تمرین ۱
کدامیک از پدیدههای زیر آزمایش تصادفی و کدامیک آزمایش قطعی است؟
الف) نام ۲۰ دانشآموز را روی ۲۰ کارت مینویسیم و پس از مخلوط کردن کارتها، به طور تصادفی یک کارت بیرون میکشیم تا نام یکی از دانشآموزها استخراج شود.
ب) مقداری آب را حرارت میدهیم تا به بخار تبدیل شود.
پ) نتیجهٔ یک آزمون چهارجوابی، که نیمی از سؤالات آن را شانسی پاسخ دادهایم.
ت) در یک بازی سادهٔ دو نفره، یکی از دو نفر مراحل زیر را انجام میدهد.
- عددی را انتخاب میکند.
- سه واحد به آن عدد میافزاید.
- سپس حاصل را دو برابر میکند.
- از عدد حاصل ۲ واحد کم میکند.
- نتیجهٔ به دست آمده را نصف میکند.
- از حاصل به دست آمده، عدد اوّلیه را کم میکند.
- در مرحلهٔ آخر، فرد دوم به جای شخص محاسبهکننده پاسخ را اعلام میکند.
جواب گامبهگام
گام ۱: الف) نتیجهٔ بیرون کشیدن کارت پیش از انجام آزمایش مشخص نیست، چون هر یک از ۲۰ نام میتواند بیرون بیاید. پس آزمایش تصادفی است.
گام ۲: ب) در شرایط معمول، حرارت دادن آب به اندازهٔ کافی همیشه به تبدیل آن به بخار میانجامد و نتیجه از قبل معلوم است. پس آزمایش قطعی است.
گام ۳: پ) وقتی نیمی از سؤالات را شانسی پاسخ میدهیم، درست یا غلط بودن هر پاسخ و در نتیجه نمرهٔ آزمون از قبل معلوم نیست. پس آزمایش تصادفی است.
گام ۴: ت) عدد اولیه را میگیریم و مراحل را دنبال میکنیم:
نتیجه برای هر عدد انتخابی همیشه است. پس فرد دوم میتواند جواب را از قبل اعلام کند و آزمایش قطعی است.
جواب نهایی
الف) آزمایش تصادفی
ب) آزمایش قطعی
پ) آزمایش تصادفی
ت) آزمایش قطعی (نتیجه همیشه ۲ است)