۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

نمونه سوال فصل ۱ نگارش نهم با جواب

«با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.»: ۱۱ نمونه سوال چهارگزینه‌ای با جواب تشریحی.

  • نگارش نهم
  • پایهٔ نهم
  • صفحهٔ ۱۳ تا ۲۴

نمونه سوال‌ها را هوش مصنوعی از روی متن همین فصل نوشته و فقط سوالی منتشر شده که دو حل‌کنندهٔ مستقل به همان جواب رسیده‌اند. اول خودت جواب بده، بعد «نمایش پاسخ» را بزن.

نمونه سوال‌ها و جواب تشریحی

۱۱ سوال

نمونه سوال ۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

در نقد گروهی یک نوشته، دانش‌آموزی می‌گوید: «این اثر هم پیش‌نویس دارد و هم پاک‌نویس؛ پس دیگر نیازی به بررسی درستی جمله‌هایش نیست.» در همان نوشته آمده است: «گزارش گردش علمی توسّط اعضای گروه آماده شد.» کدام داوری و پیشنهاد، با آموزه‌های درس سازگارتر است؟

  1. گزینهٔ ۱: درستی جمله نیز باید بررسی شود؛ بهتر است نوشته شود: «اعضای گروه گزارش گردش علمی را آماده کردند.»
  2. گزینهٔ ۲: وجود پیش‌نویس و پاک‌نویس برای تأیید نوشته کافی است و بررسی جمله ضرورتی ندارد.
  3. گزینهٔ ۳: تنها ایراد، کمبود نشانه‌گذاری است؛ افزودن ویرگول پس از «گزارش گردش علمی» کافی است.
  4. گزینهٔ ۴: تنها واژهٔ نامناسب باید عوض شود؛ صورت مطلوب چنین است: «گزارش گردش علمی به‌وسیلهٔ اعضای گروه آماده شد.»
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در سنجه‌های ارزیابی، علاوه بر داشتن پیش‌نویس و پاک‌نویس، درست‌نویسی نیز مطرح است؛ پس صرف وجود این دو مرحله، درستی همهٔ جمله‌ها را ثابت نمی‌کند. (صفحه‌های ۲۰–۲۲) همچنین، درس درست‌نویسی توصیه می‌کند هنگامی که انجام‌دهندهٔ کار معلوم است، به‌جای ساخت دارای «توسّط»، جمله را مستقیم بنویسیم. در اینجا «اعضای گروه» نهاد قرار می‌گیرد و فعل «آماده کردند» با آن هماهنگ می‌شود. (صفحه‌های ۲۳–۲۴) پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۲

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

دانش‌آموزی برای نوشتن دربارهٔ «بازار»، ابتدا موضوع را به بخش‌های «فروشندگان»، «خریداران» و «کالاها» تقسیم می‌کند. سپس مدّتی به آوای دست‌فروشان و همهمهٔ جمعیت گوش می‌دهد و ویژگی‌های این صداها را یادداشت می‌کند. نقش این دو کار، به‌ترتیب، کدام است؟

  1. گزینهٔ ۱: کار نخست، پرورش ذهن است و کار دوم، نظم‌بخشیدن به نوشته.
  2. گزینهٔ ۲: کار نخست، نظم‌بخشیدن به نوشته است و کار دوم، پرورش ذهن.
  3. گزینهٔ ۳: کار نخست، سنجش و مقایسه است و کار دوم، جانشین‌سازی.
  4. گزینهٔ ۴: هر دو کار، فقط به نظم‌بخشیدن به نوشته مربوط‌اند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

تقسیم یک موضوع گسترده به بخش‌های کوچک‌تر، از روش‌های سامان‌دادن به ذهن و نوشته است. در مقابل، توجّه به صداهای محیط و استفاده از آن‌ها در توصیف، به روش «گوش بدهیم و بنویسیم» مربوط می‌شود و ذهن را برای گسترش نوشته پرورش می‌دهد. بنابراین، نباید نظم‌دهی به موضوع را با فراهم‌کردن موادّ حسی برای نوشتن یکسان دانست. (صفحه‌های ۱۵–۱۷) پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۳

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

با توجه به ساختار بند، کدام تحلیل دربارهٔ بندِ مربوط به «پوست درختان» در نوشتهٔ «درخت» درست است؟

  1. گزینهٔ ۱: جملهٔ نخست، موضوع بند را معرفی می‌کند و جمله‌های بعد، تفاوت‌های مطرح‌شده را با جزئیات گسترش می‌دهند.
  2. گزینهٔ ۲: جملهٔ نخست، بخش آغازین کل نوشته است و جمله‌های بعد، بخش میانی کل نوشته را تشکیل می‌دهند.
  3. گزینهٔ ۳: هر جمله موضوع مستقلی دارد و ارتباط آن‌ها تنها از راه تکرار نام درخت برقرار شده است.
  4. گزینهٔ ۴: جملهٔ نخست، نتیجه‌گیری نهایی نوشته است و جمله‌های بعد، موضوع تازه‌ای را آغاز می‌کنند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در بند مربوط به پوست درختان، ابتدا متفاوت‌بودن پوست درخت‌ها مطرح می‌شود؛ سپس ویژگی‌هایی مانند صاف‌بودن، لایه‌لایه‌شدن، درخشندگی و داشتن برجستگی توضیح داده می‌شود. بنابراین، جملهٔ نخست نقش جملهٔ موضوع را دارد و جمله‌های بعد، آن را تکمیل می‌کنند. این سازمان‌دهی با توضیح درس دربارهٔ ساختار بند سازگار است. (صفحهٔ ۱۵ و صفحات ۱۵ تا ۱۷) پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۴

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

در دو نوشتهٔ زیر، به‌ترتیب کدام شیوهٔ پرورش فکر برجسته‌تر است؟
نخست: «من مداد کوتاهی هستم که هر روز بخشی از تنم را روی کاغذ جا می‌گذارم؛ دلم می‌خواهد پیش از تمام‌شدن، نقاشی یک پنجره را کامل کنم.»
دوم: «چتر بسته را که دیدم، فکر کردم شاید قفسی باشد که باران را بیرون نگه می‌دارد و صاحبش را در خیابان همراه می‌برد.»

  1. گزینهٔ ۱: نخست: دیدن و نوشتن؛ دوم: جانشین‌سازی
  2. گزینهٔ ۲: نخست: دگرگونه دیدن؛ دوم: جانشین‌سازی
  3. گزینهٔ ۳: نخست: جانشین‌سازی؛ دوم: دگرگونه دیدن
  4. گزینهٔ ۴: نخست: سنجش و مقایسه؛ دوم: بهره‌گیری از بویایی، چشایی و لامسه
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۳

پاسخ تشریحی

در متن نخست، نویسنده خود را به جای مداد قرار داده و با زبان آن سخن گفته است؛ پس شیوهٔ اصلی «جانشین‌سازی» است. در متن دوم، راوی همچنان انسان است، اما چتر را تنها ابزار محافظت از باران نمی‌بیند و برای آن نقشی خیالی در نظر می‌گیرد؛ بنابراین «دگرگونه دیدن» برجسته‌تر است. این تمایز با شیوه‌های معرفی‌شده در درس و تفاوت نمونهٔ روایت از زبان موش با نمونهٔ کاربردهای نامعمول کرگدن سازگار است. (صفحات ۱۵ تا ۱۹) پاسخ: گزینهٔ ۳

نمونه سوال ۵

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

با کنار هم گذاشتن آموزه‌های درس و نوشتهٔ «سیاه کوچک»، کدام داوری دقیق‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: چون نوشته با پرسش آغاز شده، سراسر آن تنها بر روش طرح پرسش استوار است و شیوهٔ دیگری در آن نقشی ندارد.
  2. گزینهٔ ۲: تصویرهای پایان نوشته صرفاً حاصل مشاهدهٔ مستقیم‌اند؛ زیرا هر تصویر مربوط به طبیعت، گزارش دیداری محسوب می‌شود.
  3. گزینهٔ ۳: سنجش کلاغ و بلبل در آغاز، نشان می‌دهد هدف اصلی تمام نوشته اثبات خوش‌آوازتر بودن بلبل است.
  4. گزینهٔ ۴: پرسش‌های آغازین، ذهن خواننده را با موضوع درگیر می‌کنند و تصویرهای غیرعادی پایان، از دگرگونه دیدن طبیعت حکایت دارند.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در درس، طرح پرسش از راه‌های شکل‌دادن به نوشته معرفی شده و «دگرگونه دیدن» نیز از شیوه‌های پرورش ذهن است. (صفحات ۱۵ تا ۱۷) در «سیاه کوچک»، پرسش‌های آغازین توجه خواننده را به ظاهر و صدای کلاغ جلب می‌کنند. در پایان نیز نسبت‌دادن حالت‌های انسانی به آسمان و ابرها نشان می‌دهد نویسنده به گزارش معمول طبیعت بسنده نکرده است. بنابراین، می‌توان در یک نوشته هم از پرسش برای شکل‌بخشی و هم از نگاه متفاوت برای پرورش متن بهره گرفت. همچنین مسیر روایت، تغییر نگرش کلاغ به ارزش وجودی خویش است، نه اثبات برتری بلبل. (صفحات ۲۰ تا ۲۲) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۶

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

نویسنده‌ای پس از توضیح رویش درخت، گسترش شاخه‌ها، اثر عوامل طبیعی و تفاوت پوست درختان، می‌خواهد این جمله را به نوشته‌اش بیفزاید: «با دیدن این همه بزرگی و تنوع، باور اینکه آغاز هر درخت دانه‌ای ریز بوده است، شگفت‌انگیز به نظر می‌رسد.» با توجه به ساختمان متن «درخت»، کدام جایگاه و دلیل مناسب‌تر است؟

  1. گزینهٔ ۱: در آغاز نوشته؛ زیرا وظیفهٔ اصلی آن معرفی نخستین نشانه‌های رویش است.
  2. گزینهٔ ۲: در پایان نوشته؛ زیرا با نگاهی کلی، شگفتیِ پیدایش درختی بزرگ از دانه‌ای ریز را برجسته می‌کند.
  3. گزینهٔ ۳: در ادامهٔ بند پوست درختان؛ زیرا نمونهٔ تازه‌ای از تفاوت ظاهری پوست‌ها ارائه می‌دهد.
  4. گزینهٔ ۴: در هیچ‌یک از بخش‌ها؛ زیرا جملهٔ پایانی باید حتماً توصیه‌ای مستقیم به خواننده داشته باشد.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در نمودار درس، نوشته دارای بخش‌های آغازین، میانی و پایانی است (صفحهٔ ۱۳–۱۵). متن «درخت» ابتدا رویش ساقه را مطرح می‌کند و سپس رشد، شکل شاخه‌ها، تأثیر عوامل طبیعی و تفاوت پوست درختان را توضیح می‌دهد (صفحهٔ ۱۵). جملهٔ پیشنهادی، مانند پایان نمونهٔ کتاب، جزئیات تازه‌ای به این توضیحات نمی‌افزاید؛ بلکه با بازگشت به دانهٔ کوچک، شگفتیِ حاصل از مجموع توصیف‌ها را برجسته می‌کند و مناسب بخش پایانی است (صفحهٔ ۱۵–۱۷). پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۷

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

دانش‌آموزی نوشته است: «زنگ مدرسه به صدا درآمد و صدایش تا انتهای راهرو رسید.» او می‌خواهد به‌جای تکیهٔ صرف بر شنیده‌ها، «سنجش و مقایسه» را محور پرورش همین موضوع قرار دهد. کدام بازنویسی، بدون تغییر موضوع اصلی، این هدف را بهتر برآورده می‌کند؟

  1. گزینهٔ ۱: «صدای زنگ در راهرو پیچید و چند لحظه بعد، همهمهٔ بچه‌ها بلند شد.»
  2. گزینهٔ ۲: «من زنگ مدرسه‌ام؛ هر روز با فریادم بچه‌ها را از حیاط به کلاس می‌فرستم.»
  3. گزینهٔ ۳: «زنگ مدرسه دکمهٔ نامرئیِ به‌راه‌افتادن صف‌هاست؛ کافی است به صدا درآید.»
  4. گزینهٔ ۴: «زنگ مدرسه تند و کوبنده شنیده می‌شود، اما زنگ کوچک دوچرخه صدایی کوتاه و ظریف دارد.»
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

در راه‌های پرورش ذهن، بهره‌گیری از شنیده‌ها با سنجش و مقایسه دو شیوهٔ متمایز است (صفحهٔ ۱۵–۱۷). در نمونهٔ مربوط به جاناتان نیز کنار هم گذاشتن رفتار او و دیگر مرغان دریایی، تفاوت آن‌ها را برجسته می‌کند (صفحهٔ ۱۷–۱۹). برای انجام درخواست سؤال، باید دو صدا از نظر ویژگی شنیداری با هم سنجیده شوند. فقط جمله‌ای که صدای زنگ مدرسه و زنگ دوچرخه را از نظر شدت و کیفیت در برابر هم قرار می‌دهد، این هدف را تأمین می‌کند. سایر جمله‌ها به‌ترتیب توصیف شنیده‌ها، جانشین‌سازی و نگاه دگرگونه را برجسته می‌کنند. پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۸

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

با توجه به نکتهٔ درست‌نویسی درس، کدام بازنویسیِ جملهٔ «جعبه‌های کتاب، توسّط سرایدار به انبار برده شد» هم مناسب‌تر است و هم اطلاعات مربوط به انجام‌دهنده و کار انجام‌شده را حفظ می‌کند؟

  1. گزینهٔ ۱: «سرایدار، جعبه‌های کتاب را به انبار برد.»
  2. گزینهٔ ۲: «جعبه‌های کتاب به انبار، توسّط سرایدار برده شد.»
  3. گزینهٔ ۳: «جعبه‌های کتاب به انبار برده شد.»
  4. گزینهٔ ۴: «جعبه‌های کتاب، سرایدار را به انبار بردند.»
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در بخش درست‌نویسی، کتاب توصیه می‌کند هنگامی که انجام‌دهندهٔ کار مشخص است، به‌جای ساختِ دارای «توسّط»، از جملهٔ معلوم و طبیعی فارسی استفاده کنیم (صفحهٔ ۲۳–۲۴). در جملهٔ داده‌شده، «سرایدار» انجام‌دهنده و «جعبه‌های کتاب» چیزی است که جابه‌جا شده است. بنابراین باید سرایدار را نهاد جمله قرار دهیم و بنویسیم: «سرایدار، جعبه‌های کتاب را به انبار برد.» جابه‌جایی اجزای جمله بدون حذف ساخت نامناسب، حذف اطلاعات انجام‌دهنده و وارونه‌کردن نقش‌ها، هیچ‌کدام ویرایش مطلوب نیست. پاسخ: گزینهٔ ۱

نمونه سوال ۹

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

کدام ترتیب، با مسیر انجام فعالیت‌های نگارشی درس، از انتخاب موضوع تا بررسی نوشته در گروه، هماهنگ است؟

  1. گزینهٔ ۱: انتخاب موضوع ← بررسی و نقد گروهی ← طراحی نقشهٔ ذهنی ← نوشتن متن
  2. گزینهٔ ۲: انتخاب موضوع ← طراحی نقشهٔ ذهنی ← نوشتن با بهره‌گیری از راه‌های پرورش فکر ← انتخاب نوشته برای نقد گروهی
  3. گزینهٔ ۳: انتخاب موضوع ← نوشتن متن ← طراحی نقشهٔ ذهنی ← انتخاب نوشته برای نقد گروهی
  4. گزینهٔ ۴: انتخاب موضوع ← نوشتن با بهره‌گیری از راه‌های پرورش فکر ← بررسی گروهی ← طراحی نقشهٔ ذهنی
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۲

پاسخ تشریحی

در فعالیت‌های نگارشی، نخست باید موضوعی انتخاب و برای آن نقشهٔ ذهنی طراحی شود؛ سپس نویسنده با استفاده از یکی از راه‌های پرورش فکر، متن خود را بنویسد. در فعالیت بعد، گروه یکی از نوشته‌های اعضا را برمی‌گزیند و آن را با سنجه‌های داده‌شده می‌سنجد. بنابراین، طرح‌ریزی پیش از تولید متن و نقد گروهی پس از تولید آن قرار می‌گیرد. (صفحه‌های ۲۰–۲۲) پاسخ: گزینهٔ ۲

نمونه سوال ۱۰

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

نویسنده‌ای این بند را نوشته است: «چشم‌هایم را بستم. دانهٔ نمک روی زبانم نشست و شوری‌اش در دهانم پیچید. لبهٔ زبر کاسه را با انگشت دنبال کردم؛ بدنه‌اش هنوز سرد بود. جرعه‌ای از نوشیدنی چشیدم و ترشی‌اش دهانم را جمع کرد.» کدام شیوهٔ پرورش فکر، بیشترین نقش را در شکل‌گیری جزئیات این بند دارد؟

  1. گزینهٔ ۱: ببینیم و بنویسیم
  2. گزینهٔ ۲: افکار و گفتارمان را بنویسیم
  3. گزینهٔ ۳: با سنجش و مقایسه آسان‌تر بنویسیم
  4. گزینهٔ ۴: ببوییم، بچشیم و لمس کنیم و بنویسیم
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۴

پاسخ تشریحی

جزئیات این بند بر تجربه‌های چشایی و لامسه تکیه دارند: شوری و ترشی با چشیدن، و زبری و سردی با لمس‌کردن دریافت می‌شوند. اشاره به بسته‌بودن چشم‌ها نیز نشان می‌دهد که توصیف بر مشاهدهٔ دیداری استوار نیست. برای بهره‌گیری از شیوهٔ «ببوییم، بچشیم و لمس کنیم و بنویسیم» لازم نیست همهٔ حس‌های نام‌برده در هر بند حضور داشته باشند؛ در اینجا چشایی و لامسه محور گسترش نوشته‌اند. (صفحه‌های ۱۵–۱۷) پاسخ: گزینهٔ ۴

نمونه سوال ۱۱

تولید هوش مصنوعی

نگارش · نگارش نهم · فصل ۱: با ذهنی «نظام‌مند» و «پرورده» بنویسیم.

دانش‌آموزی می‌گوید: «برای شناخت شیوهٔ برجستهٔ پرورش فکر، یافتن یک نشانه کافی است؛ مثلاً هرجا تشبیهی دیدیم، باید سنجش و مقایسه را شیوهٔ اصلی بدانیم.» با توجه به نمونه‌های «پیرمرد و دریا» و «جاناتان، مرغ دریایی»، کدام پاسخ، نقد دقیق‌تری بر این داوری است؟

  1. گزینهٔ ۱: در توصیف ماهی، ویژگی‌های دیداری بدنهٔ اصلی متن را می‌سازند؛ در نوشتهٔ جاناتان، تفاوت ارزش و هدف او با دیگر مرغان، پایهٔ گسترش مطلب است.
  2. گزینهٔ ۲: چون در توصیف ماهی، اندازهٔ دُم با داس سنجیده شده است، دیگر نمی‌توان دیدن را شیوهٔ برجستهٔ آن دانست.
  3. گزینهٔ ۳: چون هر دو نمونه سخن یا خواستهٔ شخصیت‌ها را بازتاب می‌دهند، شیوهٔ اصلی هر دو، نوشتن افکار و گفتار است.
  4. گزینهٔ ۴: چون یکی دربارهٔ ماهی و دیگری دربارهٔ مرغ دریایی است، نمی‌توان نقش شیوه‌های پرورش فکر را در آن‌ها با یکدیگر سنجید.
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی

پاسخ درست: گزینهٔ ۱

پاسخ تشریحی

در نمونهٔ مربوط به ماهی، نویسنده پیوسته ویژگی‌هایی مانند بزرگی اندام، رنگ و نقش بدن و حرکت آن را پیش چشم خواننده می‌آورد؛ بنابراین، دریافت دیداری محور توصیف است، هرچند مقایسه نیز به آن کمک می‌کند. در نمونهٔ جاناتان، نوشته بر تفاوت میان هدف او و دیگر مرغان دریایی استوار است: برای گروهی دستیابی به خوراک اولویت دارد و برای او خودِ پرواز. پس برای تشخیص شیوهٔ برجسته باید نقش آن در کل متن را سنجید، نه اینکه با یافتن یک تشبیه یا گفت‌وگو داوری کرد. (صفحه‌های ۱۵–۱۹) پاسخ: گزینهٔ ۱

فصل ۱ را در پنل یادگیری تمرین کن

در پنل یادگیری 1xAi همین فصل صفحهٔ خودش را دارد: تمرین و آزمون زمان‌دار از سوال‌های همین فصل، و «از کتاب بپرس» که جوابش را از متن کتاب با شمارهٔ صفحه می‌آورد. جوابت ثبت می‌شود و سوالی که غلط زدی برای مرور برمی‌گردد. تمرین و آزمون رایگان است؛ «از کتاب بپرس» سهمیهٔ روزانهٔ رایگان دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

فصل ۱ نگارش نهم · رایگان