۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

حل تمرین صفحه ۸۸ ریاضی و آمار دهم

جواب گام‌به‌گام ۵ تمرین صفحهٔ ۸۸ کتاب ریاضی و آمار ۱.

  • ریاضی و آمار ۱
  • فصل ۳: کار با داده‌های آماری
  • پایهٔ دهم
  • به‌روزرسانی: ۲۰ آبان ۱۴۰۵

صورت هر تمرین همان متن کتاب است. جواب را هوش مصنوعی گام‌به‌گام نوشته و هوش مصنوعی دیگری از یک شرکت دیگر، بی‌آنکه آن را ببیند، همان تمرین را حل کرده؛ فقط جوابی این‌جا آمده که هر دو به آن رسیده‌اند. اول خودت روی کاغذ حل کن، بعد راهت را با گام‌ها مقایسه کن.

کار در کلاس، سؤال ۱

با سه واژهٔ دادهٔ دورافتاده، میانه، و میانگین، ۵ جملهٔ زیر را کامل کنید.

آنچه اکثر مردم «حد وسط» می‌نامند، نزد آمارشناسان به ......... معروف است. برای محاسبهٔ ........... ، به داده‌های خود به‌عنوان فهرستی از اعداد نگاه کنید؛ همهٔ اعداد را با هم جمع کنید و بر تعدادشان تقسیم کنید.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: جملهٔ اول دو جای خالی دارد و باید از بین سه واژهٔ «دادهٔ دورافتاده، میانه، میانگین» یکی را برگزینیم.

گام ۲: عبارت «آنچه اکثر مردم حد وسط می‌نامند» همان مفهوم متوسط‌گیری است که در آمار به میانگین معروف است.

گام ۳: در جملهٔ بعد آمده است: «همهٔ اعداد را با هم جمع کنید و بر تعدادشان تقسیم کنید». این دقیقاً روش محاسبهٔ میانگین است:

میانگین=مجموع داده‌هاتعداد داده‌ها\text{میانگین}=\frac{\text{مجموع داده‌ها}}{\text{تعداد داده‌ها}}

گام ۴: پس هر دو جای خالی با «میانگین» پر می‌شوند. (میانه با مرتب کردن داده‌ها به دست می‌آید، نه با جمع و تقسیم.)

جواب نهایی

1) هر دو جای خالی: «میانگین»

کار در کلاس، سؤال ۲

........ در واقع نقطهٔ وسطی فهرست اعداد مرتب‌شده است. نیمی از اعداد مقادیر بزرگ‌تر از ........ و نیمی دیگر مقادیر کوچک‌تر از ........ هستند.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: جملهٔ ۲ دربارهٔ «نقطهٔ وسطی فهرست اعداد مرتب‌شده» است. از میان سه واژهٔ داده‌شده (دادهٔ دورافتاده، میانه، میانگین)، این تعریف مربوط به میانه است.

گام ۲: میانه داده‌ها را به دو نیمه تقسیم می‌کند: نیمی از اعداد از آن بزرگ‌ترند و نیمی از آن کوچک‌تر.

گام ۳: پس هر سه جای خالی را با «میانه» پر می‌کنیم:
«میانه در واقع نقطهٔ وسطی فهرست اعداد مرتب‌شده است. نیمی از اعداد مقادیر بزرگ‌تر از میانه و نیمی دیگر مقادیر کوچک‌تر از میانه هستند.»

جواب نهایی

هر سه جای خالی در جملهٔ ۲: «میانه»

کار در کلاس، سؤال ۳

زمانی با ............. مواجه هستیم که مشاهده‌ای داشته باشیم که از الگوی داده‌هایمان پیروی نکند.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: جملهٔ ۳ می‌گوید مشاهده‌ای داریم که از الگوی بقیهٔ داده‌ها پیروی نمی‌کند؛ مانند مبلغ ۱۴۸ میلیون ریالی میلیاردر در میان درآمدهای معمولی، یا هزینهٔ ۲۵۰ میلیون ریالی بیمار در میان هزینه‌های جراحی دیگر.

گام ۲: از بین سه واژهٔ «دادهٔ دورافتاده»، «میانه» و «میانگین»، تنها واژه‌ای که چنین مشاهدهٔ غیرعادی را توصیف می‌کند «دادهٔ دورافتاده» است.

گام ۳: جای خالی را پر می‌کنیم: «زمانی با دادهٔ دورافتاده مواجه هستیم که مشاهده‌ای داشته باشیم که از الگوی داده‌هایمان پیروی نکند.»

جواب نهایی

دادهٔ دورافتاده

کار در کلاس، سؤال ۴

وقتی با ........... مواجه هستید، ......... معمولاً بازتاب بهتری از داده‌ها می‌دهد تا ..............

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: جملهٔ ۴ می‌گوید: «وقتی با ........... مواجه هستید، ......... معمولاً بازتاب بهتری از داده‌ها می‌دهد تا ..............». سه جای خالی را باید با سه واژهٔ «دادهٔ دورافتاده»، «میانه» و «میانگین» پر کنیم.

گام ۲: طبق درس، اگر در داده‌ها مقدار دورافتاده وجود داشته باشد (مثل میلیاردر در داده‌های انجمن خیریه یا بیمار با هزینهٔ ۲۵۰ میلیون)، میانگین به شدت تحت تأثیر آن قرار می‌گیرد و عدد بی‌ربطی می‌شود؛ ولی میانه تغییر چندانی نمی‌کند.

گام ۳: پس در جای خالی اول «دادهٔ دورافتاده»، در جای دوم «میانه» و در جای سوم «میانگین» می‌آید. در مثال بیمارستان: میانه 32/532/5 و میانگین 5353 است و میانه هزینهٔ معمول را بهتر نشان می‌دهد.

جواب نهایی

4) وقتی با دادهٔ دورافتاده مواجه هستید، میانه معمولاً بازتاب بهتری از داده‌ها می‌دهد تا میانگین.

کار در کلاس، سؤال ۵

به‌طورکلی، برای برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری، .......... بهتر از ......... است.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: جمله می‌گوید برای «برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری» کدام معیار مناسب‌تر است. از درس می‌دانیم دو معیار میانگین و میانه داریم.

گام ۲: در مثال بیمارستان دیدیم میانهٔ هزینه‌ها (32/532/5 میلیون ریال) هزینهٔ معمول را نشان می‌دهد، اما اگر بودجه را با آن ببندیم، چون بیمارانی با هزینهٔ بسیار بالا (مثل 250250 میلیون) هم وجود دارند، دچار کسر بودجه می‌شویم.

گام ۳: میانگین (5353 میلیون ریال) اثر همهٔ داده‌ها، حتی دورافتاده‌ها را در خود دارد و برای برآورد مجموع هزینه‌ها و بودجه مناسب است. مثال بیمهٔ تأمین اجتماعی هم همین را نشان می‌داد.

گام ۴: پس جمله به این صورت کامل می‌شود: «برای برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری، میانگین بهتر از میانه است.»

جواب نهایی

5) میانگین بهتر از میانه است.

از هوش مصنوعی بپرس: حل با عکس

جایی از این جواب‌ها را نفهمیدی یا تمرینت این‌جا نیست؟ از سوال عکس بگیر؛ «حل با عکس» در پنل یادگیری 1xAi آن را گام‌به‌گام و فارسی حل می‌کند، دلیل هر گام را می‌گوید، با یک مدل دیگر چک می‌کند و صفحهٔ کتاب درسی را نشان می‌دهد. با «از این بپرس» هر گام را می‌پرسی. پلن رایگان سهمیهٔ روزانه دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

صفحهٔ ۸۸ ریاضی و آمار دهم