۱۰۰ هزار تومان هدیهٔ ثبت‌نام، تا ۱ میلیونبا ثبت‌نام گردونهٔ هدیه را بچرخان: دست‌کم ۱۰۰٬۰۰۰ تومان و تا ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه، بدون کارت بانکیگردونهٔ هدیه۱ میلیون برای تو، ۱ میلیون برای دوستتدوستانت را دعوت کن: برای هر دوستی که فعال شود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان اعتبار هدیه می‌گیری و خودش هم ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومانجوایز
1xAi

حل تمرین صفحه ۱۱۷ ریاضی و آمار دهم

جواب گام‌به‌گام ۶ تمرین صفحهٔ ۱۱۷ کتاب ریاضی و آمار ۱؛ ۱ بخش دیگر این صفحه هنوز جوابِ بررسی‌شده ندارد.

  • ریاضی و آمار ۱
  • فصل ۴: نمایش داده‌ها
  • پایهٔ دهم
  • به‌روزرسانی: ۲۰ آبان ۱۴۰۵

صورت هر تمرین همان متن کتاب است. جواب را هوش مصنوعی گام‌به‌گام نوشته و هوش مصنوعی دیگری از یک شرکت دیگر، بی‌آنکه آن را ببیند، همان تمرین را حل کرده؛ فقط جوابی این‌جا آمده که هر دو به آن رسیده‌اند. اول خودت روی کاغذ حل کن، بعد راهت را با گام‌ها مقایسه کن.

کار در کلاس، سؤال ۱

آموزگارتان شش درس را انتخاب و برای شما به‌صورت زیر فهرست می‌کند:

................................... ۲ـ ...................................

۳ـ ................................... ۴ـ ...................................

۵ـ ................................... ۶ـ ...................................

الف) نمودار راداری نمره‌های خود را به‌صورت مقابل رسم کنید:

ب) نمودار خود را با یکی دیگر از دانش‌آموزان ادغام کنید و با کمک یکدیگر، نمودار جدیدی رسم کنید.

پ) به نظر شما نمره‌های کدامتان بهتر است؟

جواب این بخش هنوز بررسی نشده و این‌جا نیامده است. «حل با عکس» آن را گام‌به‌گام حل می‌کند.

تمرین ۱

نمودار راداری برای نمایش داده‌های چند متغیر کمّی به‌طور هم‌زمان به کار می‌رود؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: در نمودار راداری برای هر متغیر کمّی یک شعاع در نظر می‌گیریم. مقدار هر متغیر روی شعاع مربوط به آن مشخص می‌شود و نقطه‌های به‌دست‌آمده با پاره‌خط به هم وصل می‌شوند.

گام ۲: پس در یک نمودار می‌توان چند متغیر را هم‌زمان نشان داد. در درس هم بازیکنان با ۱۱ متغیر (بازی، گل، ضربه، پاس و …) در یک نمودار مقایسه شدند. بنابراین پاسخ «بله» است.

جواب نهایی

1) بله؛ نمودار راداری برای نمایش هم‌زمان داده‌های چند متغیر کمّی به کار می‌رود.

تمرین ۲

زاویهٔ بین شعاع‌های مجاور در نمودار راداری، چه چیزی را نشان می‌دهد؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: در نمودار راداری برای هر متغیر یک شعاع (محور) رسم می‌شود. بنابراین تعداد شعاع‌ها با تعداد متغیرها برابر است.

گام ۲: شعاع‌ها از یک مرکز مشترک خارج می‌شوند و فاصلهٔ زاویه‌ای آن‌ها با هم مساوی است؛ پس کل زاویهٔ دور مرکز، یعنی 360∘360^\circ، به‌طور مساوی بین شعاع‌ها تقسیم می‌شود.

گام ۳: اگر تعداد متغیرها nn باشد، زاویهٔ بین دو شعاع مجاور برابر است با:

360∘n\frac{360^\circ}{n}

گام ۴: پس این زاویه به ما تعداد متغیرهای نمایش‌داده‌شده در نمودار را نشان می‌دهد. هرچه زاویه کوچک‌تر باشد، تعداد متغیرها بیشتر است.

جواب نهایی

۲) زاویهٔ بین شعاع‌های مجاور برابر 360∘n\frac{360^\circ}{n} است و تعداد متغیرهای نمودار (nn) را نشان می‌دهد.

تمرین ۳

نمودار راداری چه چیزی به ما می‌گوید؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: نمودار راداری برای نمایش هم‌زمان چند متغیر کمّی دربارهٔ یک فرد، گروه یا پدیده به کار می‌رود. در این نمودار، هر متغیر روی یک شعاع قرار می‌گیرد و مقدار آن متغیر به‌صورت نقطه‌ای روی همان شعاع مشخص می‌شود.

گام ۲: با وصل کردن نقاط مربوط به شعاع‌های مجاور، یک چندضلعی (ناحیه) به دست می‌آید. شکل و وسعت این ناحیه، وضعیت کلی آن فرد یا پدیده را در همهٔ متغیرها نشان می‌دهد.

گام ۳: پس نمودار راداری به ما می‌گوید هر فرد یا پدیده در کدام متغیرها قوی (نقطه نزدیک به حد نهایی) و در کدام متغیرها ضعیف (نقطه نزدیک به مرکز) است. همچنین امکان مقایسهٔ چند فرد یا پدیده را در یک نمودار مشترک فراهم می‌کند. مثلاً در نمودار بازیکنان، دیدیم که A در ضربه به دروازه قوی ولی در دریبل ضعیف بود.

جواب نهایی

نمودار راداری نقاط قوت و ضعف یک فرد یا پدیده را در چند متغیر هم‌زمان نشان می‌دهد و مقایسهٔ چند فرد یا پدیده را آسان می‌کند.

تمرین ۴

کاربرد نمودار راداری در ورزش چیست؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: در متن درس، نمودار راداری برای مقایسهٔ چند بازیکن فوتبال (A، B و C) به کار رفت. متغیرهایی مانند بازی، گل، ضربه، دقت ضربه، درصد گل، پاس گل، دریبل، پاس طلایی، درصد پاس، تک و توپ‌ربایی روی شعاع‌ها نمایش داده شدند.

گام ۲: با این نمودار می‌توان نقاط قوت و ضعف هر بازیکن را هم‌زمان دید. برای نمونه، بازیکن A در تعداد ضربه به سمت دروازه بالاست، اما در دریبل ضعیف است. بازیکن C در پاس و دریبل برجسته است.

گام ۳: اگر نمودار چند بازیکن را روی یک نمودار رسم کنیم، می‌توان آنان را با هم مقایسه کرد و نقش و توانایی هر یک را در زمین تشخیص داد. همچنین می‌توان برای انتخاب بازیکن برتر یا بازیکن مناسب برای یک پُست تصمیم گرفت.

جواب نهایی

نمودار راداری در ورزش برای نمایش هم‌زمان چند شاخص عملکردی (مثل گل، پاس، دریبل) یک ورزشکار، شناخت نقاط قوت و ضعف او و مقایسهٔ ورزشکاران با یکدیگر (مثلاً برای انتخاب بازیکن برتر) به کار می‌رود.

تمرین ۵

اگر زاویهٔ بین دو شعاع مجاور در نمودار راداری، ۴۰ درجه باشد، چند متغیر در نمودار حضور دارد؟

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: در نمودار راداری، شعاع‌ها از یک مرکز مشترک خارج می‌شوند و هر شعاع نمایانگر یک متغیر است. شعاع‌های مجاور با فاصلهٔ زاویه‌ای برابر قرار می‌گیرند و مجموع این زاویه‌ها یک دور کامل، یعنی 360∘360^\circ است.

گام ۲: اگر تعداد متغیرها (تعداد شعاع‌ها) را nn بگیریم، زاویهٔ بین دو شعاع مجاور برابر است با:

360∘n\frac{360^\circ}{n}

گام ۳: طبق فرض، این زاویه 40∘40^\circ است:

360n=40⇒n=36040=9\frac{360}{n}=40 \Rightarrow n=\frac{360}{40}=9

گام ۴: بررسی: 9×40∘=360∘9\times 40^\circ = 360^\circ ✓.

جواب نهایی

۹ متغیر در نمودار حضور دارد.

تمرین ۶

داده‌های زیر را که مربوط به شاخص‌های سلامت است، در قالب یک نمودار راداری نمایش دهید:

متغیرایرانپاکستانترکیهبیشینه
x1x_1عمر مورد انتظار در بدو تولد (سال)۷۵/۵۶۶/۴۷۵/۸۸۴
x2x_2نسبت متخصصان سلامت (به‌ازای هر ۱۰ هزار نفر جمعیت)۲۳/۰۱۴/۰۴۱/۱۲۴۵
x3x_3نسبت ولادت‌ها به‌وسیلهٔ متخصصان سلامت (درصد)۹۶۵۲۹۷۱۰۰
x4x_4نسبت جمعیت دارای دسترسی به شبکهٔ فاضلاب۹۰۶۴۹۵۱۰۰
x5x_5شاخص آمادگی اجرای مقررات بین‌المللی سلامت۸۵۴۳۷۸۱۰۰

(داده‌ها برگرفته از گزارش آماری سازمان جهانی بهداشت، سال ۲۰۱۶ میلادی)

جواب گام‌به‌گام

گام ۱: چون متغیرها یکای متفاوتی دارند، هر مقدار را به درصدی از بیشینهٔ خودش تبدیل می‌کنیم: مقداربیشینه×100\dfrac{\text{مقدار}}{\text{بیشینه}}\times 100. بیشینه برابر ۱۰۰ درصد است و روی انتهای هر شعاع قرار می‌گیرد.

گام ۲: پنج متغیر داریم، پس زاویهٔ بین شعاع‌های مجاور 360∘5=72∘\dfrac{360^\circ}{5}=72^\circ است. پنج شعاع x1x_1 تا x5x_5 را با این زاویه می‌کشیم و هر شعاع را از صفر (مرکز) تا ۱۰۰ درجه‌بندی می‌کنیم.

گام ۳: مقدارهای تبدیل‌شده (تقریبی):

متغیرایرانپاکستانترکیه
x1x_175/584×100≈89/9\frac{75/5}{84}\times100\approx 89/966/484×100≈79/0\frac{66/4}{84}\times100\approx 79/075/884×100≈90/2\frac{75/8}{84}\times100\approx 90/2
x2x_223245×100≈9/4\frac{23}{245}\times100\approx 9/414245×100≈5/7\frac{14}{245}\times100\approx 5/741/1245×100≈16/8\frac{41/1}{245}\times100\approx 16/8
x3x_3۹۶۵۲۹۷
x4x_4۹۰۶۴۹۵
x5x_5۸۵۴۳۷۸

گام ۴: برای هر کشور، نقطهٔ مربوط به هر متغیر را روی شعاع خودش علامت می‌زنیم و نقطه‌های مجاور را با خط به هم وصل می‌کنیم تا یک پنج‌ضلعی بسته به دست آید. سه کشور را با سه رنگ متفاوت در یک نمودار می‌کشیم.

گام ۵: تفسیر: پنج‌ضلعی‌های ایران و ترکیه به هم نزدیک و بزرگ‌ترند. پنج‌ضلعی پاکستان در همهٔ شعاع‌ها کوچک‌تر است. هر سه کشور روی x2x_2 (نسبت متخصصان سلامت) ضعیف‌اند، چون مقدار آن‌ها نسبت به بیشینه کم است. رسم دقیق به مقیاس انتخابی شما بستگی دارد و شکل‌های دیگر با همین داده‌ها هم پذیرفتنی است.

جواب نهایی

6) هر مقدار را درصدی از بیشینه می‌گیریم. پنج شعاع با زاویهٔ 72∘72^\circ رسم می‌شود و مقدارها روی شعاع‌ها علامت می‌خورند:
ایران: ۸۹/۹ ، ۹/۴ ، ۹۶ ، ۹۰ ، ۸۵
پاکستان: ۷۹/۰ ، ۵/۷ ، ۵۲ ، ۶۴ ، ۴۳
ترکیه: ۹۰/۲ ، ۱۶/۸ ، ۹۷ ، ۹۵ ، ۷۸
نقطه‌های هر کشور به هم وصل می‌شوند.

از هوش مصنوعی بپرس: حل با عکس

جایی از این جواب‌ها را نفهمیدی یا تمرینت این‌جا نیست؟ از سوال عکس بگیر؛ «حل با عکس» در پنل یادگیری 1xAi آن را گام‌به‌گام و فارسی حل می‌کند، دلیل هر گام را می‌گوید، با یک مدل دیگر چک می‌کند و صفحهٔ کتاب درسی را نشان می‌دهد. با «از این بپرس» هر گام را می‌پرسی. پلن رایگان سهمیهٔ روزانه دارد.

ساختن حساب رایگان است و بعد از ثبت‌نام مستقیم به همین بخش از پنل برمی‌گردی.

صفحهٔ ۱۱۷ ریاضی و آمار دهم