نمونه سوال درس ۷ عربی دهم با جواب

در واژه‌نامه، «تَجَمَّعَ» بیانگر جمع شدن است. «أَرْشَدَ» یعنی راهنمایی کرد، «غَنَّی» یعنی آواز خواند و «بَلَغَ» یعنی رسید؛ بنابراین در سه گزینهٔ دیگر، معنای فعل با فعل دیگری جابه‌جا شده است. (صفحهٔ ۹۲) پاسخ: گزینهٔ ۲

در «سَأَلْتُهُ عَنِ الدَّلافینِ»، حرف «عَنْ» موضوع پرسش را معرفی می‌کند و «دربارهٔ» ترجمه می‌شود. در «ذَهَبْتُ إِلَی الشّاطِئِ»، حرف «إِلی» مقصد حرکت را با معنای «به سوی» می‌رساند. «بِالْحافِلَةِ» نیز وسیلهٔ رفتن را بیان می‌کند و معنای «به وسیلهٔ اتوبوس» دارد. (صفحه‌های ۹۳ تا ۹۵) پاسخ: گزینهٔ ۳

در گفت‌وگوی خانواده، استفاده از صداهای معیّن، راهی برای ارتباط دلفین‌ها معرفی شده است. همچنین هنگام مشاهدهٔ کوسه، دلفین‌ها به‌سرعت گرد آن جمع می‌شوند و به آن حمله می‌کنند. پس ارتباط صوتی و مقابلهٔ گروهی با دشمن، هر دو پشتوانهٔ متنی دارند. متن از ایجاد محل تجمع ماهی‌ها یا حمله به انسان سخن نمی‌گوید. (صفحه‌های ۹۰ و ۹۱) پاسخ: گزینهٔ ۴

«ضِعْفَیْ» به معنای دو برابر است؛ پس با به‌کارگیری نسبت تقریبی متن، وزن دلفین برابر است با: $2\times70=140\,\mathrm{kg}$. از سوی دیگر، متن شنوایی دلفین را ده برابر شنوایی انسان معرفی می‌کند. این دو نسبت نباید با یکدیگر جابه‌جا شوند. (صفحه‌های ۹۰ و ۹۱؛ معنای «ضِعْفَیْنِ» در صفحهٔ ۹۲) پاسخ: گزینهٔ ۱

نون وقایه میان فعل و ضمیر «ی» قرار می‌گیرد. در این عبارت، «أَرْشَدَنی» از فعل «أَرْشَدَ»، نون وقایه و ضمیر «ی» ساخته شده است؛ همین ساخت در «عَرَّفَنی» نیز وجود دارد. نون‌های «حَیَوانٍ» و «أَنْفٌ» جزئی از ساختمان اسم‌اند و وقایه نیستند. بنابراین دو مورد نون وقایه داریم. (صفحه‌های ۹۶ و ۹۷) پاسخ: گزینهٔ ۴

«عَرَّفَ» معنای معرفی کردن دارد و «عَرَّفَنی» در این بافت یعنی «مرا آشنا کرد»؛ نون میان فعل و ضمیر «ی» نون وقایه است. در جملهٔ دوم، «عَنْها» یعنی «دربارهٔ آن» و ضمیر «ها» به «ذاکِرَة» برمی‌گردد. «فی مَوْسوعَتِهِ» نیز «در دانشنامهٔ او» ترجمه می‌شود و ضمیر مالکیت به پدر مربوط است. نونِ «الْإِنْسانِ» اصلی است و «عَنْ» در این جمله معنای وسیله نمی‌دهد. بنابراین فقط یک گزینه هر سه بخش را درست بیان کرده است. (معنای واژه‌ها: صفحهٔ ۹۲؛ حروف جر: صفحه‌های ۹۳ و ۹۵؛ نون وقایه: صفحه‌های ۹۶ و ۹۷) پاسخ: گزینهٔ ۱

در «عَنِ الْبِحارِ»، حرف «عَنْ» جار و «الْبِحارِ» اسم مجرور است. در «فی مَوْسوعَةِ أَبی» نیز حرف «فی» مستقیماً پیش از «مَوْسوعَةِ» آمده است؛ پس این اسم مجرور به حرف جر است، نه «أَبی». خود «عَنْ» و «فی» نیز حرف‌اند و اسم مجرور به شمار نمی‌آیند. (صفحهٔ ۹۳) پاسخ: گزینهٔ ۲

در «یا أَبی»، گوینده پدر خود را خطاب قرار می‌دهد. «عَلِّمْ» فعل امر و به معنای درخواست آموزش است. هنگام اتصال ضمیر «ی» به این فعل، نون وقایه میان آن‌ها آمده و «عَلِّمْنی» معنای «به من بیاموز» می‌دهد (صفحهٔ ۹۶–۹۷). ترکیب «طُرُقَ تَقْوِیَةِ الذّاکِرَةِ» نیز به روش‌های تقویت حافظه اشاره دارد (صفحهٔ ۹۸). بنابراین، ترجمه باید درخواست آموزش به خودِ گوینده را بیان کند، نه آموزش به مخاطب یا گروهی از افراد. پاسخ: گزینهٔ ۲

در مجموعهٔ واژه‌های تمرین، «کَتَمَ» و «سَتَرَ» در معنای پنهان‌کردن و پوشاندن هم‌معنا هستند و «أَقَلّ» و «أَکْثَر» به‌ترتیب معنای کمتر و بیشتر دارند؛ پس رابطهٔ آن‌ها تضاد است. «بَعَثَ» و «أَرْسَلَ» هم‌معنا هستند؛ «بَغْتَةً» و «فَجْأَةً» نیز هر دو معنای ناگهان دارند. در مقابل، «ضَوْء» و «ظَلام» متضادند، نه مترادف. بنابراین تنها یک گزینه هر دو رابطه را درست مشخص کرده است (صفحهٔ ۹۹–۱۰۰). پاسخ: گزینهٔ ۴

مادر هنگام توضیح شیوه‌های ارتباط و رفتارهای صوتی دلفین‌ها، برای هر رفتار تشبیه مشخصی به کار می‌برد: آوازخواندن آن‌ها را به پرندگان، گریه‌کردنشان را به کودکان و خندیدنشان را به انسان مانند می‌کند. بنابراین باید ترتیب خواسته‌شده در صورت سؤال حفظ شود و شباهت ذهنی رفتارها موجب جابه‌جایی طرف‌های تشبیه نشود (صفحهٔ ۹۰–۹۱). پاسخ: گزینهٔ ۲

در «أَساوِرُ مِنْ فِضَّةٍ»، حرف «مِنْ» جنس دست‌بندها را مشخص می‌کند؛ بنابراین، مقصود دست‌بندهایی نقره‌ای است، نه حرکت از سوی نقره. در عبارت «بَلَغْنا مِنَ الشّاطِئِ إِلَی الْفُنْدُقِ»، «مِنَ الشّاطِئِ» مبدأ و «إِلَی الْفُنْدُقِ» مقصد را نشان می‌دهد (صفحهٔ ۹۳–۹۴). «بَلَغَ» معنای رسیدن و «شاطِئ» معنای ساحل دارد (صفحهٔ ۹۲) و «فُنْدُق» نیز هتل است (صفحهٔ ۹۷). پس ترجمهٔ درست، حرکت از ساحل و رسیدن به هتل را بیان می‌کند. پاسخ: گزینهٔ ۳