فعالیت
نمودار تابع و خط در زیر رسم شدهاند. مشابه فعالیت قبل به سؤالات زیر پاسخ دهید تا جوابهای معادلهٔ را بیابید.
[شکل: نمودار و خط ]
الف) برخی از جوابهای معادلهٔ را با توجه به نقاط تقاطع دو نمودار پیدا کنید.
ب) با استفاده از دایرهٔ مثلثاتی روبهرو و محل تقاطع خط با دایرهٔ مثلثاتی، جوابهای معادلهٔ فوق را بهدست آورید.
[شکل: دایرهٔ مثلثاتی با خط و زوایای ، ، و ]
برای هر عدد حقیقی در معادلهٔ زاویهای چون وجود دارد که .
بنابراین برای حل معادلهٔ فوق کافی است ابتدا آن را بهصورت نوشته و سپس رابطهٔ بین زوایای و را با توجه به دایرهٔ مثلثاتی روبهرو بهصورت زیر به دست آوریم.
[شکل: دایرهٔ مثلثاتی با زوایای ، ، و ]
جواب گامبهگام
گام ۱ (الف): نقاط تقاطع نمودار با خط همان جوابهای معادلهاند. چون ، یکی از جوابها است. نمودار کسینوس نسبت به محور متقارن است، پس هم جواب است.
گام ۲ (الف): نمودار با دورهٔ تناوب تکرار میشود. با افزودن و کاستن مضربهای جوابهای دیگر به دست میآیند:
گام ۳ (ب): خط دایرهٔ مثلثاتی را در دو نقطه قطع میکند. یکی از آنها انتهای کمان و دیگری انتهای کمان است، چون کسینوس هر دو برابر است.
گام ۴ (ب): با هر دور کامل روی دایره (افزودن ) به همان نقطه میرسیم. بنابراین جوابهای زیر را دارد:
این همان رابطهٔ کلی با است.
جواب نهایی
الف) برخی جوابها: (طول نقاط تقاطع، با تناوب )
ب) و ، با (یعنی )