۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

نمونه سوال نگارش دهم با جواب

۸۸ نمونه سوال چهارگزینه‌ای در ۸ فصل، با جواب تشریحی.

  • نگارش ۱
  • پایهٔ دهم
  • چاپ ۱۴۰۵-۱۴۰۶

نمونه سوال‌ها را هوش مصنوعی از روی متن همین کتاب (چاپ ۱۴۰۵-۱۴۰۶) نوشته و هر کدام برچسب «تولید هوش مصنوعی» دارد؛ فقط سوالی منتشر شده که دو حل‌کنندهٔ مستقل به همان جواب رسیده‌اند.

فصل‌های کتاب

  1. فصل ۱: پرورش موضوع۱۱ نمونه
  2. فصل ۲: عینکِ نوشتن۱۱ نمونه
  3. فصل ۳: نوشته‌های عینی۱۱ نمونه
  4. فصل ۴: نوشته‌های گزارش‌گونه۱۲ نمونه
  5. فصل ۵: نوشتهٔ ذهنی (۱) جانشین سازی۱۱ نمونه
  6. فصل ۶: نوشتهٔ ذهنی (۲) سنجش و مقایسه۱۱ نمونه
  7. فصل ۷: نوشتهٔ ذهنی(۳) ناسازی معنایی یا تضاد مفاهیم۱۱ نمونه
  8. فصل ۸: نوشته‌های داستان‌گونه۱۰ نمونه

فصل ۱: پرورش موضوع

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۱: پرورش موضوع

دانش‌آموزی برای موضوع «پنجره»، واژه‌های «انتظار، روشنایی، ارتباط و تنهایی» را یادداشت کرده است. کدام اقدام، مناسب‌ترین ادامهٔ این فعالیت برای رسیدن به یک نوشتهٔ پرورده است؟

  1. گزینهٔ ۱: واژه‌های تداعی‌شده را بدون طرح پرسش تازه، پشت سر هم بنویسد و آن‌ها را متن نهایی بداند.
  2. گزینهٔ ۲: برای هر واژه، پرسشی بسازد و پاسخ آن را به یک کلمه محدود کند تا جمله‌ها کوتاه بمانند.
  3. گزینهٔ ۳: یکی از مفاهیم تداعی‌شده را برگزیند، دربارهٔ پیوندش با موضوع پرسش بسازد و پاسخ را بپروراند.
  4. گزینهٔ ۴: پیش از هر پاسخ‌سازی، الزاماً اگرنویسی و سپس گزین‌گفته‌ها را نیز به همین ترتیب اجرا کند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

در بارش فکری، آزادگذاشتن ذهن و یافتن پیوند میان پدیده‌ها زمینهٔ پیدایش مفاهیم مرتبط را فراهم می‌کند. پس از آن، نویسنده می‌تواند یکی از مفاهیم را برگزیند و با تکیه بر آن پرسش‌های تازه‌ای بسازد (صفحهٔ ۱۵–۱۷). پرسش‌ها نیز مقدمهٔ پاسخ‌سازی‌اند؛ یعنی باید پاسخ را توضیح داد و گسترش بخشید، نه اینکه تنها به پاسخی بسیار کوتاه بسنده کرد (صفحهٔ ۱۷–۱۹). بنابراین، انتخاب مفهوم، طرح پرسش تازه و پرورش پاسخ، مسیر مناسب ادامهٔ کار است. پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۱: پرورش موضوع

دانش‌آموزی می‌خواهد به پرسش «ترس از اشتباه چگونه می‌تواند مانع پیشرفت شود؟» پاسخ دهد. کدام متن، هم‌زمان با اصول پاسخ‌سازی، انسجام محتوا و هنجار کوتاه‌نویسی جمله‌ها سازگارتر است؟

  1. گزینهٔ ۱: بله، ترس می‌تواند مانع پیشرفت باشد.
  2. گزینهٔ ۲: ترس از اشتباه گاهی ما را از آغاز کار بازمی‌دارد و چون از تجربه‌های تازه دور می‌مانیم فرصت یادگیری را از دست می‌دهیم و در نتیجه رسیدن به هدف برایمان دشوارتر می‌شود.
  3. گزینهٔ ۳: رسیدن به هدف دشوارتر می‌شود. فرصت یادگیری را از دست می‌دهیم. ترس از اشتباه گاهی ما را از آغاز کار بازمی‌دارد. از تجربه‌های تازه دور می‌مانیم.
  4. گزینهٔ ۴: ترس از اشتباه گاهی ما را از آغاز کار بازمی‌دارد. در این حالت، از تجربه‌های تازه دور می‌مانیم و فرصت یادگیری را از دست می‌دهیم. در نتیجه، رسیدن به هدف برایمان دشوارتر می‌شود.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

برای پاسخ‌سازی، تنها اعلام موافقت کافی نیست؛ باید اندیشه را با توضیح مناسب گسترش داد (صفحهٔ ۱۷–۱۹). در تنظیم نهایی نیز ارتباط بخش‌ها و ترتیب محتوا اهمیت دارد (صفحهٔ ۱۹). از سوی دیگر، جمله‌های بیش‌ازحد بلند، دنبال‌کردن ارتباط اجزای سخن را دشوار می‌کنند و بهتر است به جمله‌های کوتاه‌تر تبدیل شوند (صفحهٔ ۲۳–۲۴). بازنویسی چهارم هر سه معیار را رعایت کرده است: نخست اثر ترس بر آغاز کار را بیان می‌کند، سپس پیامد آن را در ازدست‌رفتن تجربه و یادگیری توضیح می‌دهد و در پایان به دشوارشدن دستیابی به هدف می‌رسد. این توضیح در چند جملهٔ مرتبط و نسبتاً کوتاه آمده است. پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۲: عینکِ نوشتن

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۲: عینکِ نوشتن

دانش‌آموزی هنگام ویرایش نوشته‌اش می‌گوید: «هر جا واژه‌ای را با هم‌معنی آن عوض کنم، تناسب معنایی جمله حفظ می‌شود.» کدام پاسخ، بر پایهٔ «هنجار نوشتار» این درس، دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: جانشینی درست است؛ زیرا هم‌معنایی دو واژه برای حفظ تناسب آن‌ها در هر جمله کافی است.
  2. گزینهٔ ۲: جانشینی نیازمند بررسی است؛ زیرا هر واژه افزون بر معنای مشترک، تناسب و ظرافت معنایی ویژه‌ای دارد.
  3. گزینهٔ ۳: جانشینی را باید با آهنگ جمله سنجید؛ زیرا خوش‌آهنگی، تناسب معنایی واژهٔ جایگزین را نشان می‌دهد.
  4. گزینهٔ ۴: جانشینی زمانی درست است که واژهٔ تازه رسمی‌تر باشد؛ زیرا واژهٔ رسمی‌تر در هر بافتی مناسب‌تر است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

طبق هنجار نوشتار این درس، هم‌معنایی به‌تنهایی مجوز جانشینی دو واژه نیست. نویسنده باید بسنجد که واژهٔ تازه با فضای جمله و معنای مورد نظر سازگار است یا نه؛ زیرا واژه‌ها با وجود اشتراک معنایی، ارزش‌ها و ظرافت‌های ویژهٔ خود را دارند (صفحهٔ ۳۸–۳۹). بنابراین نه شباهت معنای واژه‌ها، نه خوش‌آهنگی و نه رسمی‌تر بودن، به‌تنهایی معیار کافی نیست. پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۲: عینکِ نوشتن

نویسنده‌ای دربارهٔ مداد می‌نویسد: «مداد آبی‌رنگم به اندازهٔ انگشت کوچکم شده است و نوکش شکستگی دارد. به آن نگاه می‌کنم و با خود می‌گویم شاید ارزش زندگی هم به اندازهٔ آن نباشد؛ مهم این است که پیش از تمام شدن، چه چیزی به دیگران بخشیده‌ایم.» بر پایهٔ درس «عینک نوشتن»، کدام داوری دربارهٔ این متن دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: متن سراسر عینی است؛ زیرا همهٔ جمله‌ها دربارهٔ وسیله‌ای قابل مشاهده‌اند.
  2. گزینهٔ ۲: متن سراسر ذهنی است؛ زیرا برداشت اخلاقی، توصیف‌های محسوس را نیز به خیال تبدیل می‌کند.
  3. گزینهٔ ۳: متن تلفیقی با غلبهٔ فضای عینی است؛ زیرا توصیف ظاهر، پیش از برداشت اخلاقی آمده است.
  4. گزینهٔ ۴: متن تلفیقی با غلبهٔ فضای ذهنی است؛ زیرا ویژگی‌های محسوس، زمینهٔ بیان یک برداشت اخلاقی شده‌اند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در بخش آغازین، رنگ، اندازه و وضعیت نوک مداد گزارش می‌شود؛ این ویژگی‌ها با حواس دریافت‌شدنی‌اند. در ادامه، نویسنده از کوتاه شدن مداد به معنایی دربارهٔ سودمند بودن زندگی می‌رسد؛ چنین معنایی ویژگی ظاهری مداد نیست، بلکه در ذهن نویسنده پرورش یافته است. کتاب نیز در نوشتهٔ مربوط به پندهای مداد، عبور از ویژگی‌های یک وسیله به آموزش اخلاقی را نمونهٔ نگاه ذهنی می‌داند (صفحهٔ ۳۰–۳۲). همچنین تأکید می‌کند که فضاهای عینی و ذهنی می‌توانند در یک متن همراه شوند و یکی بر دیگری غلبه داشته باشد (صفحهٔ ۳۲–۳۳). در متن سؤال، هدف اصلی بیان برداشت اخلاقی است؛ بنابراین فضای ذهنی غلبه دارد. پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۳: نوشته‌های عینی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۳: نوشته‌های عینی

نویسنده‌ای می‌خواهد بر پایۀ آمار فروش تلفن همراه در متن درس، تعداد گوشی‌های هوشمند فروخته‌شده را به گزارش خود بیفزاید. با توجه به فروش 340340 میلیون دستگاه و سهم 45%45\% گوشی‌های هوشمند، کدام مقدار باید در گزارش درج شود؟

  1. گزینهٔ ۱: 187187 میلیون دستگاه
  2. گزینهٔ ۲: 170170 میلیون دستگاه
  3. گزینهٔ ۳: 153153 میلیون دستگاه
  4. گزینهٔ ۴: 295295 میلیون دستگاه
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

در آمار ارائه‌شده، کل فروش گوشی در نیمۀ دوم سال مورد اشاره، 340340 میلیون دستگاه و سهم گوشی‌های هوشمند 45%45\% است (صفحه‌های ۴۵ و ۴۶). بنابراین تعداد گوشی‌های هوشمند برابر است با: 340×45100=153340\times\frac{45}{100}=153 میلیون دستگاه. باید درصد گوشی‌های هوشمند را در کل فروش ضرب کرد، نه اینکه درصد مکمل را به کار برد یا عدد درصد را از تعداد کل کم کرد. پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۳: نوشته‌های عینی

دانش‌آموزی برای نوشتن متنی عینی دربارۀ «کتابخانۀ مدرسه»، ابتدا پرسش‌هایی دربارۀ تعداد قفسه‌ها، ساعت فعالیت و احساس خود هنگام ورود به کتابخانه می‌نویسد. کدام داوری دربارۀ شیوۀ کار او درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: طرح پرسش احساسی در آغاز اشکالی ندارد؛ پس از جداسازی، پرسش‌های مناسب انتخاب می‌شوند و پاسخ‌ها باید واقعی باشند.
  2. گزینهٔ ۲: پرسش احساسی از همان آغاز باید کنار گذاشته شود؛ زیرا تمام پرسش‌های تولیدشده در مرحلۀ نخست باید عینی باشند.
  3. گزینهٔ ۳: طرح پرسش احساسی در آغاز مجاز است؛ ولی نویسنده باید به تمام پرسش‌های عینیِ جداشده پاسخ دهد.
  4. گزینهٔ ۴: طرح پرسش احساسی در آغاز مجاز است؛ بنابراین می‌توان پاسخ پرسش‌های عینی را نیز با خیال‌پردازی تکمیل کرد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در شیوۀ پرسش‌سازی، ابتدا ذهن برای تولید پرسش‌های متنوع آزاد گذاشته می‌شود؛ بنابراین وجود پرسش احساسی در فهرست آغازین، به‌خودی‌خود خطا نیست. سپس پرسش‌های عینی جدا می‌شوند و نویسنده از میان آنها، متناسب با علاقه و توانایی خود، دست به انتخاب می‌زند (صفحه‌های ۴۳ و ۴۴). بااین‌حال، آزادی مرحلۀ نخست به پاسخ‌سازی منتقل نمی‌شود و پاسخ‌های متن عینی نباید از واقعیت به خیال و احساس شخصی منحرف شوند (صفحهٔ ۴۲). پاسخ: گزینهٔ ۱

فصل ۴: نوشته‌های گزارش‌گونه

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۴: نوشته‌های گزارش‌گونه

در پیش‌نویس گزارش بازدید از یک کتابخانه، دو عبارت آمده است: «ردیفی از قفسه‌های چوبی در کنار دیوار قرار داشت» و «سکوت تالار، دلتنگ دیدار خوانندگان بود». با توجه به ویژگی گزارش و هنجار انتخاب واژه، کدام داوری درست‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: وجود عبارت دوم کافی است تا کل نوشته دیگر گزارش به شمار نیاید؛ زیرا گزارش هیچ‌گونه برداشت شخصی را نمی‌پذیرد.
  2. گزینهٔ ۲: هر دو عبارت عینی‌اند؛ زیرا نویسنده هنگام توصیف، در کتابخانه حضور داشته است.
  3. گزینهٔ ۳: عبارت نخست بر مشاهده تکیه دارد و عبارت دوم حاصل برداشت عاطفی است؛ بهتر است در گزارش از عبارت دوم صرف‌نظر شود.
  4. گزینهٔ ۴: عبارت دوم برای گزارش مناسب‌تر است؛ زیرا عاطفی‌ترشدن واژه‌ها همواره هماهنگی آن‌ها را با فضای متن افزایش می‌دهد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

در عبارت نخست، وضعیت قابل مشاهدهٔ قفسه‌ها توصیف شده است؛ اما در عبارت دوم، نویسنده احساس انتظار و دلتنگی را به فضای کتابخانه نسبت می‌دهد و از مشاهده به برداشت عاطفی می‌رسد. فضای گزارش عمدتاً عینی است؛ بااین‌حال، حضور برداشت ذهنی در آن ناممکن نیست و صرف وجود چنین عبارتی، تمام نوشته را از گزارش‌بودن خارج نمی‌کند. کتاب توصیه می‌کند که در این نوع نوشته، از افزودن برداشت‌های ذهنی پرهیز شود. همچنین انتخاب واژه باید با هدف و فضای متن هماهنگ باشد، نه اینکه همیشه به سوی عاطفی‌ترشدن برود. (صفحهٔ ۶۱ و صفحه‌های ۶۹ تا ۷۰) پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۴: نوشته‌های گزارش‌گونه

دانش‌آموزی برای گزارش بازدید از یک مدرسه، پرسش‌های زیر را انتخاب کرده است. اگر بخواهد هم چهارچوب گزارش را در آغاز مشخص کند و هم خواننده را در مسیر ورود به ساختمان همراه سازد، کدام ترتیب مناسب‌تر است؟
ا) پس از گذشتن از در اصلی، چه نوشته‌هایی در فضای ورودی دیده می‌شود؟
ب) مدرسه چه نام دارد و بازدید در چه زمان و مکانی انجام شده است؟
ج) کتابخانه چه مجموعه‌هایی را در خود جای داده است؟
د) ظاهر ساختمان از بیرون چه ویژگی‌هایی دارد؟

  1. گزینهٔ ۱: ب ← د ← ا ← ج
  2. گزینهٔ ۲: ج ← ب ← د ← ا
  3. گزینهٔ ۳: ب ← ا ← ج ← د
  4. گزینهٔ ۴: د ← ب ← ا ← ج
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در سازماندهی گزارش، نخست باید اطلاعاتی ارائه شود که موضوع و موقعیت بازدید را مشخص می‌کند؛ بنابراین پرسش «ب» در آغاز قرار می‌گیرد. پس از آن، توصیف ظاهر ساختمان در پرسش «د» مناسب است. سپس خواننده همراه گزارشگر به فضای ورودی می‌رسد و پرسش «ا» پاسخ داده می‌شود. بررسی کتابخانه در پرسش «ج» نیز پس از ورود به ساختمان جای می‌گیرد. این ترتیب، هم از کلیات به جزئیات پیش می‌رود و هم مشاهدات را به‌صورت مرحله‌به‌مرحله عرضه می‌کند. (صفحه‌های ۵۹ تا ۶۱) پاسخ: گزینهٔ ۱

فصل ۵: نوشتهٔ ذهنی (۱) جانشین سازی

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۵: نوشتهٔ ذهنی (۱) جانشین سازی

کدام متن، افزون بر بهره‌گیری از خیال، به‌روشنی با شگرد «جانشین‌سازی» نوشته شده است؟

  1. گزینهٔ ۱: هر شب به چراغ کنار تختم نگاه می‌کنم و دلم می‌خواهد روشنایی کوچک آن، نگرانی فردای مرا هم از بین ببرد.
  2. گزینهٔ ۲: با چرخیدن کلید، روشن می‌شوم؛ نورم را روی دفتر باز کودک می‌ریزم و تا پایان مشق‌هایش کنار او بیدار می‌مانم.
  3. گزینهٔ ۳: چراغ مطالعه پایه‌ای گرد و بازویی خمیده دارد و نور آن، بخش کوچکی از میز کنار تخت را روشن می‌کند.
  4. گزینهٔ ۴: چراغ کنار تخت، نگهبانی مهربان به نظر می‌رسد که هر شب با تاریکی اتاق می‌جنگد و آن را عقب می‌راند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در جانشین‌سازی، تنها خیال‌انگیزبودن توصیف کافی نیست؛ نویسنده باید جایگاه خود را عوض کند و از دید پدیده روایت کند (صفحهٔ ۷۴–۷۵). در گزینهٔ دوم، چراغ راوی است و روشن‌شدن و نورافشانی را به‌صورت تجربهٔ خودش بیان می‌کند؛ این روایت با کارکرد چراغ نیز تناسب دارد (صفحهٔ ۷۵–۷۶). در گزینهٔ نخست، راوی انسانی دربارهٔ احساس خود سخن می‌گوید؛ گزینهٔ سوم توصیفی مبتنی بر ویژگی‌های ظاهری است و در گزینهٔ چهارم نیز با وجود خیال‌پردازی، نگاه راوی از بیرون باقی مانده است. پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۵: نوشتهٔ ذهنی (۱) جانشین سازی

نوشته‌ای با روش جانشین‌سازی، در سه سنجهٔ «انتقال حالات و ویژگی‌های موضوع»، «انسجام نوشته» و «پرهیز از جمله‌های طولانی» هیچ امتیازی نگرفته و در تمام سنجه‌های دیگر، امتیاز کامل گرفته است. بر پایهٔ جدول ارزشیابی کتاب، امتیاز نهایی این نوشته از 2020 چند است؟

  1. گزینهٔ ۱: 1717
  2. گزینهٔ ۲: 1515
  3. گزینهٔ ۳: 1111
  4. گزینهٔ ۴: 1313
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در جدول ارزشیابی، انتقال حالات و ویژگی‌های موضوع دارای 33 امتیاز است. انسجام نوشته و پرهیز از جمله‌های طولانی نیز هرکدام 22 امتیاز دارند (صفحهٔ ۸۰–۸۱). پس مجموع امتیازهای ازدست‌رفته برابر است با 3+2+2=73+2+2=7. چون نوشته در همهٔ سنجه‌های دیگر امتیاز کامل گرفته، امتیاز نهایی آن برابر است با 20−7=1320-7=13. پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۶: نوشتهٔ ذهنی (۲) سنجش و مقایسه

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۶: نوشتهٔ ذهنی (۲) سنجش و مقایسه

کدام عبارت، برای آغاز نوشته‌ای ذهنی با روش «سنجش و مقایسه» مناسب‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: پنجرهٔ اتاق من از پنجرهٔ آشپزخانه پهن‌تر است و قاب روشن‌تری دارد.
  2. گزینهٔ ۲: ایستگاه، دوستی صبور است؛ هر روز رفتن ما را می‌بیند و باز برای بازگشتمان جا نگه می‌دارد.
  3. گزینهٔ ۳: صدای زنگ این ساعت از زنگ ساعت قدیمی بلندتر است و دیرتر قطع می‌شود.
  4. گزینهٔ ۴: پارچهٔ پردهٔ اتاق نرم و نازک است، اما پارچهٔ پردهٔ تالار ضخیم و زبر است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در مقایسهٔ عینی، ویژگی‌هایی بررسی می‌شوند که با حواس دریافت‌شدنی‌اند؛ اما در مقایسهٔ ذهنی، نویسنده می‌تواند میان پدیده‌های ظاهراً نامرتبط، پیوند معنایی برقرار کند. در عبارت مربوط به ایستگاه، یک مکان به دوستی منتظر پیوند خورده است؛ این رابطه صرفاً با مشاهدهٔ ظاهری به دست نمی‌آید. سه عبارت دیگر به اندازه، رنگ، صدا و جنس می‌پردازند و عینی‌اند. (صفحهٔ ۸۶ و ۸۷) پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۶: نوشتهٔ ذهنی (۲) سنجش و مقایسه

با در نظر گرفتن بخش‌های آغازین و پایانی متن «دیدن»، کدام برداشت از نقش مقایسه‌ها دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: نویسنده با توصیف جانوران نشان می‌دهد که حس بینایی آنان از انسان دقیق‌تر است و انسان باید این کمبود را جبران کند.
  2. گزینهٔ ۲: مقایسهٔ انسان با مرغ و موش، دو بیان از یک نگاه کاملاً یکسان است و تفاوت تصویرهای آن‌ها در دریافت متن نقشی ندارد.
  3. گزینهٔ ۳: روشن بودن زندگی برای جانوران نشان می‌دهد که راوی نگاه محدود اما مطمئن آنان را بر جست‌وجوی همراه با تردید ترجیح می‌دهد.
  4. گزینهٔ ۴: تصویر مرغ و موش، به‌ترتیب، نگاه گسسته و نگاه گرفتار تکرار را نشان می‌دهد و راوی در برابر آن‌ها، دیدن را کوششی برای شناخت ناشناخته‌ها می‌انگارد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

مرغ در متن، زندگی را در واحدهایی جدا از یکدیگر و متناسب با خوراک خود می‌بیند؛ بنابراین تصویرش با نگاه گسسته تناسب دارد. موش نیز زندگی را در رفت‌وآمدی همیشگی میان خانه و خوراک خلاصه می‌کند که نمایندهٔ تکرار است. راوی این شیوه‌ها را به بعضی انسان‌ها پیوند می‌دهد، اما نگاه خود را تلاشی برای عبور از ناشناختگی به شناخت معرفی می‌کند. پس متن گزارشی دربارهٔ قدرت چشم جانوران یا تأیید نگاه محدود آنان نیست، بلکه با مقایسه، شیوه‌های مواجهه با زندگی را بررسی می‌کند. (صفحه‌های ۹۲ تا ۹۵) پاسخ: گزینهٔ ۴

فصل ۷: نوشتهٔ ذهنی(۳) ناسازی معنایی یا تضاد مفاهیم

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۷: نوشتهٔ ذهنی(۳) ناسازی معنایی یا تضاد مفاهیم

با توجه به توضیح درس دربارهٔ نوشتهٔ ذهنی و شیوهٔ پرورش موضوع در «متن یک» دربارهٔ سایه، کدام تحلیل درست‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: چون موضوع آغازین با چشم دریافت می‌شود، نوشته تا پایان در قلمرو حس باقی می‌ماند.
  2. گزینهٔ ۲: چون تغییر سایه به خورشید وابسته است، همهٔ بخش‌های نوشته توضیحی علمی دربارهٔ نور به شمار می‌رود.
  3. گزینهٔ ۳: چون خیال نویسنده آزاد است، ارتباط بخش پایانی با مفاهیم آغاز متن ضرورتی ندارد.
  4. گزینهٔ ۴: نویسنده از پدیده‌ای دیدنی آغاز می‌کند و با حفظ پیوند مفاهیم، به برداشتی فراتر از مشاهدهٔ مستقیم می‌رسد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در نوشتهٔ ذهنی، آغاز کردن از یک پدیدهٔ محسوس مانعی ندارد؛ آنچه اهمیت دارد، فراتر رفتن ادامهٔ نوشته از محدودهٔ دریافت‌های ظاهری است. (صفحهٔ ۱۰۲ و ۱۰۳) در نمونهٔ سایه نیز نویسنده از ویژگی‌های دیدنی آن آغاز می‌کند، اما سپس میان ناپدید شدن خورشید و فراگیری شب رابطه‌ای خیالی برقرار می‌سازد. این حرکت ذهنی، پیوند موضوعی را از بین نمی‌برد؛ زیرا خورشید، سایه و شب همچنان اجزای مرتبط نوشته‌اند. پس نه موضوع دیداری، متن را الزاماً حسّی می‌کند و نه آزادی خیال، مجوز گسستن ارتباط مفاهیم است. (صفحهٔ ۱۰۳ و ۱۰۴) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۷: نوشتهٔ ذهنی(۳) ناسازی معنایی یا تضاد مفاهیم

دانش‌آموزی برای نوشتن متنی ذهنی، «آرامش» را هستهٔ اصلی و «شتاب» را هستهٔ متضاد در نظر گرفته است. کدام اقدام او با ترتیب گسترش نقشهٔ مفاهیم در درس سازگارتر است؟

  1. گزینهٔ ۱: ابتدا شاخه‌ها و جزئیات «شتاب» را کامل کند و پس از پایان آن، به گسترش موضوع «آرامش» بپردازد.
  2. گزینهٔ ۲: نخست مفاهیم اصلی مرتبط با «آرامش» و سپس جزئیات وابسته به آنها را بیفزاید و بعد شاخه‌های «شتاب» را گسترش دهد.
  3. گزینهٔ ۳: ابتدا جزئیات پراکندهٔ «آرامش» را بنویسد و پیش از تعیین ارتباط آنها، جزئیات «شتاب» را نیز به همان مجموعه اضافه کند.
  4. گزینهٔ ۴: واژه‌های حاصل از تداعی آزاد را پیرامون دو هسته بنویسد، بی‌آنکه لازم باشد وابستگی آنها به شاخه‌ها مشخص باشد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در روش ناسازی معنایی، پس از تعیین موضوع اصلی و مفهوم متضاد آن، نویسنده دوباره به هستهٔ نخست توجه می‌کند. ابتدا شاخه‌های اصلی مرتبط را شکل می‌دهد و سپس با نگاه دقیق‌تر، جزئیات هر شاخه را گسترش می‌دهد. پس از این مرحله، شاخه‌های هستهٔ دوم تکمیل می‌شوند. بنابراین، در نقشهٔ پیشنهادی نیز گسترش «آرامش» از مفاهیم اصلی به جزئیات، بر گسترش «شتاب» مقدم است. حفظ ارتباط اجزای نقشه نیز ضروری است. (صفحهٔ ۱۰۰ و ۱۰۱) پاسخ: گزینهٔ ۲

فصل ۸: نوشته‌های داستان‌گونه

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۸: نوشته‌های داستان‌گونه

با توجه به متن زیر، کدام بررسیِ «روایت» درست است؟
«نرگس کنار پنجره ایستاد. باد با مشت‌های سردش به شیشه می‌کوبید. نرگس زیر لب گفت: «من تا برگشتن مادرم همین‌جا می‌مانم.» بعد، با نگرانی به کوچۀ تاریک خیره شد.»

  1. گزینهٔ ۱: زاویۀ دید اول‌شخص است و شیوۀ بیان، داستانی و همراه با تصویرپردازی است.
  2. گزینهٔ ۲: زاویۀ دید سوم‌شخص است و شیوۀ بیان، رسمی و خالی از عاطفه است.
  3. گزینهٔ ۳: زاویۀ دید سوم‌شخص است و شیوۀ بیان، داستانی و همراه با تصویرپردازی است.
  4. گزینهٔ ۴: زاویۀ دید از سوم‌شخص به اول‌شخص تغییر می‌کند و شیوۀ بیان، داستانی است.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

در بخش روایت، زاویۀ دید به این مربوط است که چه کسی ماجرا را بازگو می‌کند؛ شیوۀ بیان نیز چگونگی بازگویی آن را مشخص می‌کند (صفحهٔ ۱۱۵–۱۱۶). در این متن، راوی از بیرون، رفتار نرگس را با نام او و ضمیر سوم‌شخص بیان می‌کند. ضمیر «من» فقط در گفت‌وگوی نرگس آمده و جایگاه راوی را تغییر نداده است. همچنین، مشت کوبیدن باد بر شیشه و نمایش نگرانی شخصیت، بیان را تصویری و داستانی کرده‌اند، نه رسمی و بی‌عاطفه. پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش ۱ · فصل ۸: نوشته‌های داستان‌گونه

با فرض اینکه «بارندگی، علت بسته شدن راه» و «نگرانی مادر، علت درخواست خبر دادن» باشد، کدام زوج به‌ترتیب برای جای خالی‌ها مناسب است؟
«از شب گذشته باران شدیدی باریده بود؛ ........ راه روستا بسته شد. مادر نگران دیر رسیدن ما بود؛ ........ از ما خواست در نخستین فرصت خبر بدهیم.»

  1. گزینهٔ ۱: بنابراین ـ زیرا
  2. گزینهٔ ۲: زیرا ـ چون
  3. گزینهٔ ۳: چون ـ به همین سبب
  4. گزینهٔ ۴: به همین سبب ـ بنابراین
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در کاربرد نشانه‌های سببی باید به نقش معنایی آن‌ها و رابطۀ جمله‌ها توجه کرد (صفحهٔ ۱۲۱–۱۲۲). در بخش نخست، بارندگی علت و بسته شدن راه پیامد آن است؛ پس نشانه‌ای مانند «به همین سبب» یا «بنابراین» لازم است. در بخش دوم نیز نگرانی مادر علتِ درخواست او برای خبر دادن است؛ بنابراین جای خالی دوم هم به نشانۀ بیان نتیجه نیاز دارد. تنها زوج «به همین سبب ـ بنابراین» جهت هر دو رابطۀ سببی را حفظ می‌کند. پاسخ: گزینهٔ ۴

نگارش ۱ را فصل به فصل در پنل یادگیری پیش ببر

در پنل یادگیری 1xAi این کتاب نقشهٔ راه دارد: هر فصل را تمرین می‌کنی، تسلطت را در هر فصل می‌بینی و سوالی که غلط زدی برای مرور برمی‌گردد. از خود کتاب هم می‌توانی بپرسی و جواب را با شمارهٔ صفحه بگیری. تمرین رایگان است و «از کتاب بپرس» سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

نگارش دهم · رایگان