فعالیت، سؤال ۱
متنهای زیر را بخوانید و به سؤالها پاسخ دهید:
امیر و محسن برای دیدن مسابقه فوتبال به ورزشگاه رفتند. محسن به امیر گفت: «من مطمئن هستم که تیم مورد علاقهٔ من امروز هم میبازد.» امیر پرسید: «چگونه با این اطمینان حرف میزنی؟» محسن دلیل آورد که: «چون هر بار که به ورزشگاه رفتهام، تیم مورد علاقهام باخته است.»
آیا دلیلی که محسن آورده است، درست است؟ چرا؟
جواب گامبهگام
گام ۱: محسن از چند بار مشاهدهٔ گذشته (هر بار که به ورزشگاه رفته، تیمش باخته است) نتیجه گرفته که این بار هم تیمش میبازد.
گام ۲: این دلیل درست نیست؛ چون نتیجهگیری فقط بر پایهٔ تکرار چند رویداد قبلی است. باخت تیم در دفعات گذشته ربطی منطقی به باخت امروز ندارد و نتیجهٔ بازی به عوامل دیگری مانند قدرت تیمها، آمادگی بازیکنان و شرایط بازی بستگی دارد.
گام ۳: حتی اگر در چند بار گذشته این اتفاق افتاده باشد، دلیلی نداریم که همیشه تکرار شود؛ ممکن است این بار تیم او برنده شود. پس این دلیل نمیتواند نتیجهٔ مطمئن و قطعی بدهد و «اثبات» نیست.
جواب نهایی
1) خیر، دلیل محسن درست نیست؛ چون فقط بر پایهٔ تکرار رویدادهای گذشته است و نمیتواند باخت امروز را قطعی کند.