خلاصه درس ۲ زبان انگلیسی دهم؛ درسنامه و نکات مهم

عنوان درس، Wonders of Creation، یعنی «شگفتی‌های آفرینش». برای شروع، چهار واژه را به تصویرشان وصل کن: planets یعنی سیاره‌ها، body یعنی بدن، ants یعنی مورچه‌ها و camels یعنی شترها. پیام فعالیت این است که هم موجودات کوچک و هم جهان بزرگ می‌توانند شگفت‌انگیز باشند.

حالا واژه‌های صفحهٔ بعد را با دو دسته به خاطر بسپار. برای آسمان، moon یعنی ماه، ring در تصویر زحل یعنی حلقه، telescope یعنی تلسکوپ و observatory یعنی رصدخانه. برای مطالعهٔ بدن، heart یعنی قلب، blood یعنی خون و microscope یعنی میکروسکوپ کاربرد دارند. تفاوت دو ابزار را تصور کن: یکی برای دیدن اجرام دور است و دیگری برای دیدن چیزهای بسیار ریز.

در گفت‌وگوی رصدخانه، علیرضا دربارهٔ سیاره‌ها سؤال می‌کند. لازم نیست از همان بار اول معنی تک‌تک واژه‌ها را بدانی؛ دنبال پاسخ این پرسش باش: «سیاره‌ها چه تفاوت‌هایی دارند؟» orbit یعنی مدار، rocky یعنی سنگی و powerful یعنی قوی. سیاره‌ها در مدارهای متفاوت حرکت می‌کنند و رنگ و اندازهٔ یکسانی ندارند؛ بعضی سنگی‌اند و بعضی حلقه یا قمر دارند.

طبق گفت‌وگو، بعضی سیاره‌ها بدون تلسکوپ دیده می‌شوند، اما برای دیدن اورانوس و نپتون تلسکوپ قوی لازم است. Jupiter، یعنی مشتری، بزرگ‌ترین سیاره معرفی می‌شود. برای پاسخ شفاهی، اول یک پاسخ کوتاه بده و بعد دلیل یا جزئیات را اضافه کن؛ لازم نیست تمام گفت‌وگو را حفظ کنی.

پیش از خواندن متن خون، چند واژهٔ کلیدی را با تصویر ذهنی یاد بگیر. liquid یعنی مایع؛ آب یک نمونهٔ آشناست. drop یعنی قطره، cell یعنی سلول و microbe یعنی میکروب. thousand هم یعنی هزار؛ این واژه بعداً برای توصیف تعداد سلول‌ها به کارت می‌آید.

فعل‌ها را با کارشان به خاطر بسپار: pump یعنی پمپ‌کردن، carry یعنی حمل‌کردن، collect یعنی جمع‌کردن و defend یعنی دفاع‌کردن. مثلاً قلب خون را به گردش درمی‌آورد و یک اتوبوس مدرسه بچه‌ها را سوار می‌کند. healthy بسته به جمله می‌تواند «سالم» یا «مفید برای سلامتی» باشد. daily exercise هم یعنی ورزش روزانه. این واژه‌ها کلید فهمیدن متن‌اند، نه فقط فهرستی برای حفظ‌کردن.

عنوان A Wonderful Liquid یعنی «یک مایع شگفت‌انگیز». با خواندن آغاز متن متوجه می‌شویم منظور خون است. قلب این مایع قرمز را در سراسر بدن به گردش درمی‌آورد و این گردش به زنده و سالم ماندن ما کمک می‌کند.

بیش از نیمی از خون، plasma یا پلاسماست؛ مایعی شفاف و زردرنگ که گلبول‌های قرمز و سفید را حمل می‌کند. پس رنگ پلاسما را با رنگ کل خون اشتباه نگیر. در یک قطرهٔ کوچک خون، میلیون‌ها گلبول قرمز وجود دارد. کار آن‌ها رساندن اکسیژن به بخش‌های بدن و جمع‌آوری کربن‌دی‌اکسید است. هنگام خواندن، هرجا به They رسیدی، بپرس «این‌ها چه کسانی‌اند؟» در جمله‌های مربوط به حمل اکسیژن، منظور گلبول‌های قرمز است.

در ادامهٔ متن، نوبت گلبول‌های سفید است. در یک قطرهٔ خون هزاران گلبول سفید وجود دارد؛ آن‌ها از گلبول‌های قرمز بزرگ‌ترند و از بدن در برابر میکروب‌ها دفاع می‌کنند. برای قاطی‌نکردن اطلاعات، سه چیز را جدا نگه دار: تعداد، اندازه و کار. قرمزها بیشترند، اما سفیدها بزرگ‌ترند؛ بیشتر بودن تعداد به معنی بزرگ‌تر بودن اندازه نیست.

پایان متن به مراقبت از این بدن شگفت‌انگیز می‌رسد: غذای سالم و ورزش روزانه به حفظ سلامت کمک می‌کنند و اهدای خون نیز راهی برای کمک به نیازمندان خون است. در تمرین درک مطلب، برای هر پاسخ شاهدی از متن پیدا کن. هنگام وصل‌کردن نیمه‌های جمله هم به رابطه توجه کن: گاهی بخش دوم هدف یک کار است و گاهی ادامهٔ آن کار.

صفت به ما می‌گوید یک شخص یا چیز چه ویژگی‌ای دارد. مثلاً در a quiet room، واژهٔ quiet یعنی «آرام» و دربارهٔ room اطلاعات می‌دهد. رنگ، اندازه و ویژگی‌هایی مثل مهربانی هم می‌توانند با صفت بیان شوند.

گاهی نمی‌خواهیم بگوییم یکی بهتر یا بزرگ‌تر است؛ می‌خواهیم برابری در یک ویژگی را نشان بدهیم. در این حالت از الگوی as + صفت ساده + as استفاده می‌کنیم: My bag is as heavy as your bag. یعنی کیف من هم‌وزن کیف توست. خود صفت heavy در این الگو تغییر نمی‌کند. اگر پیش از این ساختار not بیاید، جمله می‌گوید آن دو در این ویژگی برابر نیستند.

حالا دو چیز را از نظر یک ویژگی مقایسه کنیم. برای بسیاری از صفت‌های کوتاه، er را به صفت اضافه می‌کنیم و پیش از مورد دوم than می‌آوریم: A train is faster than a bicycle. این شکل را صفت تفضیلی می‌نامیم؛ یعنی «سریع‌تر».

اما اگر بخواهیم یک عضو را در بالاترین درجهٔ یک ویژگی در گروه مشخص کنیم، از the + صفت با est استفاده می‌کنیم. مثلاً Mina is the tallest student in our class. یعنی مینا بلندقدترین دانش‌آموز کلاس ماست. این شکل، صفت عالی است. پس فقط دنبال معنی صفت نباش؛ ببین جمله مقایسهٔ دو مورد است یا انتخاب «ترین» در یک گروه. در ساختارهای این درس، the را پیش از صفت عالی فراموش نکن.

همهٔ صفت‌ها با افزودن er و est ساخته نمی‌شوند. چند شکل مهم را باید با هم یاد بگیری: good → better → the best، bad → worse → the worst، far → farther → the farthest و many / much → more → the most. مثلاً برای «بهتر» از better استفاده می‌کنیم، نه gooder.

برای صفت‌های بلندِ این درس، مثل beautiful، expensive و dangerous، خود صفت را نگه می‌داریم. برای تفضیلی more و برای عالی the most را پیش از آن می‌آوریم: This bag is more expensive than my bag. اگر همان کیف از همهٔ کیف‌های گروه گران‌تر باشد، می‌گوییم: It is the most expensive bag. هم‌زمان more و er را به کار نبر؛ این‌ها دو روش متفاوتِ ساختن مقایسه‌اند.

صفت فقط برای مقایسه نیست؛ هنگام پرسیدن جزئیات هم به کار می‌آید. برای پرسیدن رنگ لباس می‌توانی بگویی What color is the dress? و پاسخ بدهی It is pink. برای پرسیدن دربارهٔ اندازه هم می‌توانی بپرسی Is it large? در سؤال بله‌خیرِ بررسی اطلاعات، مثل همین سؤال، آهنگ صدا معمولاً در پایان بالا می‌رود.

با صفت‌ها می‌توان کیفیت، اندازه، سن، رنگ، ملیت و جنس را توصیف کرد؛ مانند nice، small، old، green، Iranian و wooden. دو جای مهم صفت را بشناس: پیش از اسم، مثل a green bag؛ و پس از شکل‌های فعل be، مثل The bag is green. پس اگر صفت درست قبل از اسم نبود، لزوماً جمله غلط نیست؛ شاید پس از is، are یا was آمده باشد.

هنگام افزودن er و est، گاهی املای صفت هم تغییر می‌کند. در صفت‌های کوتاهی مثل hot و big که پایانشان یک حرف صدادار و سپس یک حرف بی‌صداست، حرف پایانی تکرار می‌شود: hot → hotter → the hottest و big → bigger → the biggest. بنابراین biger املای درستی نیست.

اگر صفت به حرف بی‌صدا + y ختم شود، y به i تبدیل می‌شود و بعد پسوند می‌آید: easy → easier → the easiest و happy → happier → the happiest. برای صفتی مثل strong چنین تغییری لازم نیست: stronger، the strongest. موقع نوشتن، اول روش ساخت مقایسه را انتخاب کن و بعد پایان واژه را بررسی کن؛ درست‌بودن معنی، به‌تنهایی املای درست را تضمین نمی‌کند.