تمرین ۳
ادامه از صفحهٔ ۱۶۸
جدول زیر متغیرهای دانش‌آموزان را نشان می‌دهد. انواع متغیرها از نظر کمّی، کیفی، گسسته، پیوسته، ترتیبی و اسمی را در جدول زیر کامل کنید.
| متغیرهای دانش‌آموزان | متغیر کمّی | متغیر کیفی | متغیر گسسته | متغیر پیوسته | متغیر ترتیبی | متغیر اسمی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| سن | ||||||
| نمرهٔ ریاضی نهم | ||||||
| جنسیت (دختر و پسر) | ||||||
| قد | ||||||
| وزن | ||||||
| میزان هوش (هوش بالا، متوسط، پایین) | ||||||
| میزان رضایت در مدرسه (بسیار، متوسط، ضعیف) | ||||||
| شاخص تودهٔ بدن |
جواب گام‌به‌گام
گام ۱: ابتدا متغیرها را کمّی یا کیفی می‌کنیم. اگر مقدار متغیر عدد باشد، کمّی است (سن، نمره، قد، وزن، شاخص تودهٔ بدن). اگر مقدار آن صفت یا نام باشد، کیفی است (جنسیت، میزان هوش، میزان رضایت).
گام ۲: متغیرهای کمّی را گسسته یا پیوسته می‌کنیم. اگر مقدار متغیر از شمارش به دست آید یا فقط چند مقدار مشخص بپذیرد، گسسته است. اگر مقدار آن از اندازه‌گیری به دست آید و هر مقداری در یک بازه را بپذیرد، پیوسته است. سن، قد، وزن و شاخص تودهٔ بدن اندازه‌گیری می‌شوند و پیوسته‌اند. نمرهٔ ریاضی نهم مقدارهای مشخصی دارد (مثلاً ۱۷ یا ۱۷/۵ یا ۱۷/۲۵)، پس آن را گسسته در نظر می‌گیریم.
گام ۳: متغیرهای کیفی را اسمی یا ترتیبی می‌کنیم. اگر بین دسته‌ها ترتیب یا مرتبه وجود داشته باشد، ترتیبی است. جنسیت (دختر، پسر) ترتیب ندارد و اسمی است. میزان هوش و میزان رضایت (بسیار، متوسط، ضعیف) ترتیب دارند و ترتیبی‌اند.
گام ۴: جدول کامل‌شده:
| متغیرهای دانش‌آموزان | کمّی | کیفی | گسسته | پیوسته | ترتیبی | اسمی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| سن | ||||||
| نمرهٔ ریاضی نهم | ||||||
| جنسیت (دختر و پسر) | ||||||
| قد | ||||||
| وزن | ||||||
| میزان هوش (هوش بالا، متوسط، پایین) | ||||||
| میزان رضایت در مدرسه (بسیار، متوسط، ضعیف) | ||||||
| شاخص تودهٔ بدن |
جواب نهایی
سن: کمّی پیوسته؛ نمرهٔ ریاضی نهم: کمّی گسسته؛ جنسیت: کیفی اسمی؛ قد: کمّی پیوسته؛ وزن: کمّی پیوسته؛ میزان هوش: کیفی ترتیبی؛ میزان رضایت: کیفی ترتیبی؛ شاخص تودهٔ بدن: کمّی پیوسته