۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi
مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷

نمونه سوال فصل ۷ مطالعات اجتماعی هفتم با جواب

«جمعیت و منابع»، فصل ۷ کتاب مطالعات اجتماعی هفتم، صفحهٔ ۷۳ تا ۸۸. ۱۰ نمونه سوال چهارگزینه‌ای با جواب تشریحی از فصل ۷ مطالعات اجتماعی هفتم (جمعیت و منابع)، پایهٔ هفتم.

نمونه سوال‌ها را هوش مصنوعی از روی متن همین فصل نوشته و فقط سوالی منتشر شده که دو حل‌کنندهٔ مستقل به همان جواب رسیده‌اند. اول خودت جواب بده، بعد «نمایش پاسخ» را بزن.

پیش از تست: خلاصه درس و نکات مهم فصل ۷ مطالعات اجتماعی هفتم

نمونه سوال‌ها و جواب تشریحی

۱۰ سوال

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

دو ناحیهٔ «الف» و «ب» هرکدام 120000120000 نفر جمعیت دارند. مساحت آن‌ها به‌ترتیب 600600 و 12001200 کیلومتر مربع است. کدام مقایسه دربارهٔ این دو ناحیه درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: تراکم دو ناحیه برابر است.
  2. گزینهٔ ۲: تراکم ناحیهٔ «الف»، نصف تراکم ناحیهٔ «ب» است.
  3. گزینهٔ ۳: تراکم ناحیهٔ «الف»، دو برابر تراکم ناحیهٔ «ب» است.
  4. گزینهٔ ۴: تراکم ناحیهٔ «الف»، چهار برابر تراکم ناحیهٔ «ب» است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

تراکم از تقسیم جمعیت بر مساحت به دست می‌آید (صفحهٔ ۷۶–۷۷). بنابراین برای ناحیهٔ «الف» داریم: DA=120000600=200  نفر در کیلومتر مربعD_A=\frac{120000}{600}=200\;\text{نفر در کیلومتر مربع} و برای ناحیهٔ «ب» داریم: DB=1200001200=100  نفر در کیلومتر مربعD_B=\frac{120000}{1200}=100\;\text{نفر در کیلومتر مربع}. در نتیجه DADB=2\frac{D_A}{D_B}=2؛ یعنی با وجود برابری جمعیت، تراکم ناحیهٔ کوچک‌تر دو برابر است. پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

در گزارشی آمده است: «رودی از ارتفاعات زاگرس آغاز می‌شود، آب آن به دریاچه‌ای درون کشور می‌رسد و بخشی از مسیرش پرآب و دارای شیب تند است.» کدام شیوهٔ داوری دربارهٔ این گزارش با مطالب کتاب سازگار است؟

  1. گزینهٔ ۱: برای تعیین حوضهٔ رود، مقصد آب ملاک است؛ کوهستانی‌بودن مسیر نیز می‌تواند مانع کشتیرانی باشد.
  2. گزینهٔ ۲: برای تعیین حوضهٔ رود، سرچشمهٔ زاگرسی کافی است؛ حتی اگر آب آن به دریاچه‌ای درون کشور برسد.
  3. گزینهٔ ۳: برای تشخیص امکان کشتیرانی، پرآب‌بودن رود کافی است؛ حتی اگر مسیر آن شیب تندی داشته باشد.
  4. گزینهٔ ۴: برای شناسایی رود حوضهٔ داخلی، فصلی‌بودن شرط همیشگی است؛ حتی اگر مقصد آب درون کشور باشد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در کتاب، حوضهٔ آبریز بر پایهٔ مقصد جریان آب مشخص می‌شود؛ بنابراین رسیدن آب به دریاچه‌ای درون کشور، نشانهٔ تعلق رود به حوضهٔ داخلی است و سرچشمهٔ زاگرسی به‌تنهایی آن را در حوضهٔ جنوبی قرار نمی‌دهد. همچنین پرآبی لزوماً به معنای امکان کشتیرانی نیست، زیرا شیب تند مسیر می‌تواند مانع آن شود. عبارت «معمولاً موقّت یا فصلی» نیز به معنای فصلی‌بودن همهٔ رودهای داخلی نیست (صفحهٔ ۸۱). پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۳

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

کدام گزینه، علت جذب جمعیت را برای هر سه ناحیه، مطابق توضیح کتاب بیان می‌کند؟

  1. گزینهٔ ۱: منطقهٔ شهری تهران: تمرکز مراکز اداری و خدماتی؛ جلگه‌های خزری: شرایط مناسب کشاورزی؛ خوزستان: ذخایر نفت و گاز
  2. گزینهٔ ۲: منطقهٔ شهری تهران: خاک مناسب کشاورزی؛ جلگه‌های خزری: بارش کافی؛ خوزستان: تمرکز دانشگاه‌ها و بیمارستان‌ها
  3. گزینهٔ ۳: منطقهٔ شهری تهران: ذخایر نفت و گاز؛ جلگه‌های خزری: تمرکز سازمان‌های دولتی؛ خوزستان: آب‌وهوای مناسب کشاورزی
  4. گزینهٔ ۴: منطقهٔ شهری تهران: تمرکز مراکز اداری و خدماتی؛ جلگه‌های خزری: ذخایر نفت و گاز؛ خوزستان: خاک مناسب کشاورزی
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در منطقهٔ شهری تهران، پایتخت بودن و استقرار مراکز اداری، آموزشی، درمانی و صنعتی در جذب جمعیت نقش دارد. در جلگه‌های کنارهٔ خزر، آب کافی، اقلیم معتدل و زمین حاصلخیز به رونق کشاورزی و تراکم جمعیت کمک کرده‌اند. در خوزستان نیز ذخایر نفت و گاز از عوامل جذب جمعیت‌اند. بنابراین باید علت تمرکز جمعیت هر ناحیه را جداگانه تشخیص داد، نه اینکه یک علت را به همهٔ نواحی نسبت داد. (صفحه‌های ۷۷ و ۷۸) پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۴

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

فردی روزانه 250250 لیتر آب مصرف می‌کند. او زمان دوش گرفتن روزانهٔ خود را 33 دقیقه کاهش می‌دهد. اگر سایر مصرف‌های او ثابت بماند و مصرف هر دقیقه دوش گرفتن مطابق میانگین کتاب باشد، مصرف روزانهٔ جدید او چند لیتر بیشتر از حد مجاز است؟

  1. گزینهٔ ۱: 6060 لیتر
  2. گزینهٔ ۲: 100100 لیتر
  3. گزینهٔ ۳: 4040 لیتر
  4. گزینهٔ ۴: 190190 لیتر
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

طبق کتاب، در هر دقیقه دوش گرفتن به‌طور متوسط 2020 لیتر آب مصرف می‌شود؛ بنابراین با کاهش زمان به اندازهٔ 33 دقیقه، مقدار صرفه‌جویی برابر است با 3×20=603\times20=60 لیتر. مصرف جدید فرد برابر می‌شود با 250−60=190250-60=190 لیتر در شبانه‌روز. با توجه به حد مجاز 150150 لیتر، اضافه‌مصرف باقی‌مانده برابر است با 190−150=40190-150=40 لیتر. (صفحه‌های ۸۳ تا ۸۵) پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۵

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

در گزارشی از یک ناحیه آمده است: «پس از کندن بوته‌های دامنه، بارندگی بخشی از خاک را شسته است. در زمین کشاورزی مجاور نیز چندین دوره، تنها یک محصول کاشته‌اند و به خاک استراحت نداده‌اند.» کدام پیشنهاد، هر دو عامل آسیب‌زا را به‌درستی هدف می‌گیرد؟

  1. گزینهٔ ۱: مصرف کود شیمیایی را بسیار افزایش دهند تا هم خاک شسته‌شده جایگزین شود و هم اثر کشت پی‌درپی از بین برود.
  2. گزینهٔ ۲: بوته‌های باقی‌مانده را بکنند و روی بخش قابل کشت جاده بسازند تا خاک در برابر بارندگی مقاوم شود.
  3. گزینهٔ ۳: فقط پوشش گیاهی را تقویت کنند؛ زیرا با کاهش شست‌وشوی خاک، کشت پی‌درپی یک محصول دیگر آسیبی به خاک نمی‌رساند.
  4. گزینهٔ ۴: پوشش گیاهی را تقویت کنند و هم‌زمان از تکرار پی‌درپی یک محصول بدون استراحت دادن به خاک بپرهیزند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در گزارش دو عامل مستقل وجود دارد. نخست، حذف بوته‌ها باعث می‌شود خاک در برابر باد و باران حفاظت کمتری داشته باشد؛ تقویت پوشش گیاهی، که از اقدامات آبخیزداری است، به کاهش این آسیب کمک می‌کند. دوم، تکرار کشت یک محصول و فرصت ندادن به خاک برای استراحت، خود از عوامل آسیب به خاک است و به اصلاح شیوهٔ کشت نیاز دارد. پس راهکار مناسب باید هر دو عامل را هدف بگیرد. افزایش بی‌رویهٔ کود، کندن بوته‌ها و ساخت جاده روی خاک قابل کشت نیز راه حفاظت از خاک نیستند. (صفحه‌های ۸۶ تا ۸۸) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۶

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

گروهی از دانش‌آموزان برای تهیهٔ گزارش ویژگی‌های جمعیتی محل زندگی خود، به دنبال منبع رسمی اطلاعات هستند. کدام گزینه، «نهاد مناسب برای مراجعه» و «فاصلهٔ زمانی گردآوری اطلاعات جمعیتی آن» را درست نشان می‌دهد؟

  1. گزینهٔ ۱: سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری؛ گردآوری اطلاعات در فاصله‌های پنج‌ساله
  2. گزینهٔ ۲: مرکز آمار ایران؛ گردآوری اطلاعات در فاصله‌های ده‌ساله
  3. گزینهٔ ۳: مرکز آمار ایران؛ گردآوری اطلاعات در فاصله‌های پنج‌ساله
  4. گزینهٔ ۴: سازمان آب و فاضلاب؛ گردآوری اطلاعات در فاصله‌های پنج‌ساله
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

طبق توضیح کتاب، انجام سرشماری و انتشار داده‌های جمعیتی از مسئولیت‌های مرکز آمار ایران است و گردآوری این اطلاعات هر پنج سال انجام می‌شود. کتاب‌ها، نشریات الکترونیکی و پایگاه اینترنتی این مرکز نیز راه‌های دسترسی به اطلاعات آن هستند (صفحهٔ ۷۵–۷۶). سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری وظیفهٔ حفاظت از خاک را بر عهده دارد، نه سرشماری جمعیت (صفحهٔ ۸۸). پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۷

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

دانش‌آموزی دو ادعا مطرح می‌کند: «برای حاصلخیز دانستن یک خاک، کافی است مواد معدنی مناسبی داشته باشد» و «شیر چون منشأ حیوانی دارد، تولید آن به خاک وابسته نیست». کدام داوری دربارهٔ این دو ادعا با مطالب کتاب سازگار است؟

  1. گزینهٔ ۱: هر دو ادعا پذیرفتنی‌اند؛ مواد معدنی برای حاصلخیزی کافی‌اند و منشأ حیوانی شیر، آن را از خاک بی‌نیاز می‌کند.
  2. گزینهٔ ۲: فقط ادعای نخست پذیرفتنی است؛ مواد معدنی کافی‌اند، اما تولید شیر به‌طور غیرمستقیم به خاک وابسته است.
  3. گزینهٔ ۳: فقط ادعای دوم پذیرفتنی است؛ مواد آلی نیز در حاصلخیزی نقش دارند، اما شیر به خاک وابسته نیست.
  4. گزینهٔ ۴: هیچ‌یک پذیرفتنی نیست؛ مواد آلی نیز در حاصلخیزی نقش دارند و تولید شیر به‌طور غیرمستقیم به خاک وابسته است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

ادعای نخست قابل پذیرش نیست؛ کتاب خاک‌های حاصلخیز را دارای مواد آلی و معدنی مناسب معرفی می‌کند و برای گیاخاک نیز نقش افزایش حاصلخیزی قائل است. بنابراین نمی‌توان فقط با مناسب بودن مواد معدنی، حاصلخیزی خاک را نتیجه گرفت (صفحهٔ ۸۶ و ۸۸). ادعای دوم نیز درست نیست؛ وابستگی یک مادهٔ غذایی به خاک لزوماً مستقیم نیست. دام با خوردن گیاهان تغذیه می‌کند و گیاهان به خاک وابسته‌اند؛ پس تولید شیر نیز به‌طور غیرمستقیم با خاک ارتباط دارد (صفحهٔ ۸۵–۸۶). پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۸

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

راهنمای یک نمایشگاه دربارهٔ «قنات» و «سدهای تاریخی ایران» توضیح می‌دهد. کدام توضیح او با مطالب کتاب سازگار است؟

  1. گزینهٔ ۱: قنات برای نگهداری آب رودخانه پشت یک مانع ساخته می‌شد و سد برای برداشت آب زیرزمینی کاربرد داشت.
  2. گزینهٔ ۲: قنات و سد هر دو از آب رودخانه استفاده می‌کردند؛ تفاوت آن‌ها فقط در محل ساخت بود.
  3. گزینهٔ ۳: قنات راهی برای بهره‌گیری از آب زیرزمینی در نواحی خشک بود و در دورهٔ ساسانی نیز در خوزستان سدهایی روی رودها ساخته شد.
  4. گزینهٔ ۴: ابداع قنات به دورهٔ ساسانی مربوط بود و ساخت سد در خوزستان پیش از آشنایی ایرانیان با قنات انجام شد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

قنات ابتکاری برای دسترسی به آب‌های زیرزمینی و مقابله با کم‌آبی نواحی خشک بود و سابقهٔ آن به بیش از دو هزار سال پیش می‌رسد. سد، برخلاف قنات، روی رودخانه احداث می‌شود. همچنین کتاب از ساخت سدهایی در خوزستان در دورهٔ ساسانی یاد می‌کند؛ بنابراین نباید زمان گزارش‌شده برای این سدها را زمان ابداع قنات دانست. (صفحهٔ ۸۲–۸۳) پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۹

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

در یک خانوادهٔ چهارنفره، هر نفر در یک شبانه‌روز 250 لیتر250\ \text{لیتر} آب مصرف می‌کند. مصرف اضافی این خانواده نسبت به مجموع میزان مجاز مصرف اعضای آن، تقریباً معادل چند لیوان آب است؟

  1. گزینهٔ ۱: حدود 400400 لیوان
  2. گزینهٔ ۲: حدود 600600 لیوان
  3. گزینهٔ ۳: حدود 10001000 لیوان
  4. گزینهٔ ۴: حدود 16001600 لیوان
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

میزان مجاز مصرف روزانهٔ هر فرد 150 لیتر150\ \text{لیتر} و هر لیتر تقریباً معادل چهار لیوان است. مصرف اضافی هر نفر برابر است با: 250−150=100 لیتر250-150=100\ \text{لیتر}. بنابراین مصرف اضافی چهار نفر در یک شبانه‌روز برابر می‌شود با: 4×100=400 لیتر4\times100=400\ \text{لیتر}. با تبدیل این مقدار به لیوان داریم: 400×4=1600 لیوان400\times4=1600\ \text{لیوان}. (صفحهٔ ۸۲–۸۳) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۱۰

تولید هوش مصنوعی

مطالعات اجتماعی · مطالعات اجتماعی هفتم · فصل ۷: جمعیت و منابع

در کشور «الف»، تعداد تولدهای سالانه نسبت به گذشته کمتر شده، اما هنوز از تعداد مرگ‌ها بیشتر است. در کشور «ب»، تولدها از مرگ‌ها کمتر شده و این وضعیت ادامه دارد. با در نظر گرفتن فقط تولد و مرگ، کدام نتیجه‌گیری درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: جمعیت کشور «الف» همچنان افزایش می‌یابد؛ در کشور «ب»، تداوم رشد منفی می‌تواند به کاهش جمعیت جوان و کمبود نیروی جوان برای فعالیت‌های اقتصادی بینجامد.
  2. گزینهٔ ۲: جمعیت هر دو کشور کاهش می‌یابد؛ زیرا کمترشدن تعداد تولدها نسبت به گذشته، در هر شرایطی به معنای رشد منفی است.
  3. گزینهٔ ۳: جمعیت کشور «الف» افزایش می‌یابد؛ در کشور «ب»، تداوم رشد منفی موجب افزایش جمعیت جوان و کاهش تعداد سالمندان می‌شود.
  4. گزینهٔ ۴: جمعیت کشور «الف» ثابت می‌ماند؛ جمعیت کشور «ب» نیز فقط هنگامی کاهش می‌یابد که تعداد تولدها و مرگ‌ها برابر شود.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در کشور «الف»، با وجود کمترشدن تولدها نسبت به گذشته، تعداد تولدها هنوز از مرگ‌ها بیشتر است؛ پس جمعیت افزایش می‌یابد. بنابراین کاهش رشد الزاماً به معنی رشد منفی نیست. در کشور «ب»، کمتر بودن تولدها از مرگ‌ها نشان‌دهندهٔ رشد منفی است. طبق توضیح کتاب، ادامهٔ این وضعیت با کاهش جمعیت جوان و افزایش سالمندان همراه می‌شود و جامعه را از بخشی از نیروی جوان لازم برای کار، فعالیت اقتصادی و پیشرفت علمی محروم می‌کند. (صفحهٔ ۷۵) پاسخ: گزینهٔ ۱

فصل ۷ را در پنل یادگیری تمرین کن

در پنل یادگیری 1xAi همین فصل صفحهٔ خودش را دارد: تمرین و آزمون زمان‌دار از سوال‌های همین فصل، و «از کتاب بپرس» که جوابش را از متن کتاب با شمارهٔ صفحه می‌آورد. جوابت ثبت می‌شود و سوالی که غلط زدی برای مرور برمی‌گردد. تمرین و آزمون رایگان است؛ «از کتاب بپرس» سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

فصل ۷ مطالعات اجتماعی هفتم · رایگان