۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

حل تمرین صفحه ۹۲ ریاضی دوازدهم تجربی

جواب گام‌به‌گام ۴ تمرین صفحهٔ ۹۲ کتاب ریاضی ۳؛ ۱ بخش دیگر این صفحه هنوز جوابِ بررسی‌شده ندارد.

  • ریاضی ۳
  • فصل ۴: مشتق
  • پایهٔ دوازدهم
  • به‌روزرسانی: ۱۸ آبان ۱۴۰۵

صورت هر تمرین همان متن کتاب است. جواب را هوش مصنوعی گام‌به‌گام نوشته و هوش مصنوعی دیگری از یک شرکت دیگر، بی‌آنکه آن را ببیند، همان تمرین را حل کرده؛ فقط جوابی این‌جا آمده که هر دو به آن رسیده‌اند. اول خودت روی کاغذ حل کن، بعد راهت را با گام‌ها مقایسه کن.

تمرین ۱۱

ادامه از صفحهٔ ۹۱

نمودار توابع ff و gg را در شکل زیر درنظر بگیرید.
الف) اگر h(x)=f(x)⋅g(x)h(x) = f(x) \cdot g(x) مطلوب است h′(1)h'(1)، h′(2)h'(2) و h′(3)h'(3)
ب) اگر k(x)=f(x)g(x)k(x) = \frac{f(x)}{g(x)} مطلوب است، k′(1)k'(1)، k′(2)k'(2) و k′(3)k'(3)

[شکل]

جواب این بخش هنوز بررسی نشده و این‌جا نیامده است؛ به شکل کتاب نیاز دارد، پس از خود صفحهٔ کتاب عکس بگیر. «حل با عکس» آن را گام‌به‌گام حل می‌کند.

تمرین ۱۲

ادامه از صفحهٔ ۹۱

اگر f′(1)=3f'(1) = 3 و g′(1)=5g'(1) = 5 مطلوب است، (f+g)′(1)(f + g)'(1) و (3f+2g)′(1)(3f + 2g)'(1)

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: از قاعدهٔ مشتقِ مجموع استفاده می‌کنیم: (f+g)′(1)=f′(1)+g′(1)(f+g)'(1) = f'(1) + g'(1).

گام ۲: مقادیر را جای‌گذاری می‌کنیم:

(f+g)′(1)=3+5=8(f+g)'(1) = 3 + 5 = 8

گام ۳: برای (3f+2g)′(1)(3f+2g)'(1) از خطی بودن مشتق (مشتق مجموع و ضریب ثابت) استفاده می‌کنیم:

(3f+2g)′(1)=3f′(1)+2g′(1)(3f+2g)'(1) = 3f'(1) + 2g'(1)

گام ۴: جای‌گذاری می‌کنیم:

3×3+2×5=9+10=193 \times 3 + 2 \times 5 = 9 + 10 = 19

جواب نهایی

(f+g)′(1)=8(f+g)'(1) = 8
(3f+2g)′(1)=19(3f+2g)'(1) = 19

تمرین ۱۳

ادامه از صفحهٔ ۹۱

اگر f(x)={x2x≤0xx>0f(x) = \begin{cases} x^2 & x \le 0 \\ x & x > 0 \end{cases} نشان دهید f+′(0)f'_+(0) و f−′(0)f'_-(0) موجودند ولی f′(0)f'(0) موجود نیست.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: مشتق راست در x=0x=0 را با تعریف حساب می‌کنیم. برای x>0x>0 داریم f(x)=xf(x)=x و f(0)=02=0f(0)=0^2=0:

f+′(0)=lim⁡x→0+f(x)−f(0)x−0=lim⁡x→0+x−0x=1f'_+(0)=\lim_{x\to 0^+}\frac{f(x)-f(0)}{x-0}=\lim_{x\to 0^+}\frac{x-0}{x}=1

گام ۲: مشتق چپ در x=0x=0 را حساب می‌کنیم. برای x<0x<0 داریم f(x)=x2f(x)=x^2:

f−′(0)=lim⁡x→0−x2−0x=lim⁡x→0−x=0f'_-(0)=\lim_{x\to 0^-}\frac{x^2-0}{x}=\lim_{x\to 0^-}x=0

گام ۳: هر دو حد موجودند (اعداد حقیقی متناهی)، پس f+′(0)=1f'_+(0)=1 و f−′(0)=0f'_-(0)=0 موجودند.

گام ۴: تابع در نقطهٔ x=0x=0 مشتق‌پذیر است اگر مشتق راست و چپ آن برابر باشند. چون f+′(0)=1≠0=f−′(0)f'_+(0)=1\neq 0=f'_-(0)، پس f′(0)f'(0) وجود ندارد (نمودار در این نقطه شکستگی دارد).

جواب نهایی

f+′(0)=1f'_+(0)=1 و f−′(0)=0f'_-(0)=0 موجودند ولی چون با هم برابر نیستند، f′(0)f'(0) موجود نیست.

تمرین ۱۴

ادامه از صفحهٔ ۹۱

مشتق توابع داده شده را به‌دست آورید.
الف) f(x)=(3x2−4)(2x−5)3f(x) = (3x^2 - 4)(2x - 5)^3
ب) f(x)=x2−3x+1−3x+2f(x) = \frac{x^2 - 3x + 1}{-3x + 2}
پ) f(x)=(3x+2)(x3+1)f(x) = (\sqrt{3x + 2})(x^3 + 1)
ت) f(x)=9x−2xf(x) = \frac{9x - 2}{\sqrt{x}}

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: (الف) از قاعدهٔ مشتق حاصل‌ضرب و مشتق توان تابع استفاده می‌کنیم:

f′(x)=6x(2x−5)3+(3x2−4)⋅3⋅2(2x−5)2f'(x)=6x(2x-5)^3+(3x^2-4)\cdot 3\cdot 2(2x-5)^2
=6(2x−5)2[x(2x−5)+3x2−4]=6(2x−5)2(5x2−5x−4)=6(2x-5)^2\left[x(2x-5)+3x^2-4\right]=6(2x-5)^2(5x^2-5x-4)

گام ۲: (ب) از قاعدهٔ مشتق خارج‌قسمت استفاده می‌کنیم:

f′(x)=(2x−3)(−3x+2)−(x2−3x+1)(−3)(−3x+2)2f'(x)=\frac{(2x-3)(-3x+2)-(x^2-3x+1)(-3)}{(-3x+2)^2}

صورت: (−6x2+13x−6)+(3x2−9x+3)=−3x2+4x−3(-6x^2+13x-6)+(3x^2-9x+3)=-3x^2+4x-3

f′(x)=−3x2+4x−3(3x−2)2f'(x)=\frac{-3x^2+4x-3}{(3x-2)^2}

گام ۳: (پ) مشتق حاصل‌ضرب را می‌نویسیم؛ داریم (3x+2)′=323x+2(\sqrt{3x+2})'=\dfrac{3}{2\sqrt{3x+2}}:

f′(x)=3(x3+1)23x+2+3x23x+2f'(x)=\frac{3(x^3+1)}{2\sqrt{3x+2}}+3x^2\sqrt{3x+2}

با مخرج مشترک:

f′(x)=3x3+3+6x2(3x+2)23x+2=21x3+12x2+323x+2f'(x)=\frac{3x^3+3+6x^2(3x+2)}{2\sqrt{3x+2}}=\frac{21x^3+12x^2+3}{2\sqrt{3x+2}}

گام ۴: (ت) از قاعدهٔ خارج‌قسمت استفاده می‌کنیم؛ داریم (x)′=12x(\sqrt{x})'=\dfrac{1}{2\sqrt{x}}:

f′(x)=9x−9x−22xx=18x−9x+22xx=9x+22xxf'(x)=\frac{9\sqrt{x}-\dfrac{9x-2}{2\sqrt{x}}}{x}=\frac{\dfrac{18x-9x+2}{2\sqrt{x}}}{x}=\frac{9x+2}{2x\sqrt{x}}

جواب نهایی

الف) f′(x)=6(2x−5)2(5x2−5x−4)f'(x)=6(2x-5)^2(5x^2-5x-4)
ب) f′(x)=−3x2+4x−3(3x−2)2f'(x)=\dfrac{-3x^2+4x-3}{(3x-2)^2}
پ) f′(x)=21x3+12x2+323x+2f'(x)=\dfrac{21x^3+12x^2+3}{2\sqrt{3x+2}}
ت) f′(x)=9x+22xxf'(x)=\dfrac{9x+2}{2x\sqrt{x}}

تمرین ۱۵

ادامه از صفحهٔ ۹۱

اگر f(x)=5x3−4x2−3xf(x) = 5x^3 - 4x^2 - 3x، مقدار f′′(−1)f''(-1) را به‌دست آورید.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: ابتدا مشتق اول را با قاعدهٔ مشتق توان به‌دست می‌آوریم:

f′(x)=15x2−8x−3f'(x) = 15x^2 - 8x - 3

گام ۲: از f′f' دوباره مشتق می‌گیریم تا مشتق دوم به‌دست آید:

f′′(x)=30x−8f''(x) = 30x - 8

گام ۳: مقدار x=−1x=-1 را جای‌گذاری می‌کنیم:

f′′(−1)=30(−1)−8=−38f''(-1) = 30(-1) - 8 = -38

جواب نهایی

f′′(−1)=−38f''(-1) = -38

از هوش مصنوعی بپرس: حل با عکس

جایی از این جواب‌ها را نفهمیدی یا تمرینت این‌جا نیست؟ از سوال عکس بگیر؛ «حل با عکس» در پنل یادگیری 1xAi آن را گام‌به‌گام و فارسی حل می‌کند، دلیل هر گام را می‌گوید، با یک مدل دیگر چک می‌کند و صفحهٔ کتاب درسی را نشان می‌دهد. با «از این بپرس» هر گام را می‌پرسی. پلن رایگان سهمیهٔ روزانه دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

صفحهٔ ۹۲ ریاضی دوازدهم تجربی