کار در کلاس
برای مجموعهدادههای زیر، نمودار جعبهای بکشید.
4.8, 2.75, 4.1, 1.25, 1.5, 2.5, 3.1, 3.2, 4.25, 4.75, 4.95, 5.1
راهنمایی:
گام اول: کمترین مقدار و بیشترین مقدار را مشخص کنید.
از آنجا که اعداد بهترتیب از کوچک به بزرگ چیده شدهاند، اولین عدد ...... مقدار است و آخرین عدد ...... مقدار.
گام دوم: چارکها را مشخص کنید.
در این مجموعه 12 عدد وجود دارد. میتوانیم از شکل زیر یا از فرمول برای تعیین چارکها استفاده کنیم.
[شکل: محور عددی با مقادیر 1.25، 1.5، 2.5، 2.75، 3.1، 3.2، 4.1، 4.25، 4.75، 4.8، 4.95، 5.1 و نشانههای ، ، ، ، بالای آن]
با نگاه به شکل بالا درمییابیم که میانه بین مقادیر ........ و ........ است. بنابراین، مقدار میانه میشود: .........
چارک اول، بین مقادیر..... و ..... قرار میگیرد. بنابراین، مقدار اولین چارک میشود: .....
چارک سوم بین مقادیر ..... و ..... قرار میگیرد. بنابراین، مقدار سومین چارک میشود: .....
جواب گامبهگام
گام اول: دادهها از قبل مرتباند: . اولین عدد کمترین مقدار است و آخرین عدد بیشترین مقدار: و .
گام دوم: تعداد دادهها ۱۲ است، پس میانه بین مقدار ششم و هفتم قرار میگیرد، یعنی بین و :
گام سوم: چارک اول در جایگاه دادهها است، یعنی بعد از سه داده، بین مقدار سوم و چهارم ( و ):
چارک سوم در جایگاه دادهها است، یعنی بعد از نه داده، بین مقدار نهم و دهم ( و ):
گام چهارم: نمودار جعبهای را روی یک محور عددی از ۱ تا ۶ رسم میکنیم. یک جعبه از تا میکشیم و درون آن با یک خط عمودی میانهٔ را نشان میدهیم. از چپ جعبه یک سبیل تا و از راست جعبه یک سبیل تا رسم میکنیم. دامنهٔ میانچارکی است. مرز بالا است و مرز پایین منفی است، پس دادهٔ دورافتاده نداریم و سبیلها تا کمترین و بیشترین مقدار ادامه مییابند.
جواب نهایی
کمترین مقدار = ۱٫۲۵ و بیشترین مقدار = ۵٫۱
میانه بین ۳٫۲ و ۴٫۱ است: ۳٫۶۵
چارک اول بین ۲٫۵ و ۲٫۷۵ است: ۲٫۶۲۵
چارک سوم بین ۴٫۷۵ و ۴٫۸ است: ۴٫۷۷۵
نمودار جعبهای: سبیل از ۱٫۲۵ تا ۲٫۶۲۵، جعبه از ۲٫۶۲۵ تا ۴٫۷۷۵ با خط میانه در ۳٫۶۵، و سبیل از ۴٫۷۷۵ تا ۵٫۱