فعالیت، سؤال ۱
میخواهیم عقربههای دو چرخندهٔ زیر را بچرخانیم و رنگی را که عقربهها روی آن میایستند، یادداشت کنیم.
الف) با کامل کردن نمودار درختی، همهٔ حالتهای ممکن را پیدا کنید.
[چرخندهٔ اول و چرخندهٔ دوم: هر چرخنده دو ناحیهٔ قرمز با شمارهٔ ۱ و ۲ و یک ناحیهٔ زرد دارد]
حالتهای ممکن
- قرمز ۱
- قرمز ۱
- قرمز ۲
- زرد
- قرمز ۲
- قرمز ۱
- قرمز ۲
- زرد
- زرد
- قرمز ۱
- _________
- _________
قرمز ۱ ــ قرمز ۱
قرمز ۲ ــ قرمز ۱
زرد ــ قرمز ۱
قرمز ۱ ــ قرمز ۲
قرمز ۲ ــ قرمز ۲
_________
_________
_________
_________
ب) احتمال اینکه هر دو عقربه روی رنگ قرمز بایستند، چقدر است؟
جواب گامبهگام
گام ۱: در نمودار درختی، شاخهٔ «زرد» از چرخندهٔ اول هم باید سه حالت برای چرخندهٔ دوم داشته باشد: قرمز ۱، قرمز ۲ و زرد. جاهای خالی نمودار اینها هستند: «قرمز ۲» و «زرد».
گام ۲: هر حالت را بهصورت (چرخندهٔ اول ــ چرخندهٔ دوم) مینویسیم. چهار حالت خالی فهرست اینها هستند:
- زرد ــ قرمز ۲
- قرمز ۱ ــ زرد
- قرمز ۲ ــ زرد
- زرد ــ زرد
گام ۳: تعداد همهٔ حالتهای ممکن برابر است با .
گام ۴: (الف) هر دو عقربه روی قرمز بایستند، یعنی هر کدام روی قرمز ۱ یا قرمز ۲ بایستد. این حالتها چهار تا هستند:
- قرمز ۱ ــ قرمز ۱
- قرمز ۱ ــ قرمز ۲
- قرمز ۲ ــ قرمز ۱
- قرمز ۲ ــ قرمز ۲
گام ۵: (ب) فرض میکنیم ناحیههای هر چرخنده هماندازهاند، پس حالتهای ۹گانه همشانساند. بنابراین:
جواب نهایی
الف) حالتهای خالی: زرد ــ قرمز ۲، قرمز ۱ ــ زرد، قرمز ۲ ــ زرد، زرد ــ زرد (در کل ۹ حالت)
ب)