۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

حل تمرین صفحه ۶۳ ریاضی یازدهم تجربی

جواب گام‌به‌گام ۲ تمرین صفحهٔ ۶۳ کتاب ریاضی ۲؛ ۱ بخش دیگر این صفحه هنوز جوابِ بررسی‌شده ندارد.

  • ریاضی ۲
  • فصل ۳: تابع
  • پایهٔ یازدهم
  • به‌روزرسانی: ۱۸ آبان ۱۴۰۵

صورت هر تمرین همان متن کتاب است. جواب را هوش مصنوعی گام‌به‌گام نوشته و هوش مصنوعی دیگری از یک شرکت دیگر، بی‌آنکه آن را ببیند، همان تمرین را حل کرده؛ فقط جوابی این‌جا آمده که هر دو به آن رسیده‌اند. اول خودت روی کاغذ حل کن، بعد راهت را با گام‌ها مقایسه کن.

کار در کلاس

الف) به نمودار تابع با ضابطهٔ f(x)=x2−4x+3f(x)=x^2-4x+3 در شکل مقابل، دقت کنید. با محدود کردن دامنهٔ این تابع روی کدام بازه‌های زیر می‌توان یک تابع یک‌به‌یک ساخت؟

[شکل: نمودار سهمی f(x)=x2−4x+3f(x)=x^2-4x+3 در دستگاه مختصات]

□ [1,4)\square\ [1, 4)

□ [0,2]\square\ [0, 2]

ب) آیا هر تابع درجهٔ ۲، تابعی یک‌به‌یک است؟ چرا؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: ضابطه را به شکل مربع کامل می‌نویسیم: f(x)=x2−4x+3=(x−2)2−1f(x)=x^2-4x+3=(x-2)^2-1. رأس سهمی نقطهٔ (2,−1)(2,-1) و محور تقارن آن خط x=2x=2 است. تابع روی (−∞,2](-\infty,2] اکیداً نزولی و روی [2,+∞)[2,+\infty) اکیداً صعودی است.

گام ۲ (الف): بازهٔ [1,4)[1,4) شامل x=2x=2 است و دو طرف محور تقارن را در بر می‌گیرد. مثلاً f(1)=0f(1)=0 و f(3)=0f(3)=0 و هر دو عدد ۱ و ۳ در این بازه‌اند. پس دو ورودی متفاوت خروجی یکسان دارند و تابع یک‌به‌یک نیست.

گام ۳ (الف): بازهٔ [0,2][0,2] کاملاً در سمت چپ محور تقارن (یا روی آن) است و تابع روی آن فقط نزولی است. هر خط افقی نمودار را حداکثر در یک نقطه قطع می‌کند، پس تابع یک‌به‌یک است.

گام ۴ (ب): خیر. نمودار هر تابع درجهٔ ۲ سهمی است و نسبت به خط x=−b2ax=-\frac{b}{2a} متقارن است. بنابراین برای هر xx غیر از طول رأس، نقطهٔ قرینهٔ آن خروجی یکسان دارد. مثلاً در f(x)=x2f(x)=x^2 داریم f(1)=f(−1)=1f(1)=f(-1)=1. تابع درجهٔ ۲ روی دامنهٔ کامل خود یک‌به‌یک نیست و فقط با محدود کردن دامنه به یک طرف رأس یک‌به‌یک می‌شود.

جواب نهایی

الف) فقط بازهٔ [0,2][0,2] تابع یک‌به‌یک می‌سازد؛ در [1,4)[1,4) داریم f(1)=f(3)=0f(1)=f(3)=0 پس یک‌به‌یک نیست.
ب) خیر؛ هر سهمی نسبت به محور تقارنش متقارن است و دو ورودی متفاوت، خروجی یکسان دارند (مثلاً x2x^2 در 11 و −1-1).

تمرین ۱

وارون تابع f={(−1,2),(−2,1),(2,3)}f=\{(-1, 2), (-2, 1), (2, 3)\} را به‌دست آورید.

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: تابع f={(−1,2),(−2,1),(2,3)}f=\{(-1, 2), (-2, 1), (2, 3)\} را بررسی می‌کنیم. مؤلفه‌های دوم 22، 11 و 33 همگی متفاوت‌اند، پس ff یک‌به‌یک است و وارون دارد.

گام ۲: برای به‌دست آوردن وارون، جای مؤلفهٔ اول و دوم هر زوج مرتب را عوض می‌کنیم:

(−1,2)→(2,−1)(-1, 2) \to (2, -1)

(−2,1)→(1,−2)(-2, 1) \to (1, -2)

(2,3)→(3,2)(2, 3) \to (3, 2)

گام ۳: مجموعهٔ این زوج‌ها وارون تابع است:

f−1={(2,−1),(1,−2),(3,2)}f^{-1}=\{(2, -1), (1, -2), (3, 2)\}

دامنهٔ f−1f^{-1} برابر {1,2,3}\{1, 2, 3\} یعنی همان برد ff است.

جواب نهایی

1) f−1={(2,−1),(1,−2),(3,2)}f^{-1}=\{(2, -1), (1, -2), (3, 2)\}

تمرین ۲

نمودار وارون تابع داده شده در شکل مقابل را رسم کنید.

[شکل: نمودار یک تابع خطی تکه‌ای در دستگاه مختصات]

جواب این بخش هنوز بررسی نشده و این‌جا نیامده است. «حل با عکس» آن را گام‌به‌گام حل می‌کند.

از هوش مصنوعی بپرس: حل با عکس

جایی از این جواب‌ها را نفهمیدی یا تمرینت این‌جا نیست؟ از سوال عکس بگیر؛ «حل با عکس» در پنل یادگیری 1xAi آن را گام‌به‌گام و فارسی حل می‌کند، دلیل هر گام را می‌گوید، با یک مدل دیگر چک می‌کند و صفحهٔ کتاب درسی را نشان می‌دهد. با «از این بپرس» هر گام را می‌پرسی. پلن رایگان سهمیهٔ روزانه دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

صفحهٔ ۶۳ ریاضی یازدهم تجربی