عبارت «آ» نادرست است؛ زیرا نقره کاهش یافته، نه اکسایش. عبارت «ب» نیز نادرست است؛ زیرا $\mathrm{Ag_2O}$ گونهٔ اکسنده و $\mathrm{Zn}$ گونهٔ کاهنده است.

گام سوم: بررسی عبارت «پ»
در سلول الکتروشیمیایی، اکسایش در آند و کاهش در کاتد رخ می‌دهد. چون روی اکسایش می‌یابد، الکترود روی آند است؛ همچنین کاهش نقرهٔ موجود در $\mathrm{Ag_2O}$ در کاتد انجام می‌شود. بنابراین عبارت «پ»، با منظور گرفتن $\mathrm{Ag_2O}$ به‌عنوان مادهٔ فعال کاتد، درست است.

گام چهارم: بررسی عبارت «ت»
کتاب در تمرین ششم، همین واکنش را برای باتری دکمه‌ای روی ــ نقره آورده است؛ بنابراین عبارت «ت» نیز درست است (شیمی ۳، صفحهٔ ۶۳).

در نتیجه، فقط عبارت‌های «پ» و «ت» درست‌اند.

پاسخ: گزینهٔ ۲