فعالیت
در کلاس درس قرار شد هر دانشآموز با توجه به دادههای موجود در رسانهها، دربارهٔ یک موضوع اجتماعی یا فرهنگی گزارشی در قالب یک شکل ارائه کند. مثلاً حسن در مورد موضوع علل آسیبدیدگی ۲۰۰ نفر در منازل اطلاعاتی کسب کرده بود. او گزارش خود را در یک شکل خلاصه کرده است. او با اطلاعاتی که در اختیار داشته است، ابتکار جالبی به خرج داده و نمودار زیر را رسم کرده است. از این نمودار چه اطلاعاتی میتوان کسب کرد؟ بهعنوان مثال، بیشترین آسیبدیدگی در منازل بر اثر افتادن یا زمینخوردن است.
جواب گامبهگام
گام ۱: مجموع درصدها را بررسی میکنیم: . پس نمودار همهٔ ۲۰۰ نفر آسیبدیده را نشان میدهد.
گام ۲: درصدها را به تعداد نفرات تبدیل میکنیم (درصد هر علت × ۲۰۰):
| علت | درصد | تعداد نفر |
|---|---|---|
| افتادن یا زمینخوردن | ۳۲٪ | |
| مسمومیت | ۲۵٪ | |
| سوختگی | ۱۴٪ | |
| تنگی نفس | ۱۲٪ | |
| موارد دیگر | ۱۰٪ | |
| جراحت | ۷٪ |
مجموع تعدادها است و با کل افراد برابر است.
گام ۳: مقایسه میکنیم:
- بیشترین آسیبدیدگی مربوط به افتادن یا زمینخوردن (۳۲٪) و کمترین مربوط به جراحت (۷٪) است.
- افتادن و مسمومیت با هم درصد حوادث را تشکیل میدهند، یعنی بیش از نیمی از آسیبها.
- افتادن حدود برابر جراحت است.
- سوختگی (۱۴٪) و تنگی نفس (۱۲٪) سهم نزدیک به هم دارند.
گام ۴: نتیجه میگیریم برای کاهش آسیبها در منزل باید بیشتر به پیشگیری از افتادن و مسمومیت توجه کرد. پاسخهای دیگر هم که از نمودار برداشت درست باشند، پذیرفته است.
جواب نهایی
بیشترین علت آسیب افتادن یا زمینخوردن (۳۲٪ یعنی ۶۴ نفر) و کمترین جراحت (۷٪ یعنی ۱۴ نفر) است؛ افتادن و مسمومیت با هم ۵۷٪ آسیبها را تشکیل میدهند. برداشتهای درست دیگر نیز ممکن است.